ลูกๆ ทางธรรมที่รักทั้งหลาย

วันนี้พวกท่านได้มาประชุมร่วมกันที่นี่ ด้วยความเสียสละและความตั้งใจที่จะวางแผนงานเพื่อช่วยกันเผยแผ่ธรรมะที่บริสุทธิ์ เมื่อ 28 ปีก่อน ข้าพเจ้าเคยสงสัยว่าธรรมะที่บริสุทธิ์จะเป็นที่ยอมรับในแผ่นดินที่ได้ให้กำเนิดลัทธินิกายมากมายเช่นนี้หรือไม่ อย่างไรก็ตาม ประสบการณ์ 28 ปีที่ผ่านมาแสดงให้เห็นว่า ยังมีผู้คนที่นี่ซึ่งไม่ได้ฝักใฝ่ในเรื่องของลัทธินิกาย พร้อมที่จะอุทิศพลังและความสามารถของตน เพื่อให้ธรรมะที่บริสุทธิ์ได้ฟื้นคืนกลับมาอีกครั้ง แม้บุคคลเช่นว่านี้จะมีอยู่เพียงน้อยนิด แต่ก็จะเพิ่มจำนวนขึ้นเรื่อยๆ แล้วคนทั้งหลายในประเทศนี้และทั่วทั้งโลกก็จะได้รับประโยชน์

เมื่อ 1,500 ปีที่แล้ว เราได้ทำให้ประเทศของเราต้องอยู่ในสภาพที่น่าอนาถ มีแต่อธรรมในนามของธรรมะ เมื่อใดที่เราลดค่าของธรรมะลงเป็นลัทธินิกาย ผู้คนก็จะละทิ้งกายปฏิบัติที่แท้จริง หันไปสนใจเพียงแค่เปลือกนอกอันฉาบฉวย ถึงแม้พิธีกรรมและประเพณีจะมีความสำคัญโดยตัวของมันเอง แต่ก็ไม่มีอะไรเกี่ยวข้องกับธรรมะที่แท้จริง มันเป็นเพียงความจำเป็นทางสังคม ขณะที่ธรรมะคือหลักศีลธรรมจรรยา ซึ่งการจะมีชีวิตอยู่อย่างมีศีลธรรมนั้น เราต้องรู้จักควบคุมจิตใจและชำระจิตให้บริสุทธิ์ในระดับรากเหง้า เพื่อที่จะเปลี่ยนแปลงนิสัยความเคยชินเก่าๆ หากไม่ทำเช่นนี้แล้ว ก็เท่ากับว่าเรากำลังหลอกตัวเองอยู่เท่านั้น ชีวิตมนุษย์นั้นมีค่านัก อย่าปล่อยให้สูญเปล่า

ผู้ที่รักษาศีล เจริญสมาธิ และพัฒนาปัญญา เพื่อชำระจิตของตนให้บริสุทธิ์จริงๆ นั้น ย่อมไม่สนใจเรื่องของลัทธินิกายใดๆ เขาอาจเรียกขานตัวเองในชื่อนั้นชื่อนี้ ซึ่งก็มิใช่สาระสำคัญอะไร เป้าหมายของเขานั้นชัดเจนอยู่แล้ว คือการใช้ชีวิตมนุษย์ชีวิตนี้อย่างมีคุณค่า เพื่อพัฒนาตนให้อยู่ในศีล สมาธิ ปัญญา และช่วยเผยแผ่สาส์นแห่งธรรมไปยังมนุษยชาติ นี่คือสาระของธรรมะ หากหลงลืมมันไป ก็เท่ากับหลงลืมเป้าหมายในการฟื้นฟูธรรมะให้กลับคืนมาอีกครั้ง

ขอให้จดจำประสบการณ์เมื่อ 28 ปีก่อนไว้ให้ดี ตอนนี้เรามาวางแผนอนาคตกันว่ามีงานอะไรที่จะต้องทำบ้าง และจะทำอย่างไร เราต้องก้าวเดินไปช้าๆ แต่ด้วยความเข้มแข็งมั่นคง

