ACCIONES DIARIAS
Napiga mswaki.: Me cepillo los dientes.
En el habla coloquial se suele perder el prefijo de sujeto de primera persona ni-
Ninafunga mlango: Cierro la puerta.
Naenda Kazini: Voy a trabajar.
Nasikiza mziki kwenye simu yangu ya kisasa: Escucho música en mi teléfono inteligente.
Nawasha kompyuta yangu: Enciendo mi computadora.
Naangalia barua pepe yangu: Reviso mi correo electrónico.
Kuangalia se traduce como revisar, además que como mirar.
Ninafua nguo: Yo hago la colada.
Ninatengeneza chakula cha mchana: Yo hago el almuerzo.
Kutengeneza es un verbo polisémico que puede significar arreglar, fabricar, componer, preparar...
Ninunua bidhaa za shambani: Compro comestibles.
Ninahudhuria mkutano: Asisto a una reunión.
Mimi hupokea simu: Recibo una llamada telefónica.
Ninatazama filamu mpya: Miro una nueva película.
Ninaoga na maji moto: Me doy un baño caliente.
Ninaweka kwa motio simu yangu: Cargo la batería de mi teléfono.
Ninapanga kuhusu kesho: Planeo para mañana.
Ninaenda kulala karibu usiku wa manane: Me voy a dormir alrededor de la medianoche.
Ninaamka saa moja asubuhi: Me levanto a las 7 a.m.
Ninazima kingele ya kuniamsha: Apago la alarma.
Ninatoka kitandani: Salgo de la cama.
Ninakula kiamsha kinywa: Como el desayuno.
FRASES PARA MOMENTOS DE ENFADO
Chochote: Lo que sea.
Hio sio biashara yako: No es asunto tuyo.
Mimi nimekasirika: Estoy molesto.
Wewe haunisikilizi mimi: Tu no me estas escuchando.
Aquí hay una redundancia: se el verbo lleva el infijo preposicional -ni- (a mi), no se necesita el mimi
Chunga mdomo wako: Cuida tu lenguaje.
Inatosha: Eso es suficiente.
Acha: Párate
Wachana nayo: Cortalo.
Nini unafanya ujinga gani?: ¿Qué demonios estás haciendo?
Unafikiri wewe ni nani?: ¿Quién crees que eres?
Nini ?!: ¡¿Qué?!
Sitaki kuzungumza na wewe: No quiero hablar contigo.
Unanitania?: ¿Me estás tomando el pelo?
Hii ina tatiza sana: Esto es muy frustrante.
Nyamaza: Cállate.
Kwa Hivyo?: ¿Y qué?
FRASES CORDIALES
Saludos
Bienvenido: Karibu (sg), Karibuni (pl)
Hola (saludo general): Habari (inf), Hujambo (sg), Hamjambo (pl)
¿Cómo estás? Habari (inf), Hujambo (sg), Hamjambo (pl)
Respuesta a '¿Cómo estás?' Nzuri (respuesta a Habari), Njema (respuesta a Habari), Sijambo (respuesta a Hujambo)
Hatujambo (respuesta a Hamjambo)
Buenos días (Saludo de la mañana): Habari ya asubuhiBuenas tardes (Saludo de la tarde): Habari ya mchanaBuena noches (Saludo vespertino): Habari ya jioni
Buenas noches (Despedidad nocturna): Usiku mwema, Lala salama (duerme bien)
Adiós (Frases de despedida): Kwaheri
¡Buena suerte!: Kila la kheri!
¡Salud! (Brindando cuando se bebe) Maisha marefu!, Afya!, Vifijo!
Que tengas un buen día: Nakutakia siku njema!
Buen provecho /Que tengas una buena comida: Ufurahie chakula chako (sg), Furahieni chakula chenu (pl)
Chakula chema
Buen viaje / Que tengas un buen viaje: Safari njema!, Salama Safari
Presentaciones
¿Cuál es tu nombre?: Jina lako ni nani?
Mi nombre es ...: Jina langu ni ...
¿De donde eres?: Unatoka wapi?
