Surtìa

32

Ël vailèt d'òr

¹Quand che 'l pòpol a l'ha vëddù che Mosè a tardava a ven-e giù dla montagna, a son assamblasse tut d'antorn a Aaron e a l'han dije: "Date da fé! Fane dij dio ch'a vado dëdnans a noi, dàit che Mosè, l'òm ch'a l'ha fane seurte dal pais d'Egit, i savoma pì nen lòn ch'a sia rivaje".

²Antlora Aaron a l'ha dije: "Brisé ij pendant d'òr ch'a son a le orije 'd vòstre fomne, ëd vòstri fieuj e 'd vòstre fije, e portemje". ³Antlora tut ël pòpol a l'ha brisà ij pendant d'òr ch'a j'ero an soe orije e a l'ha portaje a Aaron. ⁴Chiel a l'ha ciapà l'òr ch'a l'avio portaje^[1] e, avendlo fàit fonde tut ansema, con un bulin a l'ha daje la fòrma d'un vailèt^[2]. Antlora a l'han dit: "Israel! Sti-sì^[3] a son ij tò dio, coj ch'a l'han fate seurte da l'Egit".

⁵Quand che Aaron a l'ha vëddù lolì, a l'ha butà 'n pé n'autar ch'a na stéissa dëdnans e a l'ha crijà^[4]: "Doman a-i sarà na festa a l'onor ëd Nosgnor!". ⁶Antlora a lindoman a son levasse 'd bonora e a l'han ufrì 'd sacrifissi complet^[5] e d'assion ëd grassie. E 'l pòpol a l'é setasse për mangé e bèive, peuj a son levasse për amusesse^[6].

⁷Antlora Nosgnor a l'ha dit a Mosè: "Va, prèst, cala giù, përchè tò pòpol, col che ti ‘t l'has fàit seurte dal pais d'Egit, a l'é corompusse. ⁸A son prèst dëstornasse da la strà ch'i l'avìa comandaje 'd seguité - a l'han fasse 'n vailèt fondù, a son butasse an ginojon dëdnans a cola mistà e a l'han dit: "Sti-sì, ò Israel, a son ij tò dé, coj ch'a l'han fate seurte da l'Egit".

⁹Antlora 'l Signor a l'ha dit a Mosè: "I l'hai vëddù cost pòpol: varda che testa dura^[7] ch'a l'han! ¹⁰Lassa ora ch'a-j buta a pòst mi, parèj ch'i dìa sfògh a mia rabia contra 'd lor e ch'i-j dëstrua, e da ti i farai seurte na granda nassion.

¹¹Mosè, nopà, a l'ha suplicà Nosgnor, sò Dé, e a l'ha dije: "Signor, përché vories-to dé sfògh a toa furia contra tò pòpol, col ch'it l'has fàit seurte dal pais d'Egit con granda potensa e con man fòrta? ¹²Përché dovrìo-ne j'Egissian peuj dì: 'A l'era nen për ël bin ch'a l'ha faje seurte an sle montagne anté ch'a l'ha massaje e a l'ha faje sparì^[8] da la facia dla tèra!' It suplico: dà nen dë sfògh a toa furia! Pensa n'autra vira^[9] s'a conven provoché a tò pòpol sto maleur!". ¹³Arcòrda Abraam, Isaac, e Israel, ij tò serv. Ti 't l'has giurà an sël tò nòm e 't l'has dije: 'I moltiplichërai toa dissendensa ch'a sarà parèj le stèile dël cel, e tuta sta tèra, dont i l'hai parlane, i la darai ai tò dissendent, e lor a l'avran an ardità për sèmper'". ¹⁴Antlora Nosgnor a l'ha lassà perde e a l'ha pì nen fàit ël mal ch'a l'avìa dìt ch'a l'avrìa fàit a Sò pòpol.

¹⁵Mosè a l'é virasse e a l'é calà da la montagna con le doi taule dla testimoniansa an man. Le taule a l'ero scrivùe da le doi part, scrivue dsà e dlà. ¹⁶Le tàule a l'ero l'euvra 'd Nosgnor e la scritura a l'era la scritura 'd Nosgnor, gravà an su le tàule.

¹⁷Quand che Giosué a l'ha sentù la vos dël pòpol ch'a fasìa 'n grand armor, a l'ha dit a Mosè: "A-i é 'n brut ciadel ch’a ven dal campament, coma s’a-i fussa na guèra!". ¹⁸E Mosè a l'ha dit: "Col-là a l'é nen ël son ch'a fan coj ch'a crijo për na vitòria, ni 'l son ch'a fan coj ch'a crijo përché a son stàit batù, ma i sento 'l son ëd gent ch'a canta d'antifone".

