Bestemming: Laganas, Zakynthos (Griekenland)
Reisperiode: Zaterdag 30 mei t/m zaterdag 13 juni 2026 (15 dagen)
Reisorganisatie: Sunweb
Accomodatie: Appartement Tsolakis
Verzorging: Halfpension
Vluchten: Transavia vanaf Eindhoven Airport
Transfers: Bus via Sunweb (Vliegveld ↔ Accommodatie)
Wie: Harrie en Inge
De heenreis verloopt soepel: met de bus vanaf Kortonjo Aalsterweg naar het centrum en vervolgens met de bus naar Eindhoven Airport. Wachten en vliegen. Wanneer de transferbus ons naar het appartement brengt, komen de eerste indrukken van Zakynthos binnen. Zoals vaker in Griekenland is het de eerste dag weer even wennen: stinkende benzinedampen, hardere geluiden en de felle zon. Gelukkig zijn we aan de hogere temperaturen al gewend, want afgelopen week was het in Nederland al 33 °C. Hier blijft het volgens de weersverwachting rond de 27 °C.
Tsolakis is een klein appartementencomplex — zéér klein voor een reisorganisatie als Sunweb. We worden ontzettend vriendelijk ontvangen door Anastacia. Zij runt de receptie, de keuken, het restaurant, de afwas, het winkeltje... eigenlijk alles! Wij hebben appartement nummer 1, wat meteen iets zegt over de kleinschaligheid: de nummers zijn op één hand te tellen. Aan de bovenverdieping is een 'A' toegevoegd; boven ons zit nummer 1A.
Er zijn dan ook weinig mensen wanneer we gaan eten. Je kunt elke dag kiezen uit twee maaltijden — geen buffet dus, zoals we in Spanje gewend zijn. De sfeer is heel anders. Ons appartement is eenvoudig ingericht, met een keukentje, maar zonder kast om kleren op te bergen.
De eerste avond staat al snel in het teken van de muggen. Eerst de ontdekking dat ze er zijn; vervolgens de ontdekking dat er, zelfs na het sluiten van deuren en ramen, nog steeds heel veel zijn. Het zijn kleine monsters die haast niet raak te meppen zijn. We willen slapen, maar ik hoor ze telkens rond mijn oren zoemen. Ze hebben het voornamelijk op mij gemunt. Als we het licht weer aandoen, zitten er een paar bij mij of op mij. Soms slaan we raak, maar het duel blijft zich herhalen. Om half twee zijn we nog steeds op muggenjacht.
Wanneer ik besluit om het gezoem rond mijn oren maar te negeren en me rot te laten steken, kan ik de slaap alsnog niet vatten. Even is het stil, en dan: een korte schok.
"Voelde jij dat ook?"
"Was dat een aardbeving?"
"Ja, dat was zeker een aardbeving."
Ik zoek het de volgende dag op:
Mag. 3.2 — 2 km NE from Lithakia, Zakynthos, 10 hours ago (om 02:15 uur).
Volgens de officiële registraties van het Athene Geodynamisch Instituut (NOA) en het Europese EMSC stond er die nacht inderdaad een lichte beving geregistreerd op Zakynthos met een kracht van 3.2 tot 3.3 op de schaal van Richter. Exact om 02:15 uur trilde de boel.
De regio rondom Zakynthos en de Ionische Eilanden is geologisch gezien een van de meest actieve gebieden van Europa. Vrijwel dagelijks registreert het Nationaal Observatorium van Athene hier lichte tot matige trillingen.
Dat wij deze specifieke beving in de nacht van zaterdag 30 op zondag 31 mei zo goed voelden, heeft een paar duidelijke redenen:
De geologische ligging: Vlak ten westen en zuiden van Zakynthos loopt de Helleense Boog. Dit is een diepe breuklijn waar de Afrikaanse tektonische plaat onder de Euraziatische plaat schuift. Dit veroorzaakt continue spanningen en regelmatige aardschokken.
Vlak onder onze voeten: Lithakia is het buurdorp van Laganas (ze liggen hemelsbreed maar een kilometer of drie uit elkaar). Het epicentrum lag 2 km ten noordoosten van Lithakia — praktisch op de grens met Laganas en dus recht onder onze voeten!
Stilte en tijdstip: Rond 02:15 uur 's nachts is het overal stil en lig je stil in bed. Zelfs een lichte beving (magnitude 3.2) valt dan meteen op.
Zandgrond versterkt trillingen: Laganas ligt aan een brede, zanderige baai. Deze zachtere ondergrond kan de seismische golf lokaal versterken, waardoor je het in een appartement extra goed voelt.
Ondiepe beving: Aardbevingen hier liggen vaak erg 'ondiep' (tussen de 2 en 10 km diepte). Hoe ondieper de bron, hoe directer en scherper de schok aan de oppervlakte aanvoelt — vaak als een korte, duidelijke schok of alsof er een zware vrachtwagen rakelings langs rijdt.
Goed om te weten: Sinds de historische aardbeving van 1953 gelden op Zakynthos de strengste bouwvoorschriften van Europa. De appartementen en hotels zijn er volledig op gebouwd om dit soort lichte tot matige schokken moeiteloos en veilig op te vangen.
Het ontbijt bestaat uit een paar sneetjes geroosterde witte toast, een plak kaas, een plak ham, een ei, een kuipje jam en een schaaltje yoghurt. Gelukkig is er thee en koffie zoveel als je wilt.
Met een hooguit voor een kwart gevulde maag lopen we richting de zee, die een stuk verder weg blijkt te liggen dan gedacht. Het is zo'n 1,7 kilometer lopen langs een drukke weg; een dikke twintig minuten wandelen tot aan het begin van het strand. Daar is het enorm druk: weinig zand en voornamelijk terras, bars en ligstoelen. We volgen de rechterzijde van de baai, maar er is werkelijk geen plekje meer vrij om een handdoek neer te leggen. Waarschijnlijk omdat het net vloed is geweest. Een volgende baai kunnen we daardoor niet over het strand bereiken, en de afstand over land via de weg is te groot.
We keren om en verkennen de andere kant — de zijde waar we bij de splitsing eigenlijk linksaf hadden moeten slaan. Ook hier is het enorm druk, voornamelijk met Britse jongelui. Uiteindelijk wordt het strand breder. Dit blijkt de goede richting, met een mooi uitzicht op het 'schildpaddeneiland'. Hier ga ik lekker zwemmen; het water is heerlijk helder en schoon.
Op de terugweg kopen we een vloeibare elektrische muggenstekker van Vapona om de muggen vanavond op afstand te houden. Over beestjes gesproken: we hebben onderweg drie dode ratten gezien. Later op de avond, als het begint te schemeren, spotten we ook nog twee levende exemplaren in de olijfgaard — een groot terrein met olijfbomen vlak bij appartementen Tsolakis. En we zien ook nog een gekko.
Aangekomen in ons huisje (of studio, beter gezegd) gaat de stekker meteen in het stopcontact. Al snel lijkt het spul te werken: de muggen vluchten of leggen het loodje. De werkzame stof prallethrin is een zenuwgif voor insecten. Het verstoort hun zintuigen, waardoor ze gedesoriënteerd raken, mij niet meer als slachtoffer zien en de ruimte proberen te ontvluchten via de open deur. Het is gelukkig niet schadelijk voor een volwassen mens, al kun je de stekker beter niet vlak bij je hoofdkussen hangen — liever niet dat het contact te vroeg stopt voor een mens op vakantie die niet zo gewend is aan ratten en muggen.
Het apparaatje werkt op een elektrisch verwarmingselement dat het flesje vloeistof langzaam opwarmt. Hierdoor verdampt er een minieme, constante hoeveelheid van de werkzame stof (prallethrin) in de lucht.
Vluchten ze of gaan ze dood? Kort gezegd: beide, afhankelijk van de concentratie in de ruimte.
Afweren (vluchten): Bij een lage concentratie — wanneer de stekker net aanstaat, in een grote ruimte of met de deuren open — werkt de damp als een repellent. Het verstoort de zintuigen van de muggen. Ze raken gedesoriënteerd, staken hun zoektocht naar bloed en proberen via open deuren of ramen te ontvluchten.
Uitschakelen (doodgaan): In een gesloten ruimte loopt de concentratie op. Prallethrin (een synthetische variant van een stof die in chrysanten voorkomt) tast het zenuwstelsel van insecten aan. Ze krijgen eerst een 'knock-down' (ze vallen verlamd neer) en bezwijken daarna.
Is het schadelijk voor mensen? Mensen kunnen deze stof in lage concentraties erg snel en effectief afbreken in het lichaam. Voor volwassenen (en baby's vanaf 6 maanden) is het bij normaal gebruik veilig. Wel wordt afgeraden om vlak naast het apparaat te slapen; direct boven de verdamper is de concentratie het hoogst, wat kan leiden tot geïrriteerde luchtwegen of hoofdpijn.
Vuistregel voor een goede nachtrust: Hang de stekker aan de andere kant van de kamer (minimaal 2 meter van je hoofd), zet hem pas aan als je gaat slapen en laat de deur of een raampje gerust op een kier staan.
Vannacht hebben we gelukkig geen last meer gehad van muggen. Via een binnenweg lopen we naar het strand van Kalamaki, net iets verder dan waar we gisteren zijn geëindigd.
De primeur van vandaag is onze opvouwbare parasol. Die hebben we een paar dagen voor de vakantie gekocht: de stokken bestaan uit drie delen, waardoor de parasol precies in onze reistassen past. We hebben er ook een voetje met schroefdraad bij gekocht dat je heel handig in het zand kunt draaien. Wat een goede aanschaf, die hele set! Nu is het tenminste goed uit te houden in de hete zon, want het is behoorlijk warm vandaag.