ก่อนอื่นท่านต้องสำรวจดูศีล สมาธิ ปัญญาของท่าน หากพบว่ายังมีข้อบกพร่อง ก็จงยอมรับและพยายามปรับปรุงให้ดีขึ้น เช่นนี้ท่านจึงจะก้าวหน้า แต่ถ้าท่านไม่ยอมรับข้อบกพร่องของตัวเองท่านก็จะไม่สามารถก้าวหน้าไปได้ อัตตาอาจเกิดขึ้นในนามของธรรมะ จนทำให้ท่านคิดว่า “ดูสิ ฉันมีศรัทธาในศีล สมาธิ ปัญญา ฉันเป็นผู้ที่มีธรรมะอย่างยิ่ง” แท้จริงนั้นท่านจะเป็นผู้ที่มีธรรมะได้ก็ต่อเมื่อท่านปฏิบัติธรรม เป้าหมายชีวิตของท่านควรจะอยู่ที่การพัฒนาธรรมะในตนให้เข้มแข็งขึ้น ผู้ที่ไม่มีเป้าหมายเช่นนี้ จะไม่มีทางช่วยเหลือผู้อื่นให้พัฒนาธรรมะได้ จงยอมรับข้อบกพร่องของตนเอง แล้วพยายามแก้ไขเสีย ถ้ามีคนมาชี้ข้อผิดพลาดของท่าน ก็อย่าเพิ่งเสียกำลังใจ ขอให้ตรวจสอบตัวเองดูว่ามีความผิดพลาดเช่นนั้นจริงหรือไม่ ถ้ามี สิ่งแรกที่ท่านควรทำคือ ขอบคุณคนผู้นั้น แล้วพยายามแก้ไขข้อผิดพลาดดังกล่าว แต่ถ้าท่านมิได้มีความผิดเช่นนั้น ก็ขอให้เมตตาต่อคนผู้นั้น และคิดว่า “บางทีเขาคงจะมีแต่เรื่องทุกข์ใจ ก็เลยมองอะไรในแง่ร้ายไปหมด”

ภารกิจมากมายที่เราจะมอบหมายกันในวันนี้ จะสำเร็จลงได้ก็ต่อเมื่อเราปราศจากอัตตา อย่าให้ความสำคัญกับตัวเอง แต่จงให้ความสำคัญกับธรรมะเท่านั้น ขอให้ผู้รับใช้ธรรมะทุกท่านจงระลึกเอาไว้เมื่อจะพิจารณาช่วยงานใดๆ

สิ่งสำคัญประการหนึ่งที่ควรพิจารณาคือ ท่านมีเวลาช่วยงานมากน้อยเพียงใด ท่านอาจมีความปรารถนาอย่างจริงใจที่จะรับใช้ธรรมะ แต่ไม่มีเวลาอุทิศให้ ถ้าเช่นนั้นก็ควรปล่อยให้ผู้อื่นทำไป ทุกคนล้วนมีเวลาที่จำกัด จงยอมรับความจริงนี้อย่างซื่อสัตย์ เพราะถ้าท่านรับงานไปแล้ว ไม่สามารถสละเวลาได้ แทนที่จะเป็นการช่วย กลับจะทำให้เกิดความเสียหายขึ้นได้

ประการที่สอง ขอให้ตรวจสอบดูว่าท่านมีความสามารถที่จะทำงานนั้นให้สำเร็จลุล่วงได้หรือไม่ ถ้าท่านกระตือรือร้นที่จะอาสาทำงานซึ่งเกินความสามารถของตนเอง แทนที่จะเป็นการช่วย ก็กลับจะทำให้เกิดความเสียหายได้อีกเช่นกัน

สำหรับประการที่สาม ขอให้จดจำไว้ให้ดี ทั้งในขณะนี้และภายภาคหน้าเมื่อข้าพเจ้าไม่อยู่แล้ว นั่นคือ จะต้องไม่มีใครทำงานธรรมะเพื่อสนองอัตตาตนเอง หรือเพื่อหวังตำแหน่งใดๆ ในสถาบันอื่นๆ ของสังคมอาจจะมีการเพิ่มเติมชื่อคนใดคนหนึ่งเข้าไปในคณะกรรมการด้วยเหตุผลดังกล่าว แต่ต้องไม่ใช่ในสถาบันธรรมะ เราควรจะมอบหมายงานให้แก่ผู้อาสาที่มีความอ่อนน้อมถ่อมตน ที่มั่นใจว่าตนเองมีเวลาและศักยภาพที่จะทำงานให้สำเร็จได้ จงจำข้อนี้ไว้ให้ดี มิฉะนั้นธรรมะจะมัวหมองได้ ไม่เป็นไรหรอก ถ้าหากการเผยแผ่ธรรมะจะล่าช้าไปบ้าง บางทีก็อาจต้องใช้เวลาถึงอีกหนึ่งหรือสองชั่วอายุคนกว่าจะสำเร็จลุล่วง แต่ขอให้ธรรมะได้เผยแผ่ไปในรูปแบบที่บริสุทธิ์ หากท่านรับใช้ธรรมเช่นนี้ อุทิศเวลาและพลังเท่าที่มีเพื่อประโยชน์ของผู้อื่น ก็เท่ากับว่าท่านได้เริ่มก้าวหน้าไปบนหนทางนี้ และใช้ความเป็นมนุษย์ในชีวิตนี้อย่างมีค่ายิ่งแล้ว

