boven: de slag om de Javazee (zie 27 februari 1942)
1 februari 1942
in de Bovenkerk wordt de aangebrachte electrische voetverwarming in gebruik genomen. De temperatuur in het gebouw blijft nog wel laag, maar doordat iedere kerkganger zijn voeten op een verwarmde plaat kan zetten, is men in staat de koude beter te weerstaan. De aanleg van de vloerverwarming werd mogelijk door een grote gift, enkele jaren geleden ontvangen.
De cryptografen uit Bletchley Park kunnen "Shark", de code van de Duitse marine in de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee, niet meer decoderen. De Duitse marine had de Enigma codeermachines die in gebruik waren op de U-boten in de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee van een vierde rotor en een nieuw reflectorwiel voorzien. Resultaat: het grote zwarte gat, dat meer dan tien maanden zal duren (zie over Enigma ook 9 mei en 27 juni 1941).
4 februari 1942:
Ambon geheel in Japanse handen
De geallieerde vloot onder Karel Doorman probeert een Japanse landing op Celebes (nu Sulawesi) tegen te houden, maar is gedwongen zich terug te trekken.
7 februari 1942:
Burgemeester Oldenhof schrijft zijn laatste brief aan de bezetter. In deze brief deelt hij mee de straatnamen van nog levende leden van het Koninklijk huis niet te willen veranderen in meer neutrale namen. Hij werd onmiddellijk ontslagen.
8 februari 1942:
Fritz Todt, Rijksminister voor bewapening en munitie in Duitsland komt om het leven bij een vliegtuigongeluk nabij het Duitse hoofdkwartier Wolfsschanze (Rastenburg). Hij wordt opgevolgd door Albert Speer.
9 februari 1942:
Japanse troepen vallen Makassar (op Celebes) aan.
14 februari 1942:
Japanse luchtlandingstroepen slagen erin een olieraffinaderij nabij Palembang (op Sumatra) in te nemen. Hieronder kijkt een Japanse soldaat toe bij een brandende olieraffinaderij bij Palembang. Door het Nederlandse koloniale leger in brand gestoken om te voorkomen dat de Japaners de raffinaderij zouden kunnen gebruiken.
16 februari 1942:
Operatie Neuland: Duitse onderzeeboten bombarderen tankers en de olieraffinaderijen van Aruba en Curaçao.
17 februari 1942:
De Nederlandse torpedobootjager Hr. Ms. Van Nes wordt door Japanse bommenwerpers ten zuiden van Banka tot zinken gebracht.
18 februari 1942
De gemeente Kampen koopt een perceel open terrein aan de Rozenstraat voor f 700.- . Ook enkele percelen aan de Pannekoekendijk worden voor voor f 2600,- aangekocht, met het oog op de saneringsplannen
De Nederlandse onderzeeboot Hr.Ms. K VII wordt door een Japanse bom tot zinken gebracht op het Marine Etablissement van Soerabaja
19 februari 1942:
Japanse troepen landen op Bali.
Franklin Delano Roosevelt tekent een bevel dat de instelling van militaire zones in de Verenigde Staten mogelijk maakt. Militaire bevelhebbers kunnen bevelen dat Duitse, Italiaanse of Japanse personen uit deze zones verwijderd of opgesloten worden.
20 februari 1942:
Japanse troepen landen op Timor, zowel in Nederlands als Portugees-Timor, ondanks de neutraliteit van Portugal in het conflict.
21 februari 1942:
Jan Jansen (verzetsman Wolter van der Kamp) schreef op deze dag in zijn Kamper dagboek:
''Het wordt mij in de kamer te benauwd – ik ga naar buiten. De besneeuwde landen liggen er grijs en vaag in het duister; de stad is weggedoken in het donker van den kouden nacht. Heere, nu wordt het ernst ... En nòg is dit maar een begin, hoe erg nog en hoe lang nog! Dan negen uur, klingelt ons oude carillon, hel en scherp door de vorstige lucht:
,, ... Beveel gerust uw wegen,
al wat u 't harte deert
der trouwe hoede en zegen
van Hem Die 't al regeert ...''
Kalm zingen de klokken het door den avond, onwerkelijk haast, zoo stil en gerust... ''
Dit fragment roept direct het gedicht ''Het carillon'' (juli 1941) van Ida Gerhardt in gedachten. Ida hoorde het Leidse carillon spelen, tijdens een wandeling met haar vader. De beleving van beiden is ongeveer het zelfde.
22 februari 1942:
Invoering Verordening 26/42 maakte het mogelijk voor de Duitse bezetter om alle Nederlanders te verplichten tot tewerkstelling in Duitsland. Een belangrijke ontwikkeling met betrekking tot de Arbeidsinzet in Nederland.
25 Februari 1942:
De heer J. A. Wuijster, commissaris van Politie alhier, is in dezelfde functie benoemd te Hengelo (0.).
Ds C. B. Bavinck naar Arnhem geroepen en vastgehouden, wegens het bidden voor de koningin en voor ''de verlossing van den druk waaronder ons volk gebukt gaat''; later 8 maanden Amersfoort.
Begin van de internering van de Amerikanen van Japanse afkomst in de westelijke staten.
27 februari 1942: Slag om de Javazee
Het geallieerde eskader Combined Striking Force staat onder commando van schout-bij-nacht Karel Doorman. Het eskader bestaat uit 2 zware kruisers, 3 lichte kruisers en 9 jagers. In de avond van 26 februari vertrekken zij naar de Javazee. Doorman moet een Japanse invasie van Java voorkomen. Het geallieerde eskader wordt verslagen door de Japanners. De Nederlandse torpedobootjager Hr. Ms. Kortenaer en de Britse torpedobootjagers HMS Electra en HMS Jupiter gaan verloren. Daarna wordt de kruiser Java door een torpedo van de Japanse kruiser Nachi geraakt. Er volgde een explosie in het achterste munitiecompartiment . De Java zonk binnen 15 minuten na de inslag, waarbij 512 van de 526 omkomen. Aan boord van de Java was ook kanonnier Lammert Brink van de Kamperzeedijk. Bijna tegelijkertijd gaat het vlaggenschip Hr.Ms. De Ruyter met aan boord schout-bij-nacht Doorman ten onder. De Slag in de Javazee kostte 850 Nederlandse marinemensen het leven.
Operatie Biting: Britse parachutisten landen bij Bruneval, en brengen delen van een Duitse Würzburg-radar mee terug naar Engeland.
28 februari 1942
Begin van de Japanse landingen op Java. Meerdere schepen van de geallieerde vloot die vanuit Batavia en Soerabaja een veilig heenkomen proberen te vinden, worden alsnog tot zinken gebracht in ontmoetingen met Japanse vloten die de landing op Java ondersteunen.
Eerste poging tot een wapendropping in Nederland. Actie verhinderd door de Ndlse inlichtingendienst, die in dienst stond van de Duitse Abwehr. Onderdeel van het Englandspiel.
Werklozen zijn verplicht zich te melden.