Op het strand vallen me twee dingen op: er liggen vreemde bruine bolletjes én witte, papierachtige langwerpige repen op het zand. Het blijken allemaal gedroogde bladeren te zijn van zeegras (Posidonia oceanica), beter bekend als Neptunusgras.
Dan het avondeten: een paar gehaktballetjes, wat frietjes en een klein beetje salade. Van alles echt ontzettend weinig. Niks vooraf en ook geen toetje... Wat een bijzonder karig halfpension, zo hebben we het nog niet eerder meegemaakt. Gelukkig hebben we zelf brood en kaas gekocht, wat prima dient als ons 'toetje'.
Die opvallende witte linten en bruine bollen op het strand zijn afkomstig van Posidonia oceanica (Neptunusgras). Het ziet er door de verbleekte, strakke vorm bijna kunstmatig uit — alsof iemand plastic verpakkingsmateriaal heeft versnipperd —, maar het is 100% natuur.
Geen zeewier, maar een plant
Hoewel het vaak voor zeewier wordt aangezien, is Posidonia een echte bloeiende plant met wortels, bloemen en zaden. Het groeit in grote onderwaterweiden op de bodem van de Middellandse Zee. Deze 'onderwaterbossen' produceren gigantische hoeveelheden zuurstof en beschermen de kust tegen erosie.
Cruciaal voor de schildpadden (Caretta caretta)
Het strand van Kalamaki maakt deel uit van het National Marine Park van Zakynthos. De zeegrasvelden vlak voor de kust zijn onmisbaar voor de bekende Caretta caretta (onechte karretschildpad):
Voedsel en rust: Tussen het gras leven krabben, weekdieren en kwallen — het lievelingseten van de schildpadden. Ze eten zich hier vol om genoeg energie te hebben voor het eieren leggen en rusten er beschut uit.
Paarplek: In het voorjaar paren de schildpadden in deze veilige wateren. Pas wanneer de eieren volgroeid zijn, kruipen de vrouwtjes 's nachts het strand van Kalamaki op om een hol in het warme zand te graven.
Waarom lijken de blaadjes zo machinaal recht?
De bladeren hebben ijzersterke, parallelle nerven in de lengte. Als een blad afsterft en uitdroogt, breekt het door de stevige structuur in kaarsrechte banen af. De constante golfslag schuurt de randen vervolgens strak af, waardoor ze eruitzien alsof ze met een liniaal zijn afgesneden.
Hoe ontstaan die bruine 'Neptunusballen'?
Tijdens het snorkelen kun je onder water soms een hele verzameling van deze bollen in een kuil zien liggen. Dit heeft niets met de schildpadden te maken, maar met natuurkundige stroming (hydrodynamica):
Losse vezels van dode wortels en bladeren rollen door de golfslag over de zeebodem.
Wanneer ze in een kleine kuil of geul terechtkomen, blijven ze daar door de werveling van het water ronddraaien.
Dit 'centrifuge-effect' hanteert een natuurlijke klitwerking: de vezels haken in elkaar en worden samengeperst tot compacte balletjes.
We hebben net ontbeten en dan ontdek ik het: mijn mobiel laadt niet meer op! Gisteren kwamen de schoonmaaksters en nam ik snel mijn telefoon mee naar het balkon. Ik vergat dat hij aan de oplader lag en met een ruk werd de kabel eruit getrokken. Dat zal de oorzaak zijn!
We hebben gelukkig nog een reservekabel bij ons, maar ook daarbij geeft het scherm geen enkel teken van leven. Wellicht is het contactpunt in de telefoon kapot? Ik probeer in alle mogelijke hoeken contact te maken, maar niets helpt. De telefoon opnieuw opstarten brengt ook geen redding. Inge was haar telefoon eveneens aan het opladen, dus ik geef haar de kabel weer terug. Dan de telefoon maar helemaal uitschakelen om de batterij niet verder te verspillen! Ik heb nog 85% over — op zich vreemd, want dat zou betekenen dat hij gisteravond laat nog wel heeft opgeladen. Maar hoe moet dat nu verder zonder telefoon op vakantie?! Niet bereikbaar zijn, de mobiele boardingpassen voor de terugreis, online inchecken... Misschien kan een telefoonwinkel in Laganas ons helpen? Een leven zonder mobiel is tegenwoordig bijna ondenkbaar.
Maar het klopt niet: 85% batterij, de schoonmaaksters kwamen gisterenmiddag al én Inge heeft niet gezien dat haar mobiel net ook niet oplaadde... Wacht eens even. Er is simpelweg géén stroom! Na het ontbijt ben ik vergeten de sleutel met de bijbehorende 'key pendant' in de houder bij de voordeur te steken. Dat doe ik nu snel. En ja hoor: Yes! Dat was het probleem. De stroom vliegt weer aan en we kunnen gelukkig allebei onze telefoons opladen.
Met een gerust hart gaan we naar het strand: het verste punt van Kalamaki, een mooie, lange wandeling. Dit is de plek waar zeeschildpadden hun eieren komen leggen. De broedplaatsen zijn gemarkeerd met houten hekjes ter bescherming. Het strand is hier erg rustig en om de natuur te beschermen mag je niet overal lopen. Tussen 19:00 en 06:00 uur is het strand zelfs helemaal verboden terrein; dan hebben de schildpadden het rijk alleen.
Het is al laat in de middag als we langs de vloedlijn teruglopen. Een groepje mensen dat in zee staat te snorkelen trekt onze aandacht. Ze wijzen naar iets in het water en volgen het spoor. Een kop komt boven water gevolgd door iets donkers. Het is een grote schildpad! Niet veel later zien we er nog meer. Telkens komen de koppen even boven om adem te halen. Komen ze nu dichter bij de kust om dadelijk aan land te gaan? Overdag verblijven ze waarschijnlijk wat verder op zee, bij het 'schildpaddeneiland' (Marathonisi) dat een kilometer verderop steil uit de zee torent. Het is hier prachtig: schoon water, een rustig strand en indrukwekkende natuur.
Bijna thuis, vlak bij de olijfgaard rond appartementen Tsolakis, zien we een verse dode slang liggen. Hij moet vandaag overreden zijn, want vanmorgen lag hij er nog niet en de ingewanden puilen uit. Enkele centimeters verderop ligt het ingedroogde lijk van een rat.
Het zandstrand van Kalamaki is een van de belangrijkste broedplaatsen voor de Caretta caretta (onechte karretschildpad) in de Middellandse Zee. Het valt onder de bescherming van het National Marine Park of Zakynthos.
Broeden & gedrag
Nestelen (half mei t/m augustus): Volwassen vrouwtjes komen 's nachts aan land om hun eieren in het warme duinzand te graven. Een schildpad keert na tientallen jaren biologische rijping altijd exact terug naar haar eigen geboortestrand.
Uitkomen (eind juli t/m september): Na zo'n twee maanden kruipen de baby's uit het ei — meestal 's nachts — en navigeren ze op het glinsterende maanlicht op zee richting de golven.
Waarom zie je ze aan het eind van de middag dicht bij de kust?
Opwarmen: Rond 17:00 uur heeft het ondiepe water langs de kust urenlang in de hete zon gelegen. Schildpadden (koudbloedig) zoeken deze warme zones op om hun lichaamstemperatuur een boost te geven.
Rust op het strand: Badgasten vertrekken rond die tijd, waardoor de rust terugkeert.
Nachtvoorbereiding: Zwangeren bereiden zich in het ondiepe water alvast voor om 's nachts het strand op te kruipen. Bovendien staat de zon lager, waardoor schittering op het water afneemt en de koppen vanaf de vloedlijn veel sneller opvallen.
Eigenschappen van een volwassen schildpad
Afmetingen: Het schild is gemiddeld 90 tot 100 cm lang; inclusief kop en flippers halen ze makkelijk 1,20 meter.
Gewicht: Tussen de 100 en 135 kilo (ter vergelijking: baby's wegen bij de geboorte slechts 20 gram!).
Ademhaling: Het zijn reptielen met longen. Tijdens het rustige zwemmen komen ze elke 5 tot 15 minuten even boven voor lucht. Tijdens het slapen op de zeebodem kunnen ze hun adem 4 tot 7 uur inhouden.
Man / Vrouw verhouding & Marathonisi
Vrouwtjes en mannetjes zijn even groot, maar mannetjes hebben een opvallend lange, dikke staart (tot 30 cm) met een haak om zich tijdens de paring vast te grijpen. In het broedseizoen zijn bijna alle schildpadden dicht bij de kust vrouwtjes; de mannetjes vertrekken na de paring in het voorjaar weer naar diep water.
Omdat de temperatuur van het zand het geslacht bepaalt ("Cool chicks, hot dudes") en de stranden steeds warmer worden, wordt 70% tot 80% van de populatie als vrouw geboren. Het eilandje Marathonisi heeft koeler zand en is daardoor essentieel: hier worden relatief veel mannelijke schildpadden geboren, wat de populatie in balans houdt.
(Let op: het streng beschermde en afgesloten strand van Sekania herbergt de meeste nesten van heel Zakynthos — ruim 50% van het totaal!)
Er is elke nacht wel íets om wakker van te worden: muggen, een terugkerende auto met slaande portieren of luide stemmen van jongelui die op stap zijn geweest. Deze keer heb ik een beetje buikpijn; mijn darmen hebben schijnbaar moeite met het verteren van de Griekse gyros met pita van gisteravond. Nadat ik naar de wc ben geweest, neemt de druk op mijn buik gelukkig af. Al hoor ik Inge wat bewegen, ze is niet wakker van mij geworden.
Tien minuten later ben ik bijna weer in slaap gevallen. Maar dan springt Inge vliegensvlug uit bed via het voeteneinde.