เรายังมีภารกิจอีกมากมายรออยู่เบื้องหน้า ปีพ.ศ. 2542 (ค.ศ. 1999) จะเป็นปีสำคัญที่ครบรอบวันเกิด 100 ปีของท่านอาจารย์อูบาขิ่น จงเข้าใจว่าแค่การเฉลิมฉลองวาระดังกล่าวยังไม่เพียงพอ เราต้องจดจำภารกิจในชีวิตของท่านอาจารย์อูบาขิ่นให้ได้ นั่นคือการเผยแผ่ธรรมะที่บริสุทธิ์ ซึ่งความพยายามนี้จะสำเร็จลุล่วงได้ เราจะต้องเตรียมความพร้อมอีกมาก

ภารกิจใหญ่ประการหนึ่งก็คือ การสร้างพระมหาเจดีย์ เวลานี้มีคำถามเกิดขึ้นว่า พระเจดีย์นี้จะไม่กลายเป็นสัญลักษณ์ของลัทธินิกายหรอกหรือ นี่มิใช่การเดินไปสู่หนทางที่อันตรายหรอกหรือ

มีเหตุผลหลายประการที่เราควรจะสร้างพระมหาเจดีย์ ประการแรกคือ เพื่อเป็นที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธเจ้า ซึ่งก็จะช่วยให้ผู้คนจำนวนมากได้รับประโยชน์จากการปฏิบัติวิปัสสนาในบริเวณนั้น จากประสบการณ์ของข้าพเจ้าและคนอื่นๆ พบว่า ถ้าได้ปฏิบัติวิปัสสนาในที่ๆ มีพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธเจ้า ซึ่งมีกระแสสั่นสะเทือนที่ดีมาก ก็จะทำให้การปฏิบัติก้าวหน้าง่ายขึ้น เป็นโชคดีของเราที่ได้รับพระบรมสารีริกธาตุบางส่วน ซึ่งแต่เดิมค้นพบในสถูปสาญจี แล้วนำไปเก็บรักษาไว้ที่พิพิธภัณฑ์ในกรุงลอนดอน ต่อมาชาวศรีลังกาท่านหนึ่งไปเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์ดังกล่าว ได้ขอให้อังกฤษส่งมอบพระบรมสารีริกธาตุนี้กลับคืนสู่ถิ่นฐานเดิมที่เหมาะสม ซึ่งรัฐบาลอังกฤษก็ยินยอม

ก่อนที่พระบรมศาสดาจะเสด็จดับขันธ์ปรินิพพาน พระอานนท์ได้ทูลถามว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ จะให้เหล่าข้าพระองค์ปฏิบัติอย่างไรกับพระสรีระของพระองค์พระเจ้าข้า” พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสตอบว่า “ท่านจงเผาร่างนี้เช่นเดียวกับร่างของคนทั้งหลาย และเก็บอัฐิไว้ในสถูปที่เมืองใหญ่แห่งใดก็ได้ และพวกท่านก็จะสามารถไปบำเพ็ญภาวนาในบริเวณนั้นได้ ส่วนผู้ที่ไม่รู้เรื่องการบำเพ็ญภาวนาก็จะพากันมาสักการะด้วยความเคารพ” นี้เป็นหนึ่งในปัจฉิมวาจาของพระองค์