¹⁹Quand ch’a l’ha vzinasse al campament e a l’ha vëddù ël vailèt e le danse, Mosè a l’é anfuriasse e le tàule ch’a l’avìa an man a l’ha frandaje a tèra ai pé dla montagna e parèj a l’ha s-ciapaje. ²⁰A l’ha peuj ciapà ‘l vailèt d’òr ch’a l’avìo fàit e a l’ha brusalo ant ël feu fin-a che tut a l’é dventà ‘d pόer; peuj a l’ha spantià tuta sta pόer ant l’eva dël rì e a l’ha fala bèive^[10] a j’israelita.

²¹Mosè a l’ha dit a Aaron: “Còsa l’han-ne fate a ti, cost pòpol, da lasseje comëtte un sì grand pecà?”. ²²Aaron a-j rispond: “Ch’as anvisca nen la rabia ‘d mè signor! Ti ‘t conòsses bin stò pòpol, ti’t sas coma ch’a sio portà a fé lòn ch’a l’é nen bon. ²³A l’han dime: ‘Date da fé! Fane dij dio ch'a vado dëdnans a noi, dàit che Mosè, l'òm ch'a l'ha fane seurte dal pais d'Egit, i savoma pì nen lòn ch'a sia rivaje’. ²⁴A l’é parèj ch’i l’hai dije: ‘Chionque a l’abia d’òr ch’a lo brisa. Antlora a l’han damlo, i l’hai campalo ant ël feu e a l’é seurtine sto vailèt”.

²⁵Mosè a l’ha vëddù che ‘l pòpol a l’era lassasse ‘ndé a ògni sòrt ëd condòta vërgognosa përché Aaron a l’avìa lassaje fé, e lòn a l’avìa fàit che ij sò nemìs as sbefieisso ‘d lor. ²⁶Antlora Mosè a l’é butasse a l’intrada dël campament e a l’ha dit: “Chionque a l’é për Nosgnor ch’a ven-a anvers a mi”. E ij levìta a son radunasse tut d’antòrn a chiel. ²⁷E a l’ha dije: “Parèj a dis Nosgnor, ël Dé d’Israel: ‘Che ciaschëdun ëd vojàutri a buta soa spa a còsta e ch’a passa e arpassa da pòrta a pòrta dël campament, e che ciaschëdun a massa sò frel, sò amis e sò vzin.

²⁸A l’é parèj che ij levìta a l’han fàit lòn che Mosè a l’avìa ordinà ‘d fè e ‘nt na sola giornà a son mòrt dël pòpol squasi tre mila òm. ²⁹Mosè a l’ha dit: “Ancheuj i seve consacrave a Nosgnor, përché i seve stàit dispòst fin-a a sacrifiché vòst fieul e vòstr amis. A l’é parèj che ancheuj chiel a l’ha dave na benedission.

³⁰A lindoman Mosè a l’ha dit al pòpol: “I l’eve comëttù un grand pecà, ma adèss i monterà vers Nosgnor e peul esse ch’ i otenërai për voi ël përdon ëd Nosgnor”^[11].

³¹Antlora Mosè a l’é tornà da Nosgnor e a l’ha dit: “Aidemì! Cost pòpol a l’ha comëttù un grand pecà: a son fasse dij dé d’òr. ³²Tutun, përdonaje sò pecà, sëdesnò dëscancela mè nòm dal lìber ch’it l’has scrivù”. ³³Nosgnor a l’ha dit a Mosè: “I dëscancelërai da mè lìber col ch'a l'ha pecà contra mi". ³⁴Va, donca, e men-a 'l pòpol anté ch'i l'hai dit. Varda, mè àngel a marcërà dëdnans a ti, ma ant ël dì 'd mìa vendeta, i-j castighërai 'd sò pecà. ³⁵Antlora Nosgnor a l'ha frapà 'l pòpol, përché a l'avìo fàit ël vailèt che Aaron a l'avìa fabricà.

Nòte

1. O "Da soe man".

2. Sossì a veul nen di ch'a fussa un bocin d'òr sòlid, ma ch'a l'era quatà 'd làmine d'or gravà.

   1. Ël plural a l’é n’indicassion che con cola mistà as antendìa pì che un sol Dé, lòn ch’a l’era na ciàira trasgression dij prim comandament.

3. O "a l'ha fàit na crija".

4. O "olocàust".

5. O "gieughe".

6. Let. "ëd còl dur", visadì 'd gent ch'a l'é nen dispòsta a sporze le orije për scuté e ubidì.

7. O "stermineje".

8. Ambelessì ël verb a podria 'dcò esse "pentisse".

9. Versé le sënner ant l’eva dël rì ch’a calava dla montagna e fela bèive dal pòpol a l’é na prefigurassion dla preuva dl’eva amèra che le fomne sospetà d’infedeltà a sò marì a dovìo sugetesse ant coj temp là conforma Deuteronomio 9:20. Ambelessì, la reassion dël pòpol ch’a na bevìa a l’avrìa indicà s’a l’era colpèivol o nò.

10. O “e peul esse che mi i farai na propissiassion për vòstr pecà”.