"Wat is dat?! Wat is dat?! Er kruipt een beest bij mij! Een groot beest!" roept ze geschrokken.
Het dier ligt nog op het hoofdkussen en loopt langzaam met zijn vele pootjes verder. Het is een duizendpoot — een Griekse zo te zien, zeker twee tot drie keer groter dan de exemplaren thuis. "Die zijn giftig! Gelukkig ben ik er niet op gaan liggen," zegt Inge. Mijn buikpijn is verdwenen, maar Inge ligt nog lang wakker.
In de middag gaan we weer naar het schildpaddenstrand en we spotten er opnieuw een paar in het water. We blijven een tijdje dromerig naar de zee staren en spotten nu ook andere mensen die precies hetzelfde staan te doen.
's Avonds krijgen we een heerlijke maaltijd voorgeschoteld: roasted chicken with spicy garlic sauce. We zijn op dit moment de enige gasten in het restaurant.
Wakker worden met een reusachtige duizendpoot op je kussen is de ultieme nachtmerrie van elke vakantieganger. In het algemeen behoren deze dieren tot de klasse Chilopoda (centipede in het Engels). In de mediterrane regio rond Griekenland gaat het waarschijnlijk om de Middellandse Zeeduizendpoot (Scolopendra cingulata).
Zijn ze giftig en bijten ze?
Ja, duizendpoten zijn jagers en gebruiken gif om hun prooi (zoals insecten) uit te schakelen. Grotere exemplaren kunnen door de menselijke huid heen bijten. Een beet is behoorlijk pijnlijk en voelt vergelijkbaar met een felle bijen- of wespensteek, met lokale zwelling, roodheid en een branderig gevoel tot gevolg.
Bijten ze zomaar?
Nee, duizendpoten bijten eigenlijk alleen uit zelfverdediging wanneer ze in het nauw worden gedreven — bijvoorbeeld als je er in je slaap per ongeluk bovenop rolt. Inge had dus puur geluk dat ze er op tijd vanaf sprong!
Wat te doen bij een ontmoeting?
Raak het dier nooit met de blote hand aan. Vang hem voorzichtig op met een stoffer en blik of met een glas en een stevig kartonnetje, en zet hem buiten op veilige afstand af.
In de ochtend is het bewolkt en merkbaar frisser. We laten de parasol thuis en wandelen via een nieuwe route richting de haven — voorbij het punt aan de rechterzijde van de baai dat we tijdens onze eerste verkenning nog niet bereikten. Onze weg slingert langs honderden olijfbomen; de ene sfeervolle olijfgaard volgt de andere op.
De reisleider van Sunweb, die ons vanmorgen bezocht, vertelde dat Zakynthos zo'n miljoen olijfbomen telt. Later blijkt dat aantal in werkelijkheid zelfs nóg hoger te liggen. Op de kaart die hij ons gaf, ontdekken we bovendien dat het bekende 'schildpaddeneiland' Marathonisi in deze westelijke richting ligt, en niet het eilandje dat we eerder op het oog hadden in het oosten.
Inge zoekt ondertussen de route op via Google Maps, want mijn telefoon heeft om een raadselachtige reden geen 4G meer. Alleen op de wifi in het appartement werkt het internet nog. Het heeft me gisteravond al de nodige hoofdbrekens gekost — de telefoon laat me niet los op deze vakantie!
We klimmen gestaag hoger via rustige achterafweggetjes. Vanaf het hoogste punt hebben we een prachtig uitzicht over het dal, waarna een steil dalende weg ons naar de drukke haven leidt. Het is een echte pleisterplaats voor toeristen die op boottocht willen om schildpadden te spotten. Soms zie je wel vijf bootjes tegelijk rondom één enkele schildpad cirkelen. Een grotere boot koerst richting Marathonisi, het onbewoonde eilandje waar de beschermde Caretta caretta-schildpadden nestelen.
Vlak bij de haven ligt ook het fotogenieke eilandje Agios Sostis (Cameo Island), dat via een lange houten voetgangersbrug en een steile stenen trap met het vasteland is verbonden. We besluiten na de brug om te keren; de entreeprijs is vijf euro per persoon, en dat louter om een kijkje te nemen bij het restaurant waar op dat moment net een feest voor een bruidspaar gaande is.
Via het strand wandelen we op ons gemak terug. Inmiddels is de zon doorgebroken. Op de plek waar het strand ophoudt, strijken we neer in de verkoelende schaduw van een muur. De zee is hier veel rustiger dan op de plekken waar we de afgelopen dagen stonden, wat het een ideale plek maakt om te zwemmen.
We bevinden ons nu zo'n 200 meter voorbij het punt waar we vorige keer omdraaiden. De keuze voor de terugweg: een flinke omweg maken over de verharde weg, óf 200 meter doorkruisen via de branding. Omdat we onze zwemkleding al aan hebben en we meer mensen het zien doen, kiezen we voor de avontuurlijke route door het water.
Het eerste stuk verloopt soepel, maar al snel blijkt de zee toch wat wilder en onvoorspelbaarder dan verwacht. Zwemmend zou het geen enkel probleem zijn, maar we moeten onze tassen droog zien te houden. Onder water liggen bovendien meer stenen die door de golfslag niet te zien zijn. Met de tassen hoog boven ons hoofd balanceren we door het klotsende water. Ik ga verder de zee in omdat daar minder stenen zijn en het niet veel dieper is. Inge heeft het ook moeilijk dichter bij de kustlijn. Wat als ze valt en haar telefoon onder water gaat? Dan hebben we helemaal geen internet meer!
Mijn T-shirt, dat ik in mijn hand hield, is inmiddels kletsnat. Uiteindelijk bereiken we gelukkig vrijwel droog het strand. Eén ding weten we zeker: dit doen we niet nog een keer! Wat een avontuur. Achteraf gezien is het wel leuk. Het laatste stuk is weer heet langs de drukke feestweg met vooral Britse jeugd.
's Avonds in Tsolakis zien we dat er weer nieuwe gasten zijn gearriveerd, al zijn we opmerkelijk genoeg de enigen in het restaurant voor het diner. Je vraagt je af hoe ze het rendabel houden: de eigenares Anastasia, haar zonen, het overige personeel, en overdag de Oekraïense schoonmaaksters die ook in een van de appartementen verblijven. Er staan monteurs te klussen en het zwembad wordt nauwelijks gebruikt.
Toch hebben we heerlijk gegeten. Inge had trek in een broodje hamburger en ik koos voor het dagmenu: spaghetti met Griekse pesto, feta, olijven en oregano, vergezeld van een smakelijke Griekse rode wijn uit Trikala (Mostra, een mooie fles die ik wil bewaren, maar later door de schoonmaaksters wordt opgeruimd).
Op het Griekse eiland Zakynthos groeien naar schatting tussen de 1,7 en 2 miljoen olijfbomen. Deze bomen bedekken een gigantisch deel van het landschap, wat het eiland zijn typerende, zilvergroene gloed verleent.
Olijfbomen en de productie van olijfolie vormen al eeuwenlang de ruggengraat van de lokale landbouw op het eiland:
Economische motor: Voor duizenden lokale families is de jaarlijkse olijfoogst de belangrijkste inkomstenbron buiten het toeristenseizoen. Dit levert jaarlijks zo'n 6.000 tot 8.000 ton olijfolie op.
Kleine olijf, rijke olie: De meest voorkomende olijf op het eiland is de Koroneiki (en lokale varianten daarvan). Dit zijn vrij kleine olijven met relatief weinig vruchtvlees, waardoor ze vrijwel allemaal direct worden geperst tot hoogwaardige, extra vergine olijfolie.
Eeuwenoude reuzen: Tussen de vele boomgaarden (liostasia) staan indrukwekkende, stokoude exemplaren. In het bergdorpje Exo Chora staat een van de oudste olijfbomen ter wereld; deze knoestige boom is naar schatting ruim 2.000 jaar oud en draagt nog ieder jaar vrucht. In het nabijgelegen dorpje Elies staan bomen die vermoedelijk nóg ouder zijn.
We zijn er inmiddels helemaal aan gewend. We worden nog maar één keer wakker van een mug (het muggenapparaatje stond niet aan), en als de haan kraait, weten we dat het een uur of vier zal zijn. We zijn opnieuw de enigen bij het ontbijt. Lekkere koffie, erg goede Griekse yoghurt, een goed gekookt eitje, maar wel een matig plakje ham en kaas, en slechte toast. Niet heel erg, maar gewoon om even het verschil aan te geven. Het stelt niet veel voor, maar we zijn het nu gewend.
Voor de middag lezen we heerlijk in onze boeken op het balkon. Ondertussen app ik met de provider over mijn aanhoudende 4G-probleem. De mogelijke oorzaken die ik voorgelegd krijg, zijn allemaal zaken die ik zelf al lang heb geprobeerd. Bij het handmatig zoeken naar netwerken blijft mijn telefoon namelijk constant hangen. "Probeer het eens langer te laten zoeken," luidt het advies. Mijn scherm blijft hetzelfde, maar ineens springt hij toch op 4G. Waarschijnlijk lag het niet aan mijn gezoek, maar heeft de helpdesk gewoon op afstand een reset uitgevoerd.
Daarna kunnen we dan eindelijk, geheel in vakantiesfeer, naar het strand. We hebben inmiddels een goede route gevonden naar ons favoriete plekje bij Kalamaki. De parasol doet fantastisch dienst in de stralende zon; het is 27°C, er is een strakblauwe lucht en de zee is redelijk kalm.