Soy de ...: Natoka ...
Encantado de conocerte: Nafurahi kukuona, Nimefurahi kukutana nawe
Conversando
Lo entiendes?: Unaelewa?
Entiendo: Naelewa
No entiendo: Sielewi
No sé: sijui
Por favor, hable más despacio: Tafadhali sema polepole
Por favor, escríbalo: Waweza kuiandika?
¿Habla usted Inglés?: Unazungumza Kingereza?
¿Hablas swahili?: Unazungumza Kiswahili?
Sí un poco (responde a '¿Hablas ...?'): Ndiyo, kidogo tu
¿Cómo se dice ... en swahili?: Unasemaje ... kwa Kiswahili?
Disculpe: Samahani, nipishe (para pasar), Samahani (para llamar la atención o pedir perdón)
¿Cuánto cuesta este?: Hii ni bei gani?
Lo siento: samahani
Por favor: Tafadhali
Gracias: Asante, Asante sana (a una persona), Asanteni (a varias personas)
Respuesta para agradecerte: Asante kwa kushukuru
No, gracias: Hapana asante
¿Dónde está el baño?: Choo kiko wapi?
Este caballero / dama pagará por todo: Mtu huyu atalipia kila kitu
¿Te gustaría bailar conmigo?: Tucheze ngoma?, Utapenda kudansi?
Te amo: ninakupenda
Que te mejores pronto: Polo Ugua
Ordenes y avisos:
¡Ayuda!: Msaada!
¡Fuego!: Moto!
¡Detener!: Usifanye hivyo!
¡Vete!: Nenda zako!
¡Déjame solo!: Usinisumbue!
¡Llama a la policía!: Mwite polisi!
Felicitaciones
Saludos navideños: Krismasi Njema, Heri ya krismasi
Saludos de año nuevo: Heri ya mwaka mpya
Saludos de Pascua: Heri ya Sikukuu ya pasaka
Felicitaciones de cumpleaños: Swahili Nakutakia mema katika siku yako ya kuzaliwa!, Sikukuu njema ya kuzaliwa!
¡Furaha katika siku yako ya kuzaliwa!, Heri katika siku yako ya kuzaliwa!
¡Felicidades!: Hongera!
Cortesía
Nimefurahi sana kupatana na weWE: Estoy muy contento de haberte conocido
Ni jambo zuri sana kuwa tumepatana: Es algo muy bueno que nos hayamos conocido
Lilikua jambo zuri kwamba tukapatana: Estuvo bien que nos conociéramos
Nimefurahi sana kupatana na kujuana na wewe: Me alegro mucho de haber coincidido contigo y de haberte conocido
Nimefurahi sana kuwa tumepatana na tukajuana kidogo na wewe: Me alegro mucho de habernos encontrado y conocernos un poco
Nakupenda sana: te quiero mucho
Maneno hayawezi kueleza upendo wangu kwako: las palabras no pueden describir mi amor por ti.
VOCABULARIO
mswaki, miswaki (3/4): cepillo de dientes
kupiga mswaki: cepillarse los dientes
kisasa: moderno (dícese de un aparato, como un móvil de última generación.
simu ya kisasa: smartphone
bidhaa(9/10): bienes, género, mercancía.
Bidhaa za shambani: comestibles ("mercancías de granja")
kuhudhuria: asistir
hudhurio: asistencia
kupokea: recibir
kutazama: ver, mirar (to watch)
kuhusu: acerca de (locución preposicional)
kuweka: poner, juntar
kuweka na motio: enchufar
kupanga: planear, preparar
usiku wa manane: medianoche
kuamsha: despertar
kengele ya kuniamsha: despertador (campana para despertarme)
---
sio: no es. Se emplea como negativo de ni (es)
biashara (9/10): negocio, asunto (en inglés, business)
kuchunga: cuidar
Chunga! Cuída(te)
kutania: bromear, tomar el pelo
tatizo, matatizo (5/6): problema, embrollo
REFRANES
VOCABULARIO
KUELEZA: EXPLICAR
KUELEWA: COMPRENDER