1 Rè

10

Vìsita dl’argin-a ‘d Saba a Salomon

¹Cora che l'argin-a 'd Saba a l'ha sentì dla rëputassion granda che Salomon a l'era fasse an glòria^[1] ëd Nosgnor, a l'é vnùita për butelo a la preuva con ëd question complicà. ²Chila a l'era rivà an Gerusalem con un gròss dëspiegament dë spatuss^[2] an portand ëd gamèj carìa dë spessie, d'òr e giòje pressiose. Quand ch’’a l’é presentasse ‘dnans ëd chiel, a l’ha faje ‘n baron ëd domande an sù tut lòn ch’a-j vnisìa an ment. ³Salomon a l’avìa ‘d rispòste da deje a tut lòn che l’argin-a a-j ciamava; për ël rè a-i j'era gnun-a domanda tròp arzigosa ch’a-j podèissa pa rësponde. ⁴Parèj, ant ël moment che l'argin-a 'd Saba a l'ha rëscontrà la saviëssa pròpi granda dël rè e a l’ha vdù ‘l palass che chiel a l'avìa fàit fabriché, ⁵le vivande ‘d soa tàula, ij sò servitor e atendent, soe livreje, ij sò porteur ëd cope e j’olocàust ch’a smonìa al temp ëd Nosgnor, chila a l’é restane sensa fià. ⁶A l’ha dije al rè: “A l'era pròpi vera lòn ch’i l'avìa sentù a mè pais ëd toe amprèise e ‘d toa saviëssa! ⁷Mi i vorìa gnanca chërdje a lòn ch’as disìa, fin-a che i son nen rivà ambelessì e ij mè euj a l'ha vëddulo. E bin, ëd lòn a l'avìo arferime gnanca na metà! Për saviëssa e prosperità, it vade motobin dëdlà ‘d tut lòn ch’i l’avìa sentì! ⁸A son vreman beà ij tò atendent ch’at ëstan dacant për tut ël temp ëd podèj sté sente le paròle ‘d toa saviëssa! ⁹Ch’a sia laudà ‘l Signor tò Dé, che a l'é tant compiasusse 'd ti da butete an sël tròno d'Israel! Përchè an sò amor etern për Israel, chiel a l'ha fate rè përchè parèj a sarìa stàit garantì ’l dirit e la giustissia”. ¹⁰Peui, coma sò cadò, chila a l'ha daje al rè sentevint talent d'òr^[3], na gròssa quantità dë spéssie e pere pressiose. A l'era mai vëddusse na quantità parèj dë spéssie, cole che la regin-a 'd Saba a l'avìa daje a Salomon^[4].

¹¹Già la flòta 'd Chiram, carià d'òr d’Òfir, a l'avìa portà ‘n baron ëd bòsch soasì e pere pressiose sërnùe. ¹²Con ël bòsch ël rè a l'avìa fàit fé 'd balustre për ël templ dël Signor e për ël palass real, e dë strument musicaj^[5] për ij cantor. A l'é mai pì rivà e gnanca a l’é mai pì vëddusse tant bòsch sërnù përparèj.

¹³Rè Salomon a l'ha daje a l'argin-a 'd Saba tut lòn ch’a vorìa, oltre a lòn ch’a l'avìa già daje chiel ëd soa volontà. Peui chila a l'é tornà a sò pais con ij sò servent.

Richëssa e splendior ëd Salomon

¹⁴Salomon a arsèivìa na réndita 'd 666 talent a l'ann, ¹⁵sensa conté lòn ch’a rivava dai tribùt dij sò sogèt, dai comerciant e da tùit ij rè d'Arabia e governator dël pais. ¹⁶Rè Salomon a l'ha fàit dosent ëscù d'òr sbaussà, an dovrand 600 mzure d'òr për ëscù. ¹⁷A l'ha 'dcò fàit tërzent cit ëscù d'òr batù a martlin-a; tre min-e d'òr a son ëstàite dovrà për mincadun ëd costi scu. Ël rè a l'ha peui butaje ant ël Palass ëd la Foresta dël Lìban.

¹⁸Nen mach, ma 'l rè a l'ha 'dcò fàit fé un gròss tròno archincà con d'avòri e arvëstì d'òr pur. ¹⁹A-i j'era ses scalin dëdnans dël tròno, con teste 'd bocin an sle spalere e doi leon, un për mincadun dij brass dël tròno. ²⁰ Dódes statue 'd leon as drissavo an sij ses scalin, un leon da na part e l'àutr da l'àutra dlë scalin. A j’era gnun àutr regn ch’a l’avèissa ‘n tròno parèj!

²¹Tute le cope për bèive 'd rè Salomon a l'ero fàite d'òr, e tùit j'utiss ant ël Palass dla Forësta dël Lìban a l'ero d'òr pur. A-i j'era gnun asi d'argent, përchè al temp ëd Salomon l'argent a l'era pa vàire considerà!

²²Ël rè a l'avìa na flòta ‘d nav comerciaj da mar dovert, oltra che la flòta 'd Chiram. Minca tre agn le nav a tornavo al pòrt carià d'òr, d'argent, d'avòri, ëd sùmie e 'd pavon.

²³Rè Salomon a superava an opulensa e saviëssa qualsëssìa àutr rè dla tèra. ²⁴Ëd gent da tute le nassion a vnisìo a fé visita a Salomon mach për podèj sente la saviëssa che Dé a l'avìa daje. ²⁵Ann apress ann ij visitator a-j portavo ëd present, valadì, d'oferte d'argent, d'òr, dj’arme da guèra, vëstiari, profum, spessie, cavaj e muj.

²⁶Salomon a l'ha butà ansema na granda fòrsa ‘d chèr e 'd cavaj. Chiel a l'avìa 1.400 chèr da guera e 12.000 cavaj dressà. A l'ero tuti dëstribuì ant le sità ch’a-j ero designà e ‘dcò davzin a chiel a Gerusalem. ²⁷Ël rè a l'ha fàit an manera che a-i fùissa an Gerusalem pì d'argent che 'd pere e che 'l bòsch ëd séder a fùssa tant ordinari parèj dij sicomor ch’a chërso ant la pian-a ai pé dle colin-e 'd Sefela^[6]. ²⁸Ij cavaj ëd Salomon a rivavo da l'Egit e da la Cilicia, pagà dai negossiator a sò pressi ordinari. 10:29 Un chèr, portà da l'Egit a costava antlora 600 tòch d'argent e un caval 150. Chèr da guera e cavaj a-j vendìo ‘dcò a tùit ij rè dj’Hitita e ai rè ‘d Sìria.

Nòte

1. לְשֵׁם (leshem; "al nòm") miraco, a podrìa 'dcò giontesse con "e për l'arputassion dël Signor".

2. An ebràich "con gran fòrsa". חַיִל (caijl, "fòrsa") a peul arferisse ambelessì a tut sò séguit e a la richëssa gròssa che a l'era portasse apress.

3. כִּכָּר (chiccar, "sercc") a s'arferiss ëd sòlit a cheicòsa 'd riond. Ambelessì a dovrìa esse un disch ëd metal dël pèis motobin grev.

4. O “a l’é mai stàita superà da gnun d’àutri”.

5. Doi strument a còrda, ël כִּנּוֹר (chinnor), e 'l נֶבֶל (nevel, "àrpa").

6. Ij contrafòrt (שְׁפֵלָה, sefelah) a sarìo la region an tra le montagne dla Giudea e la pian-a che a va vers la còsta dël mar gròss.