Dan zien we ineens iets mysterieus in zee. Is het een schildpad? Nee. Een schittering van een duikbril met een mens erachter, een duiker misschien? Het is ver weg, maar het komt langzaam dichterbij. Een paar uur eerder zag ik dichter bij de kust ook al iemand met een duikbril en een oranje drijvertje eraan vast, om aan te geven dat er iemand onder water was. Is het misschien iemand die een gewonde schildpad naar de kant probeert te brengen? Zo'n 50 meter verderop bevindt zich een man, en vlak bij hem komt kort de kop van een schildpad boven water. Hij probeert er foto’s van te maken, maar al snel is het dier weer een stuk verder gezwommen.
Gedreven door nieuwsgierigheid ga ik de zee in, richting het mysterieuze object. Dichterbij gekomen blijkt het geen duiker te zijn, en ook geen schildpad. Het is... een plastic zak met een half leeggelopen ballon erin. Daar hebben we dan ruim een half uur vol spanning naar liggen staren!
Van verveling is overigens sowieso geen sprake. We vermaken ons prima met het maken van foto's van vliegtuigen. Het vliegveld ligt hier namelijk heel dichtbij het strand, net als op Lanzarote. Maar hier staan de schildpadden op nummer één.
Dan is er nog het avondeten bij Anastasia's Pool Bar, zoals het restaurant van ons appartementencomplex heet. We bestellen een Greek Mix, en dat was simpelweg het beste eten tot nu toe. Zeer goed — nee, uitstekend!
Tijdens een vakantie op een Grieks eiland als Zakynthos is de mobiele dekking in en rondom de toeristische badplaatsen tegenwoordig uitstekend. Toch hebben veel vakantiegangers last van haperend internet, waarbij het 4G-symbooltje plotseling plaatsmaakt voor een 'E' (EDGE). Hoe komt dat?
Wanneer je de grens overgaat, moet je telefoon 'roamen' en zelf contact zoeken met een buitenlandse partner-provider (zoals Cosmote, Vodafone GR of Nova). Soms blijft een telefoon echter te lang 'plakken' aan een zendmast met een zwak signaal, in plaats van soepel over te schakelen naar een sterkere mast van een andere provider. Je toestel valt dan uit nood terug op het tragere, ouderwetse 2G-netwerk, aangeduid met de 'E'.
Als alle instellingen op je telefoon (zoals dataroaming) gewoon goed staan, wordt er vaak aangeraden om handmatig een netwerk te selecteren. Dit zoeken kan in het buitenland soms minutenlang duren (en dus lijken vast te lopen), omdat je telefoon letterlijk alle beschikbare frequenties in de lucht in kaart moet brengen.
Als dat ook niet werkt en het scherm blijft hangen, kan de provider vanuit Nederland een zogeheten HLR-reset (Home Location Register-reset) uitvoeren. Hiermee wordt de registratie van jouw simkaart op het buitenlandse netwerk op afstand gereset en geforceerd vernieuwd. Dat verklaart waarom je na contact met de helpdesk ineens wél weer die felbegeerde 4G-verbinding had!
De temperatuur loopt vandaag op naar bijna 30°C, en volgens de voorspellingen zal de maximumtemperatuur daar de komende week niet meer onder duiken. Vandaag staat er weer een stranddag op het programma.
Het is de eerste keer dat ik een flink eind ga zwemmen. Ik doe dat evenwijdig aan de kustlijn, want hoewel de zee er rustig uitziet, is de stroming behoorlijk sterk. Soms kom je bijna niet vooruit. De golven zijn kort en krachtig; het is hier bij het strand heel anders en een stuk lastiger zwemmen dan in de veel diepere oceaan bij de Canarische Eilanden.
Ondertussen meen ik geluiden in het water te horen — zouden dat schildpadden zijn? Niet veel later zijn er inderdaad een paar te zien, recht voor onze parasol, zo'n 50 meter in zee. Omdat het water lang ondiep blijft, loop ik met mijn camera in de hand langzaam hun richting uit. Althans, dat hoop ik maar, want onder water zijn ze na een paar slagen zo weer verplaatst. Om de één à twee minuten komt er ergens een kop boven water, waarna je weer een donkere vlek ziet afsteken tegen het heldere, blauwgroene water. Later op de middag, als de zon wat lager staat en het water minder schittert, zijn ze nog veel beter te zien.
De eerste schildpad die ik nader, verdwijnt al snel naar dieper water waar ik met mijn fototoestel in de hand niet meer kan staan. Maar even later kan ik een ander exemplaar van heel dichtbij bewonderen, op slechts een meter of vijf afstand. Hij zwemt rustig bij me vandaan. De karakteristieke houding van de kop, de krachtige flippers en het grote, bruine lichaam van zeker een meter lang maken diepe indruk; het schild valt op het eerste gezicht niet eens zo heel erg op.
Dan zie ik vlakbij wéér een donkere plek die ik bijna kan aanraken. Voorzichtig loop ik eromheen. Is het een pluk zeegras? Maar dan beweegt ook deze vlek zich rustig weg. En vlak daarna wéér een! Drie grote schildpadden op korte afstand van elkaar. We zien elke dag ook een vrouw met een snorkel die enorme afstanden aflegt achter de schildpadden aan. Het zijn prachtige waterdieren — of beter gezegd reptielen, want ze moeten steeds bovenkomen om met hun longen adem te halen. Ik wil nu ook een snorkel, zodat je onder water in de verte kunt kijken.
De wandeling terug is bloedheet; op een thermometer langs de weg staat 36°C aangegeven. We hebben het grootste deel van de dag ook in de zon doorgebracht, al zaten we dankzij onze Decathlon-parasol gelukkig veel in de schaduw. Dachten we even uniek te zijn met ons opvallende parasolletje? Niet dus: vandaag zagen we een stel met exact dezelfde!
's Avonds eten we kebab in een pikante uitvoering — een soort kruidige gehaktstaaf. Binnen in het restaurant zijn we tijdens het diner nog steeds de enige gasten. Het complex telt zestien verblijven en een gedeelte daarvan is wel bezet, maar blijkbaar alleen op basis van logies. De andere gasten hanteren waarschijnlijk heel andere tijden; andere tijden van slapen, eten en drinken. Met een lekker glas wijn bij het eten krijg ik bijna zin om ook even op stap te gaan.
Eenmaal op bed sla ik een mug dood, waarna er een opvallende rode bloedvlek op het witte laken achterblijft.
Het ontmoeten van een Caretta caretta (onechte karetschildpad) in het wild is een magische ervaring. Doordat het Laganas- en Kalamaki-strand belangrijke broedgebieden zijn, zwemmen er in de zomer talloze volwassen exemplaren in het vrij ondiepe water voor de kust.
Om deze beschermde dieren niet tot last te zijn, hanteren natuurbeschermers (zoals de organisatie ARCHELON) een aantal belangrijke richtlijnen voor zwemmers en snorkelaars:
Houd afstand: Bewaar altijd minimaal 10 tot 15 meter afstand. Blijf aan de zijkant of achter de schildpad zwemmen en blokkeer nooit zijn weg naar voren of naar het oppervlak wanneer hij adem komt halen.
Raak het dier nooit aan: Hoewel schildpadden er vriendelijk en traag uitzien, kunnen ze bij stress of verdediging krachtig van zich af bijten met hun scherpe kaak. Bovendien kan menselijk contact de beschermende slijmlaag op hun huid aantasten.
Geen voer: Voer de schildpadden nooit. Dit verstoort hun natuurlijke eetgedrag (ze leven op een dieet van kwallen, krabben en zeegras) en maakt ze te afhankelijk of tam tegenover mensen.
Rustig bewegen: Maak geen wilde spatbewegingen in het water. Door rustig en gelijkmatig te drijven of te zwemmen (bijvoorbeeld met een snorkel) accepteert de schildpad je aanwezigheid en kun je het natuurlijke gedrag van het dier het mooist observeren.
Op de heenweg naar het strand heb ik een snorkel gekocht — een duikbril met een luchtpijp — en die heb ik meteen in gebruik genomen. Het is in het begin wel even wennen: ademhalen uitsluitend door je mond en het vinden van de juiste stand van de pijp, want zo nu en dan komt er toch een onverwachte slok zout zeewater binnen. Maar het resultaat is er direct naar! Ik kan nu goed onder water kijken, al zie ik in eerste instantie voornamelijk de zandbodem en de glinsterende lichtinval van de zon.
Bij de tweede poging heb ik meer geluk: er ligt een grote schildpad rustig op de bodem. Dankzij de bril kan ik een meter of tien door het heldere water kijken, waardoor ik het dier al van een afstand ontdek. Ik zwem er voorzichtig met een grote boog omheen. De kop beweegt langzaam met me mee; zij (of hij) houdt me scherp in de gaten. Als ik eenmaal achter het dier zwem, komt ze rustig los van de zeebodem.
Voor het gemak maak ik er vrouwtjes van — meervoud, want niet veel later krijg ik er nog drie heel goed en van heel dichtbij in beeld. Ze hebben een prachtig getekende kop met de karakteristieke kenmerken van een reptiel, en op hun schild zitten hier en daar wat zeepokken en schelpjes vastgeplakt. De manier waarop ze zwemmen is fascinerend om te zien: de krachtige slagen met de voorflippers gecombineerd met die opvallend lange nek en kop.
Met één van de schildpadden zwem ik een heel eind mee, wat me de kans geeft om haar van heel dichtbij te observeren. Op een gegeven moment stijgt ze langzaam op naar de oppervlakte, steekt haar nek boven water en haalt een diepe hap lucht. Wat we anders altijd vanaf de kustlijn zagen — zo'n kopje dat boven de golven uitsteekt — zie ik nu van onderen gebeuren.
Ik kan haar moeiteloos bijhouden, totdat ze met een paar krachtige slagen van haar flippers extra vaart zet. Dan moet ik de strijd opgeven en kom ik proestend boven water. Wat een schitterende en indrukwekkende ervaring om dit zo van dichtbij mee te maken! Ze blijken dus heel vaak rustig op de zeebodem te liggen uitrusten.