เมื่อครั้งที่พระบรมสารีริกธาตุถูกส่งไปประเทศอังกฤษนั้น นับเป็นความสูญเสียอย่างใหญ่หลวงของประเทศเรา เพราะพระบรมสารีริกธาตุควรจะเก็บรักษาบูชาไว้ในสถานที่ที่ผู้ปฏิบัติวิปัสสนาและไม่ได้ปฏิบัติวิปัสสนา สามารถแสดงความเคารพสักการะและแสดงความกตัญญูต่อพระมหาบุรุษ ผู้ซึ่งได้ประทานหนทางอันบริสุทธิ์นี้ให้แก่เรา ฉะนั้น พระมหาเจดีย์นี้จะใช้เป็นที่ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุ โดยเรายังจะสร้างห้องโถงใหญ่ที่สามารถรองรับผู้ปฏิบัติได้พร้อมๆ กันถึงหมื่นคนด้วย

อีกเหตุผลหนึ่งของการสร้างสถูปนี้คือ ตลอด 1,500 ปีที่ผ่านมาในประเทศอินเดียนั้น เรื่องราวของพระพุทธเจ้าได้ถูกบิดเบือนไป ส่วนใหญ่เป็นเพราะความไม่รู้และเหตุผลที่เห็นแก่ตัวบางอย่าง พระธรรมคำสอนแท้ๆ ก็สูญสิ้นไป พระพุทธองค์ทรงกลายมาเป็นเพียงอวตารของเทพในศาสนาฮินดูที่มีคุณลักษณะทั้งดีและร้าย แต่เชื่อกันว่าทรงอุบัติขึ้นจากด้านร้าย คำสอนทั้งหมดของพระองค์จึงถูกมองในแง่ไม่ดี

ฉะนั้น เป้าหมายของเราในการสร้างพระมหาเจดีย์ก็คือ เพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับคำสอนที่แท้จริงของพระผู้มีพระภาคเจ้า รวมทั้งให้ข้อมูลว่าพระองค์ทรงเป็นบุคคลเช่นไร เรายังจะสร้างหอศิลป์ขึ้นในนี้ด้วย โดยจะจัดแสดงภาพเหตุการณ์สำคัญๆ ในพุทธประวัติ รวมทั้งเรื่องราวในคำสอนที่เด่นๆ ของพระองค์ และก็จะมีเฉพาะเรื่องราวเหล่านี้เท่านั้น ไม่มีอย่างอื่น ผู้คนนับพันจะพากันมายังอนุสรณ์สถานอันใหญ่โตนี้ และเมื่อพวกเขาได้เข้ามาในหอศิลป์ ก็อาจจะมีบางคนเกิดแรงบันดาลใจที่จะเข้ารับการอบรมวิปัสสนา ในจำนวนผู้เข้าชมหมื่นคน ถ้ามีเพียง 10 คนที่ได้เข้ารับการอบรม ทั้ง 10 คนนี้ก็ย่อมจะได้รับประโยชน์ ส่วนคนอื่นๆ นั้นอย่างน้อยก็ได้เรียนรู้คำสอนของพระพุทธเจ้า

ขอให้จดจำไว้ต่อไปในภายภาคหน้าว่า จะต้องไม่มีการใช้พระเจดีย์นี้เพื่อกิจของลัทธินิกายใด ต้องไม่อนุญาตให้พระเข้ามาประกอบพิธีกรรม หรือใครเข้ามาแสวงหาประโยชน์ มิฉะนั้นจะเป็นการทำบาปอย่างมหันต์ และผู้ที่มีส่วนช่วยในการทำบาปนี้ ก็ย่อมจะต้องได้รับผลกรรมไปด้วย ผู้ที่เป็นนักปฏิบัติ อาจมาที่นี่เพื่อปฏิบัติ ส่วนคนอื่นๆ อาจมาเพื่อเรียนรู้เรื่องราวและคำสอนของพระพุทธเจ้า เราจะไม่อนุญาตให้ทำอย่างอื่นนอกเหนือไปจากนี้ ไม่อนุญาตให้มีการจัดตั้งเป็นลัทธินิกายหรือศาสนาใดๆ

