Approach to Fever in the Returning Traveler (NEJM) (PDF Appendix)
CDC Yellow Book (o.a. kaarten, tabellen, info, etc)
CDC Yellow Book: Fever in Returned Travelers (o.a. incubatietijden, klinische presentatie)
Anamnese
Waar?
Wanneer?
Welke exposures?
Contact dieren
Contact zoet water (schistosomiasis, leptospirose)
Grotten/jungle
Tekenbeten (rickettsiose)
Muggenbeten (arbovirale virussen)
Voedsel (buiktyfus, hepatitis)
Sex/tattoos/piercings (HIV, hepatitis, mononucleose)
Welke preventie? (malariaprofylaxe/vaccinatie)
Welke behandeling reeds?
Welke specifieke klachten?
Zieke reisgenoten?
Lichamelijk onderzoek
Vitale parameters
Conjunctivale injectie
Icterus
Rash (glove sign door handafdruk)
Hepatomegalie
Splenomegalie
Eschar/tache noir (ulcer met zwart centrum)
Aanvullend onderzoek
Algemeen lab incl. bloedbeeld + CRP
Bloedkweken / urinekweken
X-thorax
Dikke-druppel
Drie pijlers voor koorts uit de tropen:
Incubatietijd
<14 dagen
14 tot 6 weken
>6 weken
Epidemiologie / geografie
Potentiaal levensbedreigende ziekten
Malaria
Buiktyfus
Leptospirose
Rickettsiose
Amoebenabces
Dengue-geassocieerde hemorrhagische koorts
Bron: CDC
Vormen van tyfus
Buiktyfus = (para)typhoid fever = enteric fever (S. typhi en S. paratyphi)
Tyfus = rickettsiose (R. typhi)
Salmonellose = non-typheuze salmonella
Malaria tropica verloopt zeer fulminant en kan in zeer korte tijd ontsporen. Dus ook bij nog niet-zieke patiënt, altijd haast maken met diagnostiek!
Maak onderscheid tussen ongecompliceerde en ernstige malaria tropica (zie onder)
Ongecompliceerde malaria tropica: parasitemie <2%, geen schizonten, geen complicaties of aanwijzingen voor ernstige malaria (zie klinische tekenen en laboratoriumaanwijzingen hieronder). Orale behandeling. Eerste dosis geobserveerd innemen op SEH (ivm mogelijk braken); in geval van braken, alsnog intraveneuze behandeling.
Ernstige malaria tropica: parasitemie >5% (matig-ernstig: 2-5%), schizonten of complicaties (zie onder). Altijd directe intraveneuze behandeling. Pas forse vochtsuppletie ná starten behandeling (ca. 30 minuten), anders complicaties vanwege geöbstrueerde microcirculatie door RBC.
Klinische tekenen ernstige malaria
Verminderd bewustzijn (EMV <11)
Meerdere insulten (>2 in 24 uur)
Gegeneraliseerde zwakte/uitputting (niet kunnen zitten, staan of lopen)
Shock (systolische bloeddruk <80 mmHg)
Longoedeem (radiologisch bevestigd of saturatie <92% met ademhaling >30/min)
Significante bloeding (bv. aanhoudende epistaxis, hematemesis of melena)
Icterus (bilirubine >50 µmol/L)
Laboratoriumaanwijzingen ernstige malaria
Ernstige anemie (hemoglobine <4.3 mmol/L)
Hypoglycemie (glucose <2.2 mmol/L)
Acidose (base excess >8, bicarbonaat <15 mmol/L)
Hyperlactatemie (lactaat ≥5 mmol/L)
Nierinsufficiëntie (kreatinine >265 µmol/L of ureum >20 mmol/L)
Hyperparasitemie (>10%)
Cyclus malaria
Rickettsiosen zijn obligaat intracellulaire bacteriën, die worden overgedragen door teken, vlooien, luizen of mijten. Een eschar / tache noir is een belangrijke clue voor de diagnose, maar afwezigheid van een tache noir sluit een rickettsiose geenszins uit.
Leptospirose is een spirocheet.
Infectie door direct contact met geïnfecteerde urine, (zoet) water, grond of weefsel
Incubatie: 10-14 dagen.
Symptomen: Meeste infecties asymptomatisch. Indien symptomen: meestal hoofdpijn, spierpijn, koorts en rillingen en ontstoken conjunctiva.
Beloop: Acute, 'septische', fase (5-7 dagen) en de immuungemedieerde fase (van 4-30 dagen). Meest ernstige vorm: ziekte van Weil met risico op spontane bloedingen, leverfalen en nierfalen (mortaliteit 5-40%).
Behandeling: doxycyline (milde ziekte), intraveneus penicilline/doxycycline/cefalosporine (ernstigere ziekte)