Ook Inge ziet vanaf het strand nog een paar exemplaren op korte afstand van de kustlijn voorbijkomen. Nu de zon wat lager staat en de schittering op het water afneemt, vallen de donkere silhouetten nog veel beter op.
Onder water biedt de Ionische Zee een oase van rust en een kristalheldere blik op het onderwaterleven. Boven water vertelt het eiland een heel ander verhaal: door de strategische ligging in zee heeft Zakynthos een roerig verleden achter de rug...
Zakynthos wordt door veel buitenlanders en Italianen ook wel Zante genoemd. Deze naam stamt uit de tijd dat het eiland ruim 300 jaar lang (van 1484 tot 1797) werd bestuurd door de Republiek Venetië. De Venetianen noemden het eiland liefdevol Fior di Levante (Bloem van het Oosten) vanwege de groene natuur en schoonheid.
De Italiaanse en Venetiaanse invloeden zijn vandaag de dag nog op veel plekken terug te zien:
De Olijfgaarden: Het waren de Venetianen die de grootschalige aanplant van olijfbomen stimuleerden door premies uit te loven aan boeren. Veel van de eeuwenoude olijfgaarden die je nu overal ziet, danken hun oorsprong aan deze periode.
Architectuur en Kerkcultuur: De kerken op Zakynthos verschillen vaak van die op het Griekse vasteland. In plaats van de klassieke Byzantijnse koepels zie je hier veel rechte, Venetiaanse klokkentorens (campaniles) en Italiaans geïnspireerde wand- en plafondschilderingen.
Een smeltkroes van heersers: Zakynthos kent een ontzettend roerige geschiedenis. Na de Romeinen en Byzantijnen hebben onder meer de Ottomanen, Fransen, Britten en Russen het eiland bezet. Tijdens de Tweede Wereldoorlog viel het onder Italiaans en later Duits gezag, totdat het uiteindelijk een hecht onderdeel werd van de moderne Griekse staat.
Langs de levendige hoofdstraat van Laganas wandelen we op ons gemak richting zee om eerst een paar souvenirwinkels te bekijken. Daarna is het tijd voor ons vertrouwde strandritueel.
Het verloop van mijn eerste zwemtocht met snorkel is opmerkelijk: ik kan nu vrij lang een heel eind zwemmen zonder ook maar één schildpad op te merken, om er vervolgens vanuit het niets ineens weer een op de bodem te zien liggen. Ik cirkel er langzaam omheen, waarbij de kop nieuwsgierig met me meedraait. Bij een tweede ronde krijgt het dier toch wat argwaan en beginnen de krachtige flippers te bewegen. De schildpad stijgt op naar de oppervlakte, neemt een grote hap lucht en zwemt er daarna in een vlot tempo vandoor.
Ik zwem inmiddels in een gedeelte dat wat betreft mensen een stuk rustiger is, maar qua schildpadden juist veel drukker! Het is nu vloed en ik zie meer van die mysterieuze, donkere plekken net onder de zeespiegel drijven. Door de breking van het licht lijken de dieren vlak onder het oppervlak zelfs nog een stuk groter dan wanneer ze op de zeebodem rusten. Ook mijn tweede zwemtocht is weer een groot succes voor het spotten van schildpadden.
In de loop van de middag begint het behoorlijk te waaien, waardoor we onze parasol moeten inklappen. De zon is echter onverminderd krachtig bij 28°C. Onze huid heeft in tegenstelling tot de schildpadden geen hard schild ter bescherming, dus we verkleuren met de dag sneller. De terugtocht over het opgewarmde asfalt naar het appartement is dan ook weer erg heet.
De lange hoofdstraat van Laganas, die rechtstreeks naar zee loopt, is de meest dynamische plek van het eiland. Overdag is het een gemoedelijke wandelroute vol souvenirwinkels, bakkerijtjes, autoverhuurbedrijven en excursiekantoortjes waar vakantiegangers op hun gemak richting het strand slenteren. Zodra de zon ondergaat, verandert het karakter van de straat echter compleet.
Bruisend uitgaanscentrum: Laganas is al decennia de populairste plek op Zakynthos voor wie van uitgaan houdt. 's Avonds verlichten felle neonletters de talloze discotheken, cocktailbars en eettentjes.
Vooral Britse bezoekers: Het publiek bestaat voornamelijk uit jonge Britse vakantiegangers die hier hun zomervakantie vieren. Dit verklaart ook waarom het aanbod in de straat — van Engelse ontbijtjes tot pubs — zo sterk op deze doelgroep is afgestemd.
Bijzonder contrast met de natuur: Het opmerkelijke aan Laganas is dat dit drukke uitgaansleven zich afspeelt vlak naast het kwetsbare beschermde natuurgebied. Om de nestelende schildpadden op het strand te beschermen, gelden er strenge regels: zo mag er 's nachts geen felle verlichting richting het strand schijnen en zijn gemotoriseerde watersporten in de baai verboden.
We ontbijten vanmorgen wat vroeger, want het plan is om met het open toeristentreintje naar Zakynthos-stad te gaan, de eilandhoofdstad die ook wel Zante Town wordt genoemd. Bijna aan het einde van de hoofdstraat van Laganas, vlak bij het strand, bevindt zich de opstapplaats van de 'Fun Train' — een uiterst toepasselijke naam.
De mensen die er werken zijn minstens zo 'fun'. De man die de kaartjes verkoopt is helemaal uitgelaten: hij heeft net telefonisch doorgekregen dat het treintje in aantocht is! Telkens rent hij enthousiast de drukke weg op om te kijken of hij hem al ziet aankomen. Ondertussen blijft hij druk in de weer met het uitschrijven van de tickets (op een groot dubbel vel papier) en het in ontvangst nemen van de betalingen.
Als we eenmaal op onze plek zitten, komt er wéér een man onze tickets controleren. Hij scheurt er zorgvuldig een strook vanaf en print vervolgens nog een ándere bon uit, die we samen met het vel papier voor de terugweg overhandigd krijgen. Onderweg maken we nog een tussenstop in Kalamaki, waar opnieuw iemand de tickets komt controleren. Toet, toet… daar gaan we weer! Het is buitengewoon vermakelijk om te zien hoeveel ambtelijke administratie er komt kijken bij zo'n onbenullig ritje: vertrek om 10:45 uur, en een afgesproken terugreis om 14:40 uur (waarbij er bij het instappen op de terugweg overigens door niemand meer naar een ticket gevraagd zal worden).
Zakynthos-stad ligt voorbij het vliegveld aan de zuidoostkant van het eiland, op een kilometer of tien van Laganas. Het is een sfeervolle plaats aan zee met een grote haven waar de veerboten aanmeren. De stad heeft een lange, levendige winkelstraat vol souvenirzaken. Wat ons echter meteen opvalt, is het enorme aantal kerken: de ene is nog mooier en indrukwekkender gedecoreerd dan de andere.
We bekijken er een aantal van binnen. In de befaamde Agios Dionysios-kerk zijn we er bijna getuige van hoe er tijdens het openen van een zilveren schrijn — gepaard met de nodige vrome kruisgebaren — een heilige ontsnapt! Muren en plafonds zijn werkelijk tot de laatste centimeter bedekt met schilderingen, warme goudtinten en verfijnd mozaïek. Het is schitterend om te zien. De banken en stoelen zijn van prachtig houtsnijwerk voorzien; het heeft duidelijk wat mogen kosten. Omdat het niet katholiek maar Grieks-orthodox is, heeft de religieuze kunst een heel eigen, indrukwekkende stijl.
Even later stuiten we op een opvallend standbeeld van Vesalius, een 16e-eeuwse medicus uit Brussel die menselijke lichamen ontleedde en onderzocht. Niet dat we die historische achtergrond paraat hadden, maar omdat we thuis vlak bij de Vesaliusstraat wonen, trok de naam meteen onze aandacht!
Voordat we het treintje terug nemen, doen we nog wat souvenirinkopen: een handige rugtas en een T-shirt, uiteraard allebei voorzien van afbeeldingen van schildpadden.
Eenmaal terug bij het appartement ga ik nog alleen naar zee: wandeling, zwemmen met snorkel — slechts één schildpad gezien (stroming anders?) — wandeling. Twee uur stevig in beweging.
De hoofdstad van het eiland staat bekend onder verschillende namen: Zakynthos-stad, Zante Town of Zante City. Zante is de Italiaanse naam voor het eiland, een erfenis uit de periode dat Venetië er de scepter zwaaide.
Een stad vol kerken
Het valt bezoekers direct op dat er in het vrij compacte centrum ruim twaalf actieve kerken op korte afstand van elkaar staan. Dat heeft twee belangrijke oorzaken:
De heropbouw na 1953: In 1953 werd het eiland getroffen door een zware aardbeving die de stad grotendeels verwoestte. De eilandbewoners kozen er bewust voor om hun historische kerken steen voor steen in de oorspronkelijke staat te herbouwen om hun culturele identiteit te bewaren.
Familie- en gildekapellen: In de Venetiaanse tijd lieten rijke families en specifieke gildes (zoals zeelieden) vaak hun eigen privékerk of buurtkapel bouwen.
De absoluut belangrijkste kerk van de stad is de Agios Dionysios, gewijd aan de patroonheilige van het eiland. Deze kerk overleefde de aardbeving van 1953 op miraculeuze wijze. Sint-Dionysios rust er in een kostbare zilveren kist. Volgens een lokale volkslegende staat de zilveren schrijn soms niet open omdat de heilige 'buiten de deur' is om mensen in nood te helpen; priesters beweren zelfs dat zijn fluwelen sloofjes af en toe slijten en vervangen moeten worden!