เหตุผลอีกประการในการสร้างพระมหาเจดีย์คือ ปัจจุบันวิปัสสนากำลังค่อยๆ เผยแผ่ไปในประเทศที่ผู้คนเรียกขานตัวเองว่าพุทธศาสนิกชน แต่กลับเป็นที่ซึ่งการปฏิบัติวิปัสสนาได้สูญสิ้นไปแล้ว พระมหาเจดีย์นี้จะมีบทบาทสำคัญในการช่วยให้วิปัสสนาเผยแผ่ไปยังประเทศเหล่านี้ เช่นเดียวกับที่ผู้ที่ศรัทธาในพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ไปเยือนเมืองพุทธคยาสารนาถ และสถานที่อื่นๆ ในอินเดีย พวกเขาจะมาที่พระมหาเจดีย์แห่งนี้ เพื่อแสดงความเคารพต่อพระบรมสารีริกธาตุในฐานะของผู้แสวงบุญ และก็จะเกิดความตื่นรู้ที่นี่ ได้เรียนรู้คำสอนที่แท้จริงของพระผู้มีพระภาคเจ้าด้วยตนเอง มิใช่เป็นเพียงแค่ประกาศความเป็นพุทธศาสนิกชนด้วยการกราบพระพุทธรูปหรือจุดประทีปบูชา แต่จะค่อยๆ ตระหนักขึ้นเรื่อยๆ ว่า การจะเจริญในธรรมของพระพุทธเจ้าได้อย่างแท้จริงนั้น เขาจะต้องปลุกปัญญาของตนให้ตื่นรู้ ผู้คนจำนวนมากที่ได้รับแรงบันดาลใจจากพระมหาเจดีย์นี้ จะเริ่มก้าวเดินไปบนหนทางธรรม ทั้งยังจะเป็นแรงบันดาลใจให้ผู้อื่นได้เข้ามาก้าวเดินไปบนหนทางนี้อีกด้วย

การก่อสร้างพระมหาเจดีย์เป็นภารกิจใหญ่ที่ต้องใช้งบประมาณมหาศาล ข้าพเจ้าคิดว่าเรื่องการระดมทุนควรเป็นโครงการระดับโลก ซึ่งบุคคลทั่วไปที่ไม่ได้ปฏิบัติวิปัสสนา ทั้งจากประเทศอินเดียและส่วนอื่นๆ ของโลก สามารถมีส่วนร่วมในการบริจาคได้ แต่ถ้าเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับศูนย์ปฏิบัติวิปัสสนา ก็จะต้องเป็นเงินบริจาคที่มาจากศิษย์เก่าเท่านั้น ขอให้จดจำกฎข้อนี้ไว้ให้ดีต่อๆ ไปในภายภาคหน้า การบริจาคเพื่อศูนย์วิปัสสนาและการอบรมนอกศูนย์ฯ จะต้องมาจากศิษย์เก่าที่มอบให้ด้วยความบริสุทธิ์ใจเท่านั้น ธรรมะจึงจะคงความบริสุทธิ์และแผ่ขยายออกไปได้ แต่ถ้าเป็นการบริจาคเพื่อกิจกรรมที่เผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับวิปัสสนา เช่น โครงการซีดีรอม การจัดพิมพ์พระไตรปิฎก และการก่อสร้างพระมหาเจดีย์ ไม่ว่าใครก็สามารถมีส่วนร่วมได้

นี่เป็นภารกิจที่ใหญ่มากจริงๆ ถึงแม้ว่าจะรวบรวมเงินมาได้ แต่การดำเนินการก่อสร้างก็เป็นเรื่องยาก แม้แต่ในเวลาที่เราสร้างศูนย์ฯ เล็กๆ ก็ยังต้องเผชิญกับปัญหามากมาย และผู้คนต้องทุ่มเทเวลาให้ไม่น้อย แต่นี่เป็นโครงการมหึมา ซึ่งต้องอาศัยผู้คนจำนวนมากที่จะทุ่มเทและสละเวลาให้ได้

เมื่อพระมหาเจดีย์ตั้งตระหง่านแล้ว เราต้องเชิญผู้ทรงคุณวุฒิจากประชาคมต่างๆ ทั่วโลกมาเยือน เพื่อให้พวกเขาได้รับรู้ถึงสาระสำคัญของหนทางอันบริสุทธิ์นี้ เราจะต้องต้อนรับพวกเขาอย่างสมเกียรติ และนั่นก็จะเป็นความรับผิดชอบต่อไปของเรา

