Bilans Gospodarki Surowcami Mineralnymi Polski i Świata 2012

ZŁOTO

Złoto (Au) znane jest człowiekowi od czasów prehistorycznych i używane było

w jubilerstwie oraz jako nośnik wartości (złote monety). W wielu krajach ograniczane

są rezerwy państwowe złota, co niekiedy wpływa depresyjnie na jego światowy rynek.

Jubilerstwo pozostaje najważniejszym kierunkiem użytkowania złota, ale dynamicznie

rozwijają się jego zastosowania techniczne: w elektronice, telekomunikacji, lotnictwie

i astronautyce itp. w formie czystej lub stopów ze srebrem, miedzią, platyną, cynkiem.

Łączna podaż złota na rynku międzynarodowym od dziesięciu lat waha się w stosun-

kowo wąskim przedziale 3.8–4.5 tys. t/r. Około 60–65% przypada na produkcję górni-

czą, 21–39% na złomy, a udział sprzedaży rezerw banków centralnych zmalał w 2009 r.

do 1%, by od 2010 r. wielkość zakupów przekroczyła wielkość wyprzedaży. Z kolei

80–85% produkcji górniczej złota pierwotnego pochodzi z jego złóż samodzielnych,

a 15–20% ze złóż rud innych metali, gdzie złoto jest składnikiem towarzyszącym. Ceny

złota zwyżkują od 2002 r., gdy zakupy inwestorów prywatnych stały się wyższe od ich

wyprzedaży. Silny wzrost popytu inwestycyjnego w latach 2008–9 spowodował, że ceny

złota przekroczyły pułap 1000 USD/uncję w marcu 2008 r., a po dużych wahaniach

w kolejnych miesiącach kontynuowały one silny trend wzrostowy, aż do rekordowych

niemal 1900 USD/uncję we wrześniu 2011 r. W ujęciu średniorocznym najwyższy po-

ziom ceny złota osiągnęły w 2012 r. — ok. 1670 USD/uncję, w poszczególnych miesią-

cach wahając się w przedziale 1540–1790 USD/uncję. Tak radykalne wzrosty ceny złota

spowodowane były głównie zwiększeniem zakupów złota przez inwestorów prywatnych

jako alternatywy inwestycyjnej wobec słabnących rynków giełdowych.

W obrocie handlowym czyste złoto (próby 995 lub wyższej) występuje w formie

sztabek o wadze około 400 uncji trojańskich, wytwarzanych przez około 50 certyfikowa-

nych wytwórni na całym świecie. W jubilerstwie przedmiotem obrotu są jednak zwykle

stopy złota z innymi metalami, głównie z miedzią i srebrem, niekiedy także z niklem czy

platynowcami. Jest to zwykle złoto próby 583 (58.3% Au, pozostałe 41.7% w stopie

przypada na inne metale), określane też jako złoto 14-karatowe (1 karat — 1/24 część),

rzadziej złoto próby 750 (18-karatowe) czy próby 875 (21-karatowe).