Los pronombres personales pueden funcionar dentro de una frase, como:
sujeto del verbo
complemento del verbo
complemento de una preposición
solos
Tienen dos formas, según si llevan acento o no: tónicos y átonos
Se declinan según persona, número y caso. La tercera persona se declinan según los tres géneros.
También disponen de algunos otros tipos:
εσένα → σένα
εμένα → μένα
αυτών → αυτωνών
...
Las formas átonas:
La forma átona en genitivo (μου, σου, του, της, του, μας, σας, τους) desempeña la función de complemento indirecto en la estructura PRONOMBRE + VERBO:
μου δίνεις το βιβλίο;
τους έδωσα το βιβλίο.
μας το έφερε το βιβλίο.
La forma átona en acusativo (με, σε, τον, την, το, μας, σας, τους, τις (τες), τα) desempeña la función de complemento directo en la estructura PRONOMBRE + VERBO:
τον περιμένω κάθε μέρα στις επτά.
την αγαπάει.
τους μισεί.
Las partículas δεν, μην, να, να μην, etc. no se intercalan nunca entre el verbo y los pronombres:
να μην του τα δώσεις
δεν τον θέλω
θα του τα δώσουμε
όταν μας το φέρει
Cuando acompañan un gerundio o un imperativo, estos pronombres van por detrás del verbo: GERUNDIO + PRONOMBRES:
δώσε μου τη βιβλίο, δώσε μού το
φέρε μου την καρέκλα, φέρε μού την
ακούγοντάς την
λέγοντάς του το
Pueden acompañar saludos como el γεια, καλημέρα, ...
τις/τες se utiliza según vaya el pronombre por delante/detrás del verbo
Pueden acompañar preposiciones: μαζί μου, δίπλα μου, ...
Prevalencia del género en los pronombres:
En el caso de personas prevalece el género masculino: Τους είδα στο μάθημα (την Μαρία και τον Κώστα).
En caso de seres inanimados prevalece el neutro: Τα είδα. (τα τσιγάρα και τον αναπτήρα)
La forma átona en genitivo (μου, σου, του, της, του, μας, σας, τους) detrás del sustantivo desempeña función de pronombre posesivo:
ο πατέρας μου,
η μητέρα μας και οι γονείς της
También puede funcionar como γενική υποκειμενική o γενική αντικειμενική:
η βοήθειά σου
η κατάργησή του
La forma átona en genitivo (μου, σου, του, της, του, μας, σας, τους) detrás de un adjetivo, numeral o pronombre, desempeña función posesiva:
το καινούριο μου αυτοκίνητο
οι πέντε της κόρες
με όλη μου την καρδιά
La forma átona en genitivo (μου, σου, του, της, του, μας, σας, τους) se utiliza en la comparación:
Η Μαρία είναι η μεγαλύτερή μας
Η Μαρία είναι μεγαλύτερή μας
La forma átona en genitivo (μου, σου, του, της, του, μας, σας, τους) se utiliza con adverbios:
ανάμεσά μας
μπροστά μας
Πίσω μου σ' έχω σατανά!
La partícula να + pronombre en tercera persona:
Πού είναι Γιάννης; - Να τος
Πού είναι τα τσιγάρα μου; - Να τα
Se utiliza como plural de cortesía (usted/ustedes; su/sus su/sus) la 2ª persona del plural, σας:
Τα κλειδιά είναι στην τσάντα σας.
Είναι στην δική σας τσάντα.
Se utilizan en varias expresiones:
en mi opinión = κατά την γνώμη μου.
a mi juicio = κατά την κρίση μου.
de mi gusto = της αρεσκείας μου.
La formas tónicas:
Por lo general se utilizan cuando queremos dar énfasis al pronombre:
- Ποιος το έκανε; - Εγώ.
- Ποιον θέλουν; - Εσένα.
Los tipos tónicos en nominativo (εγώ, εσύ, αυτός, αυτή, αυτό, εμείς, εσείς, αυτοί, αυτές, αυτά) pueden desempeñar función de sujeto:
Εσύ το έκανες.
Αυτοί το έκαναν.
Αυτές δεν θέλουν.
Los tipos tónicos en acusativo (εμένα, εσένα, ...) pueden desempeñar función de complemento:
Θέλουν εμένα.
Περιμένουν εσένα.
Se utilizan también con la partícula και/κι para dar énfasis:
Κι εγώ σε είδα.
Los tipos tónicos en acusativo (εμένα, εσένα, ...) pueden desempeñar función de complemento de preposiciones:
Πήγαμε χωρίς αυτόν.
Τα έμαθα από αυτές.
Το έδωσαν σε μένα.
También se utilizan para dar énfasis:
πάνω από (ε)μάς
ανάμεσα σ' εμάς και σε (ε)σας
También se utilizan en combinación con los pronombres átonos:
Εσένα σε είδα χτες, αυτόν τον βλέπω τώρα.
Εσένα σου λέω να φύγεις.
También:
Εμένα ο πατέρας μου είναι δικηγόρος.
Tipo tónico + frase nominal:
εμείς οι Ισπανοί
σ' εμάς τους Έλληνες
Αυτούς τους Ευρωπαίους, ρε παιδί μου, δεν τους καταλαβαίνω