ตลอดระยะเวลา 28 ปีที่ผ่านมา ผู้คนทั่วโลกต่างให้การยอมรับพระธรรมคำสอนในส่วนของการปฏิบัติ ตอนนี้ถึงเวลาที่จะฟื้นฟูในส่วนของปริยัติแล้ว ในปีพ.ศ. 2528 เราได้ก่อตั้งสถาบันวิปัสสนาวิจัยขึ้น โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อเผยแผ่คำสอนที่แท้จริงของพระพุทธเจ้าในส่วนที่เป็นทฤษฎีให้แก่มนุษยชาติ ปัจจุบันคำสอนเหล่านี้ได้รับการตีพิมพ์ออกมาหลายเล่มด้วยกัน นอกจากนี้ยังมีในรูปของแผ่นซีดีรอม รวมทั้งที่แปลเป็นภาษาอื่นๆ ตามต้นฉบับดั้งเดิม ก่อนหน้านี้อาจมีการแปลผิดไป ซึ่งจะด้วยเจตนาหรือความสะเพร่า เราก็ไม่อาจบอกได้ แต่อีกไม่นานจะมีชุดที่แปลอย่างถูกต้องออกมา ทั้งหมดนี้คืองานหลัก

ข้าพเจ้าเชื่อว่าจะต้องมีผู้ที่เห็นแย้งเป็นแน่ แต่เราต้องไม่กลัวที่จะเผชิญกับคำคัดค้านนั้นด้วยความเมตตากรุณา เราจะยังคงปฏิบัติและดำเนินการอบรมธรรมะในรูปแบบที่บริสุทธิ์ต่อไป โดยจะไม่ยอมให้มีการบิดเบือนใดๆ ธรรมะนั้นเป็นของทุกคน ไม่ได้จำกัดอยู่แค่เฉพาะนิกายใดนิกายหนึ่ง ความรู้เกี่ยวกับวิปัสสนาในส่วนที่เป็นทฤษฎีควรจะแพร่หลายไปในหมู่มนุษยชาติ และเพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์นี้ ก็ควรจะจัดให้มีการสัมมนาขึ้นในประเทศอินเดีย โดยเชิญผู้ทรงคุณวุฒิทางด้านภาษาบาลีจากทั่วโลกมาร่วม เพื่อให้พวกเขาได้ประจักษ์แจ้งในคำสอนที่บริสุทธิ์ของพระพุทธองค์ด้วยตนเอง นอกจากนี้เรายังมีงานอีกอย่างคือ การจัดพิมพ์หนังสือธรรมะเพิ่มขึ้น เพื่อให้ผู้คนจำนวนมากขึ้นได้มีโอกาสฝึกปฏิบัติสมาธิที่แท้จริง

งานสำคัญอีกอย่างที่ข้าพเจ้าอยากจะเห็นความสำเร็จในอีกสองปีข้างหน้าก็คือ ความคืบหน้าในการก่อสร้างศูนย์ฯ ต่างๆ บนที่ดินทุกแห่งที่ได้ซื้อไว้ แม้จะยังรองรับผู้ปฏิบัติได้ไม่มากก็ตาม โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่พุทธคยา สารนาถ กุสินารา และลุมพินี ซึ่งเป็นสถานที่ที่มีกระแสพลังของธรรมะแรงกล้ามาก การได้เข้าอบรมในสถานที่ใดสถานที่หนึ่งเหล่านี้เพียงหลักสูตรเดียว จะทำให้ผู้ปฏิบัติได้รับประโยชน์มากกว่า เมื่อเทียบกับที่อื่นๆ ที่อาจต้องเข้าปฏิบัติถึงหลายครั้ง ผู้คนทั้งหลายควรจะมีโอกาสได้รับประโยชน์จากการเข้าปฏิบัติธรรมในสถานที่เหล่านี้ ผู้คนจากทั่วโลกพากันไปจาริกแสวงบุญในสถานที่ดังกล่าว และรู้สึกว่าตัวเองได้สร้างบุญกุศลอันยิ่งใหญ่ แต่ถ้าพวกเขาได้มีโอกาสปฏิบัติวิปัสสนาที่นั่น และได้รับประโยชน์จากกระแสสั่นสะเทือนของพระพุทธเจ้าที่ยังคงหลงเหลืออยู่ พวกเขาก็ย่อมจะได้รับอานิสงส์มหาศาล