Het mysterie van Vesalius
Dat er op een Grieks eiland een standbeeld staat voor een Vlaamse arts lijkt raadselachtig, maar kent een historische achtergrond. Andreas Vesalius (geboren in Brussel in 1514 als Andries van Wezel) wordt beschouwd als de grondlegger van de anatomie.
In 1564 was hij op de terugreis van een pelgrimstocht naar Jeruzalem toen zijn schip door een storm in nood raakte. Doodziek kwam hij aan wal op Zakynthos, waar hij op 15 oktober 1564 op 49-jarige leeftijd overleed. Hij werd op het eiland begraven, maar de exacte locatie van zijn graf is door latere aardbevingen verloren gegaan en vormt tot op de dag van vandaag een medisch mysterie. Het indrukwekkende bronzen monument op het Vesalius-plein werd in 2014 onthuld om deze grote wetenschapper te herdenken.
Vandaag is het weer een snorkeldag. De opbrengst valt tegen: ik zie dit keer slechts drie schildpadden. Zou het met de wind of de stroming te maken hebben? Het waait in elk geval een stuk harder dan de afgelopen dagen en de zee is een heel stuk ruwer.
Het snorkelen vraagt vandaag veel meer oplettendheid; meerdere keren klotst er onverwachts zeewater in de luchtpijp van mijn snorkel . Ondertussen is het ontzettend heet. Ik ga nog een keer zonder snorkel een flink eind de zee in, maar het blijkt nog een lastige klus om fatsoenlijk te zwemmen in dit natuurlijke golfslagbad. De thermometer op de terugweg geeft 35 graden aan.
Dat je bij ruwer weer en meer wind minder schildpadden ziet, is geen toeval. Het heeft alles te maken met hoe de Caretta caretta (onechte karetschildpad) haar energie beheert en hoe ze navigeert.
Waarom zie je er minder bij wind en golfslag?
Energie besparen: Zeeschildpadden zijn koudbloedig en moeten efficiënt met hun krachten omgaan. Bij sterke wind en hoge golven trekken ze zich vaak terug naar dieper water of zoeken ze rust op de zeebodem, net buiten de woelige branding.
Zichtbaarheid en ademhalen: In ruwe zee raakt de zandbodem in het ondiepe water opgewoeld, waardoor het zicht onder water drastisch afneemt. Omdat schildpadden bovendien regelmatig naar het oppervlak moeten om adem te halen, vermijden ze bij wilde golfslag liefst het ondiepe klotsende water langs het strand om niet tegen rotsen of de bodem gesmeten te worden.
Waar komen ze vandaan en waar gaan ze heen?
Zakynthos — en met name de Baai van Laganas — is de belangrijkste kraamkamer van de hele Middellandse Zee. Maar de schildpadden wonen hier niet het hele jaar door:
Grote migratie: Na het paarseizoen en het leggen van de eieren (van mei tot augustus) verlaten de volwassen schildpadden het eiland weer. Ze leggen enorme afstanden af naar hun vaste voedingsgebieden.
Overwinteren in Afrika en de Adriatische Zee: Veel schildpadden van Zakynthos trekken in het najaar naar de warme, voedselrijke lagunes van Tunesië, Libië en Egypte, of juist noordwaarts naar de ondiepe wateren van de noordelijke Adriatische Zee (bij Italië en Kroatië). Daar brengen ze de winter door terwijl ze zich voeden met krabben, kwallen en schelpdieren.
Kompas op geboortegrond: Vrouwtjesschildpadden bezitten een ingebouwd 'magnetisch kompas'. Wanneer ze na zo'n 20 tot 30 jaar geslachtsrijp zijn, zwemmen ze duizenden kilometers terug om hun eieren af te zetten op exact hetzelfde strand waar ze ooit zelf uit het ei gekropen zijn.
We wandelen vanmorgen richting de haven omdat we een boottocht willen maken. Volgens Google Maps is de wandelafstand 3,4 kilometer. In de hoofdstraat, vlak bij de opstapplaats van de Fun Train, komen we langs een verkooppunt waar ze exact dezelfde excursie aanbieden als op een folder die we eerder ergens hadden meegenomen.
We hadden onze keuze al gemaakt: de '3-in-1 Premium Trip' voor €25 per persoon. De route omvat:
Turtle spotting in de Baai van Laganas
De rotsformaties van de Keri Caves
Marathonisi Island (Turtle Island)
Het vertrekpunt is de haven van Agios Sostis. Vanaf dit verkooppunt zou het nog zo'n twee kilometer lopen zijn naar de haven, maar ineens gaat alles in een sneltreinvaart. Ik stel voor om de kaartjes hier te kopen. Nog geen minuut later heeft de verkoper de bon uitgeschreven, hebben we €50 betaald en zitten we in een busje dat ons direct naar de haven brengt!
Kort daarna stappen we aan boord van een relatief kleine boot met zo'n tien passagiers en een wat norse Griekse schipper. Die zet er meteen de vaart in alsof het een speedboot is: de achterkant ligt diep in het water en wij zitten hoog vooraan.
De eerste stop is Turtle Watching in de Baai van Laganas. Een schildpad wordt al snel gespot, mede dankzij een grotere boot in de buurt waar mensen enthousiast naar het water wijzen. We zien de schildpad tussen de boten zwemmen. Van bovenaf is het zicht heel mooi, maar door de schommelende boot is het moment zo voorbij — te snel om een scherpe foto te maken.
Zodra het eerste doel is bereikt, vaart de schipper met een rotvaart door... maar wacht eens: we koersen direct terug naar het startpunt! Wat blijkt? Twee medepassagiers hadden alleen optie 1 geboekt en worden snel afgezet. Daarna gaan we meteen weer op volle kracht door naar het tweede deel van de tocht: de Keri Caves.
Keri vormt het zuidwestelijke punt van Zakynthos. De rotsen aan zee zijn door de elementen in prachtige bogen en grotten uitgesleten en het water is er adembenemend helder en blauw. Verscheidene boten liggen hier even stil om dit natuurwonder te aanschouwen.
Tot slot vaart de boot door naar punt 3: Marathonisi Island (ook wel Turtle Island genoemd, vanwege de vorm van het eiland en de broedstranden). "For swimming as long as you want," beloofde de brochure. Het eiland dat we vanaf het strand van Laganas altijd al in de verte zagen liggen, blijkt van dichtbij een flink stuk groter dan gedacht.
We worden afgezet op een smalle strook strand van circa 500 meter lang en 10 meter breed (afgezet met touwen ter bescherming van de schildpadeieren). Het strand staat helemaal vol met mensen en er liggen zelfs drie drijvende verkoopbootjes voor snacks en drankjes. Onze boot vaart meteen weer weg met een groep wachtende mensen ('as long as you want'...?).
Er is bij vertrek geen enkele uitleg over de terugreistijden gegeven. Onze bon was bovendien bij het opstappen al ingenomen. Wel moest vooraf één persoon van onze groep een identiteitsbewijs tonen voor de administratie. Als vrijwilliger liet ik mijn rijbewijs zien, waarvan de gegevens werden genoteerd voor het geval er iets zou gebeuren. Achteraf vrij opmerkelijk: dat je gegevens worden genoteerd als je zelf een boot huurt zonder vaarbewijs is logisch voor de verzekering, maar als gewone passagier op een rondvaartboot...?
Op het strand van Marathonisi lopen we helemaal naar het uiteinde waar wat schaduw te vinden is. Ik ga het water in om te snorkelen. Door het fijne witte zand is het zeewater extreem helder en prachtig lichtblauw. Het is ook meteen diep, maar dat is geen hindernis. De zee is hier heel kalm, wat het snorkelen bijzonder prettig maakt; geen golven die in de snorkel klotsen. Meteen zie ik scholen vissen voorbijzwemmen.
Het strand loopt steil af, maar even verderop verandert de bodem in een donker onderwaterlandschap waar het zeegras metershoog groeit. De gedempte geluiden, de fantastische zichtbaarheid en de onderwaterwereld maken het magisch (hoewel ik geen schildpad zie). Fantastisch om hier te snorkelen!
Terug op het strand schalt de harde muziek uit de verkoopbootjes. We zien een echtpaar van onze heenreis in een terugkerende boot stappen en we sluiten snel aan. De stuurman vraagt om een ticket, maar dat hebben we niet meer. Ik leg uit dat we op de heenreis bij hen aan boord zaten, waarna het meteen goed is. Net als bij de treinreis eerder deze week: op de heenweg heel veel administratie en controle, op de terugweg kijkt niemand er meer naar om!
Na aankomst in de haven wandelen we langs de kustlijn terug. Enkel bij het rotsachtige gedeelte zonder strand — waar we eerder het avontuur beleefden met de tassen boven ons hoofd door de zee — nemen we de trap bij een bar/restaurant. Wanneer het personeel vraagt wat we willen drinken, leggen we beleefd uit dat we geen dorst hebben, maar graag via hun terras het diepe water willen omzeilen. Oogluikend laten ze ons door, waardoor we een flinke omweg landinwaarts besparen.
Even verderop vliegt er door een hele plaatselijke, plotse windhoos een grote terrasparasol de lucht in, die zeker 100 meter verderop in zee belandt. Gelukkig raakt niemand gewond.
Eenmaal terug op ons vertrouwde strand ga ik nog een laatste keer zwemmen en snorkelen, maar een schildpad laat zich aan het einde van de dag niet meer zien.
Terwijl toeristen genieten van de populaire 'turtle spotting'-tochten en het huren van eigen bootjes, schuilt er voor de Caretta caretta een groot gevaar in de drukte op het water.
