Elden van 1600-1610

Het jaar 1600

Sophia III Van Besten

Sophia III Van Besten wordt geboren vóór 1590. Ze is een dochter van NN1 en NN2. Ze beschikt over goederen in Neuenhaus, Embszburren, Huessen, Angeren en Elden. Sophia III Van Besten trouwt (1) met Johan van Huessen. Hij wordt geboren vóór 1590. Hij is een zoon van Johan van Huessen en Catharina Van Tongeren. Hij overlijdt vóór 18 december 1605. Sophia III Van Besten trouwt (2) met Godhart Wulfs.

Claess Maessen en Luydth, zijn huisvrouw, Reiner Alerts en Luytgen Maessen, zijn vrouw, sub et re Johan Reiners en Webbeken Lettincx, zijn vrouw, domum et aream, gelegen aan St. Thonis recht tegenover St. Thonis gasthuis, oostwaarts Claess Maessen met zijn zuster, zuidwaarts die van Boickhorst, westwaarts Johan Woltinck, custer te Elden, noordwaarts de gemene straat [enz.];

Rond 1600 wordt Hendrick Jansen Rotgans Tap in Elden geboren. Hij trouwt met Jenneken van Wees. Hij is een zoon van Johan Hermans Tap en Teunisken Gijsberts. Ze krijgen drie kinderen Hendricksken, Aernt en Willem.

Het jaar 1601

Het jaar 1602

De VOC wordt opgericht

"Aan het einde van de zestiende eeuw stond er voor het eerst een predikant van de “nieuwe leer” op het preekgestoelte in de kerk te Elden, nog niet officieel, dat gebeurde pas in 1602. Tijdens de vergadering van de Nijmeegse classis in april 1602 werd ingestemd met de oprichting van de gecombineerde Gemeente Driel – Elden. De burgerlijke overheid had hier een grote invloed op, de “Heeren Gedeputeerden des Quartiers” hadden onder andere gekozen voor de combinatie “Dryel ende Elden”. Ook bij de benoeming van predikanten had de overheid een vinger in de pap. Zo bezat de Heer van Bergh vanouds het zogenaamde collatierecht (benoemingsrecht). Tijdens dezelfde vergadering in april 1602, werd Joannis Woltingius "dienaer to Elden" benoemd als eerste predikant te Driel en Elden (1602-1627). Dit gebeurde mede op voorspraak van de Gemeenteleden te Elden, hij had al meer dan een jaar als aankomend predikant in het openbaar dienst gedaan " [ontleend aan http://www.lucasvanelden.nl/elders/kringbulletin97.htm]

In 1602 kocht Arnhem het veer op De Praets met de intentie daarvoor in de plaats een schipbrug aan te leggen. Eigenaren van landerijen in de Betuwe werden gevraagd bomen beschikbaar te stellen voor de bouw van de brug

Het jaar 1603

De kerkelijke gemeente Elden is van 1603 tot 1837 met Driel gecombineerd geweest.

Vanaf 1603 lag bij de Praets in Elden een schipbrug naar de stad. Deze is tot 1935 in gebruik gebleven. Voor het gebruik van de brug moest worden betaald door middel van bruggeld. Ruim drie eeuwen lang vormde de schipbrug de verbinding tussen Arnhem en de zuidelijke Rijnoever.

In september 1603 schrijft de stad Arnhem aan Johan van Gendt, de ambtman van Overbetuwe, de wegen en bruggen tussen Lent, Elden en de Praest te doen herstellen tot gemak van de "wechferdige luiden" over de brug, -tevens met een aam wijn tot verering en om het verzoek smakelijk te maken.

Pastoor van der Wey schrijft in 1586 in het boek van de "Geërfden van Malburgen", dat het kerkgebouw is "vernielt en volnae afgebroecken." Nog 17 jaar lang weet Pastoor van der Wey de kerkdeuren van de vervallen kerk open te houden. Tot 1603, dan sluit hij definitief de kerkdeuren. De bezittingen van de Malburgse parochie komen in het bezit van de "Stadt Huyssen". De "Malburgsche kist" met onder andere: kerkboeken, schilderijen, twee zilveren kandelaars, een monstrans, twee vergulde kelken, twee zilveren pullen en twee zilveren kerkdeksels, krijgt een plaats in het stadhuis van Huissen.

Het jaar 1604

In het houtwerk van de Bonifatiuskerk zijn inscripties uit 1604 aanwezig

Het jaar 1605

Het jaar 1606

De toren van de Bonifatiuskerk is in 1606 gebouwd

Het jaar 1607

Het jaar 1608

Er is een kanaal gegraven vanaf Arnhem dwars door Elden, de Grift. Bedoeld als een snelle verbinding voor de scheepvaart tussen Arnhem en Nijmegen met daarlangs de Griftdijk (nu Rijksweg-West). De trekvaart werd niet alleen voor goederenvervoer, maar ook voor personenvervoer aangewend: geregeld voeren trekschuiten – vanaf een dijk langs de oever door een paard getrokken – tussen beide steden. De Grift begon in De Praets en liep via Elden en Elst naar Lent en kwam daar uit in de Waal. Ten noorden van Elst kruiste de Grift de Linge

Het jaar 1609

Vanaf 1609 tot 1794 akten van belening en oprukking ten behoeve van het St. Petersgasthuis in Arnhem, ter zake van landerijen, huizen, tienden enz. onder Beekbergen, Uchelen, Rheden, Epe Arnhem, en bijzonder van de Gravenweer onder Angeren en de tienden onder Elden, beiden leenroerig aan het Hertogdom Kleef

Het jaar 1610

De slechte verbinding tussen Arnhem en Nijmegen was de belangrijkste reden om een trekvaart te graven. (...) In de jaren 1608-1610 werd de Grift door zo'n 200 mannen met de schop uitgegraven; de kosten bedroegen rond de f 90.000,- Hij was tien meter breed en drie meter diep. Een of twee paarden trokken de schepen aan een lange lijn over het jaagpad. De tocht van Arnhem naar Nijmegen duurde drie uren; onthaasten was nog niet aan de orde in die jaren. Er was geen open verbinding tussen de Grift en de Waal (...).

Het halve goed Meinerswijk met heerlijkheid en toebehoren in het kerspel Elden op de Praest in de Overbetuwe, waarvan Johan van Mekeren Gijsbertsz. de andere helft heeft, oost: St. Nikolaas waard, zuid: de Meinerswijkse straat, west: Johan van Mekeren, noord: de Rijn, 30-10-1610: Hendrik ten Have voor Cornelis van Gent, heer van Loenen, raad van Gelre, burggraaf en rechter van Rijk en stad van Nijmegen, voor Bertout van Gent, diens zoon, onmondig, bij dode van doctor Govert Pannekoek en Christina Pannekoeks, 63 fol. 25v-26v.

Jacob "de Oude"ter