ปีพ.ศ. 2542 (ค.ศ. 1999) เป็นปีที่มีความสำคัญ เพราะจะครบรอบวันเกิด 100 ปีของท่านอาจารย์อูบาขิ่น และครบรอบ 30 ปีที่คำสอนนี้ได้หวนคืนสู่ประเทศอินเดีย นอกจากนี้ยังจะเป็นการเตรียมพร้อมเข้าสู่สหัสวรรษหน้าด้วยธรรมะ ขอให้จดจำความผิดพลาดที่เกิดขึ้นเมื่อพันปีก่อน เราต้องรักษาธรรมะให้บริสุทธิ์อยู่ต่อไปในสหัสวรรษใหม่ และต้องไม่ทำให้กลับกลายเป็นลัทธินิกายไป มิฉะนั้น ธรรมะก็จะสูญสิ้นไป แล้วเราจะมั่นใจได้อย่างไรว่าธรรมะจะคงความบริสุทธิ์อยู่ได้ ตราบใดที่ผู้คนยังดำรงตนอยู่ในศีล สมาธิ ปัญญา ไม่ว่าพวกเขาจะเรียกตัวเองว่า ฮินดู คริสต์ เชน มุสลิม หรือพุทธ อย่างไรก็เรียกไป ในศตวรรษหน้าขอให้ธรรมะจงแผ่ขยายไปทั่วโลก โดยที่ศาสนาต่างๆ ทั้งหลายยังคงอยู่ด้วย

ข้าพเจ้ายังคงมีความปรารถนาดีต่อพวกท่านเสมอ แต่ภารกิจต่างๆ นั้น พวกท่านต้องดำเนินการเอง เวลานี้ข้าพเจ้าก็ชรามากแล้ว จะทำอะไรได้สักเท่าไร พวกท่านอาจมาขอคำปรึกษาจากข้าพเจ้า ข้าพเจ้าก็ให้ได้แต่ความปรารถนาดี แต่ที่เหลือนั้นขึ้นอยู่กับตัวท่านเอง ขอให้แต่งตั้งคณะกรรมการขึ้นมาดูแลงานแต่ละอย่าง และดังที่ข้าพเจ้าได้กล่าวไปแล้วว่า ก่อนที่จะรับอาสาทำงานใดๆ ควรพิจารณาหลักเกณฑ์สองอย่าง นั่นคือ ทุกคนต้องเข้ามาช่วยงานโดยสมัครใจ ตามความสามารถและเวลาที่จะให้ได้

ข้าพเจ้าขอเสนอว่า ในคณะกรรมการแต่ละชุดควรจะมีหัวหน้าสักคน และอีก 3-4 คนคอยช่วยเหลือ ขอให้ทำงานด้วยความเข้าใจว่า ท่านเป็นเพียงสื่อกลางเท่านั้น ธรรมะจะทำหน้าที่ของธรรมะเอง เราต้องมีความพยายาม แล้วธรรมะจะช่วยเราอย่างแน่นอน ซึ่งก็เป็นเช่นนี้เรื่อยมาจนถึงทุกวันนี้ มีงานมากมายที่สำเร็จลุล่วงลงได้ และก็จะยังเป็นเช่นนี้สืบไป งานต่างๆ เหล่านี้จะเป็นประโยชน์แก่ผู้คนจำนวนมาก และสิ่งที่ท่านเพียรพยายาม ก็จะทำให้พลังธรรมะของท่านกล้าแกร่งขึ้น

พวกเราทั้งหลายเป็นผู้ครองเรือนที่ต้องดูแลตัวเองและผู้ที่เกี่ยวข้อง แต่การเพียงแค่ดูแลเอาใจใส่คนในครอบครัว หรือการมีชื่อเสียงในสังคมนั้นเพียงพอแล้วหรือ เป้าหมายของชีวิตมนุษย์มีเพียงเท่านี้หรือ เราควรคิดด้วยว่าจะรับใช้ผู้อื่นให้ดีที่สุดอย่างไร เพื่อให้พวกเขาได้รับประโยชน์จริงๆ แล้วเมื่อนั้นเราก็จะได้ใช้ชีวิตมนุษย์นี้อย่างมีคุณค่าจริงๆ

ขอให้ลูกๆ ทางธรรมทั้งหลายที่มาในวันนี้ จงเจริญก้าวหน้าในธรรมและเป็นแบบอย่างอันเจิดจ้าให้แก่ผู้อื่น ขอให้พวกท่านทั้งหลายจงได้รับประโยชน์และช่วยเหลือผู้อื่นให้ได้รับประโยชน์ด้วย ❖

ภวตุ สัพพะ มังคลัง

ที่มา : หนังสือเพื่อประโยชน์สุขแห่งมหาชน โดย ท่านอาจารย์โกเอ็นก้า

รวมปาฐกถาและวิสัชนาปัญหาธรรมระหว่างปี พ.ศ. 2526 – 2543