Een kwetsbare combinatie
Helaas komen botsingen tussen motorboten en zeeschildpadden regelmatig voor in de baai van Laganas en rond Kalamaki. Natuurbeschermingsorganisaties zoals ARCHELON en het National Marine Park of Zakynthos registreren elk jaar tientallen gewonde of overleden schildpadden. Veel van de slachtoffers vertonen diepe, karakteristieke inkepingen in hun schild, veroorzaakt door sneldraaiende scheepsschroeven.
Dat juist hier zoveel ongelukken gebeuren heeft een aantal duidelijke oorzaken:
Zelfde favoriete plek: Schildpadden zoeken graag het relatief ondiepe, opgewarmde water voor de kust op om energie te sparen. Dit is precies dezelfde zone waar excursieboten, watersporters en particuliere huurbootjes varen.
Ademhalen aan het oppervlak: Omdat zeeschildpadden longen hebben, moeten ze regelmatig stijgen om adem te halen. Op dat moment liggen ze soms minutenlang roerloos vlak onder of aan het wateroppervlak, waar ze voor aanstormende boten nauwelijks zichtbaar zijn.
Geen snelle vluchtrespons: Schildpadden zijn wendbare zwemmers, maar ze zijn niet opgewassen tegen de snelheid van een motorkruiser of speedboot.
Strikte regels en bescherming
Om de dieren te beschermen heeft het Marine Park de baai opgedeeld in zones met strenge regels:
Snelheidslimiet van 6 knopen (~11 km/u): In de Baai van Laganas geldt een strikt snelheidslimiet. Dit geeft schippers voldoende tijd om uit te wijken en schildpadden de kans om veilig onder te duiken.
Verboden zones: In Zone A (direct voor de belangrijkste legstranden zoals Sekania) zijn gemotoriseerde vaartuigen tijdens het broedseizoen volledig verboden.
Stress en paniek: Wanneer meerdere boten tegelijk boven op één schildpad varen, raakt het dier in de stress. Hierdoor stijgt de hartslag, raakt de zuurstof sneller op en moet het dier vaker en gehaaster naar de oppervlakte komen — met alle risico's van dien.
Schildpadden die een botsing overleven maar ernstig gewond raken, worden door vrijwilligers opgevangen en overgebracht naar het gespecialiseerde Sea Turtle Rescue Centre van ARCHELON in Glyfada (bij Athene) om te revalideren.
Om vijf uur 's morgens ben ik al wakker. Het WK voetbal in de VS, Mexico en Canada is gisteren begonnen en er is een wedstrijd gaande, maar daar ga ik nu niet naar kijken. Wat nu écht belangrijk is: we zijn minder dan 30 uur verwijderd van ons vertrek, dus het is tijd om in te checken bij Transavia. Dat is zo geregeld! De boardingpassen zijn binnen, met stoelnummers 32A en 32B.
Tijd om weer te gaan slapen. Buiten kukelen de hanen aan één stuk door — een gezellig, landelijk geluid dat echt bij de natuur hoort. Toch draai ik me nog even om. Ik ga met mijn goede oor op het kussen liggen, want het andere zit verstopt. Door al het zwemmen zijn beide oren wat dicht gaan zitten; links hoor ik momenteel niet veel.
Terwijl ik zo lig, droom ik weg en snorkel ik in gedachten weer bij het schildpaddeneiland. Ik ben even helemaal terug in die andere wereld: het voortdurende, ritmische geluid van lucht aanzuigen en uitblazen, het panoramische zicht alsof je in een reusachtig aquarium zwemt, de druk bij je neus en de diepteverschillen op de zeebodem die als heuvels onder je rijzen. Het hoge zeegras wappert rustig in de stroming en scholen vissen deinen om me heen... Zo val ik weer in slaap.
Het is onze laatste volle dag op het eiland, dus er moeten nog wat souvenirs gekocht worden. In de ochtend is het bewolkt. Er trekken zware onweersbuien voorbij Griekenland, maar bij ons valt daar gelukkig weinig van te merken. We wandelen de hoofdstraat op en neer en bezoeken meerdere winkeltjes voor onze laatste aankopen: een badmat, ambachtelijke zeepjes en magneetjes met afbeeldingen van Zakynthos en schildpadden. In weer een ander zaakje slagen we voor een paar traditionele Griekse sloffen voor Inge — precies het soort dat ze jaren geleden ooit op Kreta heeft gekocht.
Na een stop bij de Spar lunchen we in ons appartement. Op het terras vallen er zelfs een paar losse spetters. Ook al zijn het er minder dan honderd: we hebben regen gehad op Zakynthos!
Later in de middag dan normaal lopen we naar het strand van Kalamaki — de allerlaatste kans om nog een schildpad te zien. Door de bewolking is het meteen een stuk rustiger op het strand. Wij vinden het heerlijk weer, maar de schildpadden laten zich nauwelijks zien. Ligt het aan de stroming, het weer, of blijven de vrouwtjes na het leggen van hun eieren toch wat verder uit de kust?
Ik zwem een flinke afstand met mijn snorkel, maar kan er aanvankelijk niet één ontdekken. Vanaf het strand denk ik later op de middag ineens een schim op te vangen. Bij een tweede zwempoging blijkt mijn vermoeden juist: ik heb er toch nog één gevonden op de bodem! Ik blijf op respectabele afstand en cirkel er rustig omheen. Zo kan ik het dier prachtig bekijken zonder dat het hoeft te vluchten.
Later, zittend op de hamamdoek (de parasol is inmiddels ingeklapt vanwege de opstekende wind), zie ik het kopje nog een paar keer boven de golven uitsteken en in mijn richting kijken. Bij een derde snorkelpoging is het dier verdwenen en ook in andere richtingen blijft de zee leeg. Het schildpaddenavontuur zit er definitief op.
We maken nog een laatste strandwandeling met onze voeten door het water om mijn zwembroek te laten drogen. Ook andere strandgangers turen enthousiast over het water, maar niemand ontdekt nog iets; onze turtle spotting blijft vandaag steken op één exemplaar. En dat was meteen de allerlaatste van de vakantie. We nemen afscheid van de zee, want morgenochtend vliegen we terug naar huis.
's Avonds genieten we van ons laatste avondmaal, nemen afscheid en pakken de koffers in. De nachtrust is kort: rond half vier komen vijf net gearriveerde jonge Denen luidruchtig terug in het complex, een uur later beginnen de hanen weer te kraaien en wéér een uur later gaat de wekker...
Het strand van Kalamaki maakt deel uit van de Baai van Laganas en is een van de allerbelangrijkste broedgebieden voor de Caretta caretta in de hele Middellandse Zee. Dat je de schildpadden vlak voor de kust ziet zwemmen, heeft alles te maken met hun unieke voortplantingsritueel.
Het legseizoen en het gedrag voor de kust
Mei tot augustus: Dit is de periode waarin de vrouwtjes naar het strand komen. Eén vrouwtje kan in één seizoen wel 3 tot 5 nesten graven, telkens met een tussenpoos van zo'n twee weken.
Wachten in het warme water: Overdag rusten de vrouwtjes in het ondiepe, door de zon opgewarmde zeewater vlak voor de kust van Kalamaki en Laganas. De warmte helpt om het rijpingsproces van de eieren in hun lichaam te versnellen.
Nachtelijke missie: Zodra de zon ondergaat en het strand rustig en donker wordt, kruipen de zware vrouwtjes op het strand om boven de hoogwaterlijn een diepe kuil in het zand te graven en circa 100 tot 120 eieren te leggen.
Strikte bescherming op Kalamaki Beach
Omdat Kalamaki Beach zo'n belangrijk legstrand is, geldt het als beschermd natuurgebied binnen het National Marine Park of Zakynthos:
Nachtelijke sluiting: Het strand is tussen zonsondergang en zonsopkomst streng verboden terrein voor bezoekers, zodat de schildpadden in alle rust en zonder schrik van menselijk licht hun eieren kunnen leggen.
Houten 'cages' (nestbeschermers): Overdag zie je op het strand overal houten piramidevormige raamwerken in het zand staan. Vrijwilligers van de organisatie ARCHELON sporen 's ochtends vroeg de sporen in het zand op en plaatsen deze houten frames boven de nesten om te voorkomen dat strandgangers er per ongeluk een parasol in steken of op het nest gaan liggen.
Geen vaste obstakels: Bouwwerken of permanente strandtenten zijn op het zand van Kalamaki verboden, zodat de schildpadden een vrije doorgang behouden van de zee naar de duinen.
Na zo'n 50 tot 60 dagen broeden door de warmte van het zand komen de eieren uit, waarna de kleine baby-schildpadjes ('hatchlings') midden in de nacht op gevoel naar de glinstering van de zee kruipen.
De wekker gaat al om 06:00 uur. Een uur later worden we stipt op tijd opgehaald door een taxibusje. Rond 10:00 uur zitten we in het vliegtuig voor de terugreis. Vanuit het raam zien we de wereld onder ons geleidelijk veranderen: van de strakblauwe lucht boven de Griekse eilanden en de besneeuwde bergtoppen van Oostenrijk naar het dikke, grijze wolkendek boven Nederland.
De koude wolkenlucht zorgt tijdens de afdaling voor behoorlijk wat turbulentie — zo hevig heb ik het nog niet eerder meegemaakt! Het blijkt in Nederland flink koud te zijn geweest sinds ons vertrek, met veel regen, onweer en zelfs hagel. We zijn duidelijk op het perfecte moment weggeweest. Over een paar dagen zal de temperatuur ook hier weer richting de 30 graden stijgen, precies zoals we gewend zijn.
De busritten (van het vliegveld naar het centrum en vervolgens van de stad naar huis) verlopen ondanks de drukte van de Pride-optocht in de binnenstad verrassend vlot. Om 14:00 uur stappen we onze eigen voordeur weer binnen.
(De genoemde tijden zijn steeds de lokale tijden; in Griekenland is het één uur later dan in Nederland. De totale reistijd van de taxibus bij het appartement tot aan onze eigen voordeur was dus precies 8 uur).
