Geremìa

12

¹Se mi i presentèissa na plenta contra ‘d ti, ëd sicur i sarìa mi a perde, përchè ti, Nosgnor, it ses giust ant tut lòn ch’it fase. Permëtt-me, contut, ëd fete d’osservassion ansima na chestion ëd giustissia. Përchè tut lòn ch'a fan ij përvers fosona-lo? E për che motiv tuti j’ambrojon^[1] as na stan an pas e tut a-j va bin? ²Ti 't l'has piantaje e lor a buto ‘d rèis, a së spantio e fin-a a pòrto 'd frut. A parlo magara semper ëd ti^[2] ma, an realtà, sò cheur^[3] ëd lor a l’é bin lontan da ti. ³Ma ti, Nosgnor, t’ëm conòsse da la testa ai pé. Ti ‘t l’has butame a la preuva e ‘t sas che mè cheur a l’é con ti. Cola gent lì, contut, a mérita d’esse mnà al masel coma 'd moton, goernà për ël di ch’a-i son massà. ⁴Fin-a a che mira la tèra a sarà brusà da la suitin-a^[4] e l'erba dij camp a vnirà sëcca? Bestie e osèj a meuiro për la malissia dij sò abitant, përchè a diso: “Nosgnor a vëd pa lòn ch’i foma^[5]”.

⁵Nosgnor a rëspond: “S’it fèisse na gara ‘d corsa a pé con d’àutri òm e ti ‘t la chitèisse a na certa mira përchè le fòrse at manco, coma podries-tu pensé ‘d ten-e testa a ‘d cavaj? Se ti ‘t sente sicur mach ant na tèra tranquila e spassiosa, coma podrìes-to pretende ‘d passé a travers ij busson dël Giordan? ⁶Përchè 'dcò toa famija e toa gent at tradisso; fin-a lor, quand che it i ses nen, at dan contra: fid-te pa nen ëd lor, quand ch’a smijo ‘d parlete ‘d manera grassiosa!

⁷Mi i l’hai bandonà mè pais^[6], i son dësfame ‘d mia ardità, i l’hai lassà an man dij sò nemis coj ch’a-j vorìa bin. ⁸Mè pòpol a l’é comportasse con mi parèj d'un leon ëd la foresta. A brajava contra ‘d mi për dësfideme - costa-sì a l’é la rason ch’i l’hai pì nen vorsune savèj ëd chiel. ⁹Mè pòpol am ven contra tanme n’osel da rapin-a o coma na jena. Ma a son bin d’àutri osej da rapin-a ch’a l’han pijaje an mes. Che tute le nassion as buto pura ansema tanme ‘d bestie ferose. Che lor a ven-o pura a divoré sto pòpol ch’i diso ch’a l’é ‘l mè! ¹⁰Vàire bërgé^[7] a vniran a vasté mìa vigna; a scarpiseran la tèra anté ch’i l’hai piantà mè pòpol; a faran ëvnì mia tèra un desert ëd desolassion. ¹¹A lo faran dventé ‘n pais solengh. Ëdnans ëd mi a resterà mach na tera brusà e veuida. Tut ël teritòri a sarà vastà, ma ‘d lolì a gnun a-i n’anfarà gnente. ¹²Ansima a tute le montagne plà dël desert a rivran ëd vastador, përchè Nosgnor a-j dovrerà coma n’arma ‘d dëstrussion^[8] contra tuti, da na banda a l’àutra dël pais. Gnun a podrà pì trové d’arlass. ¹³Mè pòpol a sëmn-rà 'd gran ma a chejeran dë spin-e. A travajeran fin-a a dventé strach mòrt ma a n’avran gnun profit. Soa speransa d’avèj ‘d mësson a sarà sgairà: tut a sarà inùtil, përchè Nosgnor a farà si ch’a n’abio gnun, tant che mi i son anrabiame contra ‘d lor.

¹⁴Sossì a l’é lòn ch’a dis ël Signor contra tùit ij me vzin gram ch’a l’han atacà^[9] e sachegià la tèra che mi i l’avìa daje a mè pòpol Israel coma soa ardità për sèmper. I diso: ‘A vnirà ‘l temp che mi i rancherai ‘dcò lor da cola tèra, e peuj mi i rancherai d’an mes ëd lor la gent ëd Giuda^[10]. ¹⁵Ma, dòp d'avèj-je rancà via, mia ira a vnirà meno, i l'avrai torna^[11] misericòrdia ‘d lor e j'ëmnerai tùit a soa ardità, tùit an sò pais ëd lor. ¹⁶Lor a dovran, contut, amprende le pràtiche religiose^[12] ‘d mè pòpol. Na vira a j’ero lor ch’a mostravo a mé pòpol a giuré për ël nòm dël dé Bal, ma a rivrà ‘l dì ch’a saran lor, ij pagan, a giuré ant ël nòm ëd Nosgnor e a dì: “Coma ch’a l’é sicur che ‘l Signor a viv, i giuro”. Se lor a faran parèj, a podràn ëdcò lor d’esse contà an tra ‘l pòpol ch’i diso ch’a l’é ‘l mé. ¹⁷Ma, se a scoto pa lolì, mi i rancherai via 'd pianta cola gent-lì e i la craserai - a fà nen ch’i ch’a sio. I lo diso mi, ël Signor!”.

Nòte

1. O “tùit ij traditor”.

2. Let: “Ti ‘t ses davzin a soa boca ‘d lor”.

3. Let. “sò ren”.

4. Lét. “an deul”.

5. O “A-j n’anfà gnente ‘d nojàutri - ëd nòst avnì”. Letura con la version greca: “Dé a s-cèira pa lòn ch'i soma darera 'd fé: οὐκ ὄψεται ὁ θεὸς ὁδοὺς ἡμῶν.” Al pòst ëd "còs a n'ancapiterà (אַחֲרִיתֵנוּ, ʾacaritenu," nòstra fin ") la version greca a midìfica 'l test ebràich: " nòstre vie "(אָרְחוֹתֵנו, ʾorcotenu ὁδοὺς ἡμῶν). Parèj dël TM, la volgata latin-a:Non videbit novissima nostra.. An tute le manera ste version a l'han sens bon ant ël contest. As podrìa identifiché ''chiel'' con Geremia për dì che ij cospirator a son sicur ëd felo meuire sensa che a vëdda compìe soe professie e a l'han 'dcò la sicurëssa d'avèila vinta an tut.

6. O “mia ca”.

7. Ij cap dle nassion.

8. O “na spa ch’a divòra”.

9. Lét. “tocà”.

10. Visadì “i farai ch’a na sio liberà”.

11. Për l'us ëd “turna” (שׁוּב, shub) an cost sens, che an confrontand com a l'è dovrà an Salm 90:13 (artorna da nojàutri); 6:4 (torna da mi) e an Gioel 2:14 (cambièissa, a cambierà), a veul pa mach dì “ torné o torné ancora”.

12. Lét “le vie”.