Het internationale vliegveld van Zakynthos (Zakynthos International Airport "Dionysios Solomos") ligt op slechts een steenworp afstand van de populaire badplaatsen Laganas en Kalamaki.
Geen vluchten tussen zonsondergang en zonsopkomst
Het vliegveld kent een heel bijzondere en strikte regel die je op weinig andere luchthavens ter wereld tegenkomt: er geldt een algeheel nachtvliegverbod. Tussen zonsondergang en zonsopkomst mogen er geen vliegtuigen landen of opstijgen (uitgezonderd medische noodgevallen).
Bescherming van de schildpadden: Dit verbod is er niet alleen tegen geluidsoverlast voor bewoners en toeristen, maar heeft een directe ecologische reden. De landingsbaan ligt vlak achter de belangrijkste broedstranden van de Caretta caretta.
Licht en geluid: Vliegtuigen die 's nachts overvliegen veroorzaken enorme trillingen, geluid en felle lichtflitsen. Dit schrikt de kwetsbare vrouwtjesschildpadden af wanneer ze op het strand hun eieren willen leggen.
Desoriëntatie van hatchlings: Daarnaast kunnen de felle lichten van opstijgende of landende vliegtuigen de pas uitgekomen baby-schildpadjes (hatchlings) misleiden. De kleintjes kruipen op gevoel richting de helderste horizon (normaal gesproken de weerspiegeling van de maan op zee). Kunstlicht van de luchthaven zou ervoor zorgen dat ze de verkeerde kant op kruipen, de duinen in, met dodelijke afloop.
Dankzij deze strikte milieuregels kunnen zowel de vakantiegangers overdag vliegen als de zeeschildpadden 's nachts in alle rust hun voortplantingsritueel voortzetten!
Het is zeker de moeite waard om ooit nog eens terug te keren naar Zakynthos. Aangezien we geen auto hebben gehuurd, valt er op het eiland immers nog ontzettend veel te ontdekken. Laganas en de directe omgeving hebben we inmiddels grondig verkend: te voet door het drukke uitgaansgebied en langs de baai, in de zee, via de haven met de boot naar Marathonisi en met het 'Fun'-treintje naar de hoofdstad. Maar in het noorden en het binnenland van Zakynthos zijn we helemaal niet geweest. We hebben ons uitstekend vermaakt op loopafstand van ons appartement, al hadden we er bij een derde week zeker een auto bij gehuurd.
Ons complex, Tsolakis, ligt aan een rustig achterafweggetje, niet ver van de hoofdstraat van Laganas. Tussen de olijfgaarden en de scharrelende kippen is het er rustig, terwijl aan het einde van de straat het bruisende uitgaansleven begint. Via deze drukke straat — waar auto’s, scooters en quads voorbijrazen en groepen zich vermakende jeugd over de stoep slenteren — is het zo'n 1,5 kilometer lopen naar het strand. Dat is precies het punt van de baai dat het drukst bezocht is. Ten westen ligt de haven, en naar links loop je richting Kalamaki, waar wij de meeste tijd te vinden waren.
Vanaf die drukke strandopgang was het steeds nog een paar honderd meter lopen voordat de terrassen, ligbedden en parasols eindelijk niet meer de overhand hadden: behoorlijke afstanden voor een strandbezoek! Gelukkig vonden we een kortere, veel betere route via het rustige deel van het eiland. Een hotel bij Kalamaki, dichter bij zee, zou voor een volgende keer nog idealer zijn. Een hotel mét buffet dan wel te verstaan!
Het verblijf & de verzorging
Ons appartement met de kleine keuken was prima: voorzien van een koelkast, waterkoker, een-pits kookplaat en het nodige keukengerei. En niet onbelangrijk: goede bedden. De keuken was erg fijn om zelf koffie te zetten en een broodje te smeren.
De optie halfpension zou ik hier niet meer nemen, vooral vanwege het zuinige ontbijt en het ontbreken van een buffet. Eten in vakantietijd is juist het genoegen van een uitgebreid buffet: zelf lekker kunnen kiezen en pakken wat je wilt, zonder dat je netjes hoeft te vragen of er twee witte sneetjes brood getoast kunnen worden.
Wat viel er verder nog op aan het complex?
Airco: Mogelijk voor €10 per dag, maar daar hebben we geen gebruik van gemaakt.
Kluis: Gratis en erg handig.
Leidingwater: Zout, dus flessen drinkwater kopen was noodzakelijk.
Sanitair: Uiteraard geen toiletpapier in de wc gooien, zoals gebruikelijk in Griekenland.
De familie die het bedrijf runt was ontzettend vriendelijk, met name Anastacia. Zij regelde alles en kookte voor ons. Omdat we soms als enige gasten aan tafel zaten, voelde het bijna alsof we een privé kok hadden! Haar ouders werkten in de moestuin en haar drie zonen van rond de twintig jaar deden allerlei klussen: helpen achter de bar, koken, optreden als taxichauffeur, en ze leidden een schoonmaakbedrijf met Poolse en Oekraïense medewerkers die overal poetsen. Om de dag werd ons appartement netjes schoongemaakt en kregen we schone handdoeken. Alleen het beddengoed werd niet zo vaak verschoond als beloofd; door de rode bloedvlek van de doodgeslagen mug bleef dat onomstotelijk zichtbaar!
Strandleven & Foto's
Alles bij elkaar was het een erg aangenaam verblijf. Meestal waren we tussen 12:00 en 18:00 uur aan zee te vinden, herkenbaar aan onze opvallende groene parasol en de roze hamamdoeken. Of anders in zee: starend naar opkomende schildpadkopjes. Of drijvend met de blik op de bodem, een geel masker en luchtpijpje uit zee stekend. Of weer staand met een fototoestel in de hand om een schildpad te naderen en door het heldere water op de plaat proberen te krijgen, waar achteraf wel het heldere water te zien was.
Die foto's wisselden we af met beelden van opstijgende en landende vliegtuigen tegen de strakblauwe lucht (het vliegveld is immers vlakbij) — kleurrijke verschijningen die een mooi beeld vormden in een decor van zee en rotsen. Maar al die foto’s geven de realiteit niet weer; ze hebben vooral waarde voor wie het moment zelf heeft beleefd. Het vakantiealbum zal voor de familie dan ook nog flink ingekort moeten worden!
Schoonheid versus Slordigheid
De zee en de stranden van Zakynthos zijn opvallend schoon: geen glas, nauwelijks plastic en bijna geen sigarettenpeuken. Dit heeft waarschijnlijk alles te maken met de strenge bescherming van de zeeschildpadden. Na 19:00 uur 's avonds moet het strand verlaten zijn tot de volgende ochtend. De maritieme dienst plaatst dan houten hekwerken om vers gelegde eieren en eventueel achtergebleven afval wordt waarschijnlijk direct opgeruimd.
De netheid van de kust vormt echter een scherp contrast met de wegen landinwaarts. In de bermen ligt helaas heel veel troep: blikjes en plastic flessen die voor het gemak uit de autoraampjes worden gegooid. Prullenbakken zijn er nauwelijks. Ook langs de drukke hoofdstraat van het uitgaansgebied is men niet erg vlot met het opruimen van de sporen van de nacht. In Spanje zouden in de ochtend de hogedrukreinigers de straten hebben verfrist en wagens met schoonmakers rondgaan. We zagen dus ook dode en levende ratten. De doden, plat en uitgedroogd, werden niet opgeruimd.
Een eiland vol leven
De natuur op Zakynthos is bovenal ontzettend levendig en groen. Omdat het eiland in het voorjaar relatief veel neerslag krijgt, groeit alles weelderig en hebben we geen sporen van droogte gezien. De olijfbomen staan er prachtig bij, met daartussen scharrelende kippen en kalkoenen. We hebben slangen, hagedissen, gekko's, duizendpoten, katten en een enkele hond gezien.
En natuurlijk... muggen! Toen ze ons binnen niet meer wisten te steken dankzij ons aangeschafte anti-muggenapparaat, aten ze ons buiten op het terras tijdens het avondeten smakelijk op.
In zee was er het bruisende onderwaterleven, met vissen die vrolijk boven het oppervlak uit sprongen of als scholen voorbij flitsten. En dan waren er natuurlijk nog de schildpadden... Of had ik dat al gezegd?
Veel mensen associëren de Griekse eilanden met dorre, droge rotslandschappen en witte huisjes (zoals op de Cycladen). Zakynthos hoort echter bij de Ionische Eilanden aan de westkant van Griekenland, een eilandengroep die bekendstaat om haar uitzonderlijk groene en vruchtbare karakter.
Overvloedige winterregen: Dat Zakynthos zo groen is, dankt het eiland aan het klimaat. In de winterperiode (van november tot maart) valt er op de Ionische Eilanden aanzienlijk meer regen dan in de rest van Griekenland. Dit grondwater wordt opgeslagen in de bodem, waardoor de vegetatie ook in de hete zomermaanden fris en groen blijft.
Miljoenen olijfbomen: Er staan naar schatting meer dan twee miljoen olijfbomen op Zakynthos. Sommige van deze bomen zijn al meer dan duizend jaar oud en hebben grillige, holle stammen. Samen met de vele boomgaarden vol druiven (voor de beroemde lokale 'Zante krenten' en wijn) en citrusvruchten vormt dit het hart van de eilandlandbouw.
Rijk ecosysteem: Door de combinatie van dicht struikgewas (maquis), olijfgaarden, zoetwaterbronnen en de beschermde maritieme zones is het eiland een ideale habitat voor een enorme variëteit aan diersoorten — van gekko's en roofvogels op het land tot het rijke onderwaterleven in de Ionische Zee.