december 1942

1 dec 1942 

• vermoord omdat hij Joods was:

Arie van Gelderen (Kpn 12/2/1905-1/12/1942 Auschwitch), 37 jr, hij woonde Hofstraat 69, koopman (zie ook Maurits 26 okt 1942 en Ezechiel 27 nov 1942)

• het echtpaar Boektje,handelend in lompen en werkend voor de Wehrmacht, verdwijnt met onbekende bestemming. Eerst ondergedoken in Zalk, later in Haarlem. Daar werden zij verraden en met de laatste trein vanuit Westerbork naar Auschwitsch gestuurd.

• marechaussee H.G.J. Spenkelink treedt officieel in dienst bij de gemeentepolitie Kpn. Spenkelink was o.a. betrokken bij het oppakken van Saartje Dagloonder, Annie en Johannes Post. Hiervoor is hij nooit berecht.

2 dec. 1942

Onder leiding van Enrico Fermi vindt in Chicago de eerste kunstmatige kernfusie plaats. Fermi was ook betrokken bij het Manhattenproject, een samenwerkingsverband om o.a. een atoombom te ontwikkelen.

In 1938 ontving Fermi de Nobelprijs voor Natuurkunde. Van zijn werk in de kernfysica, statistiek, en kwantummechanica plukken we vandaag de dag nog de vruchten

3 dec 1942

vermoord omdat zij Joods waren:

Jozef Boektje (Blokzijl 8'9'1858-3/12/1942 Auschwitch), 84 jr en wedn van Betje Brest, hij woonde Gasthuisstraat 7. Ook zoon Jozef Marcus en zijn vrouw Anna Cozijn werden vermoord (Auschwitz 30/9/1942), woonden niet in Kpn

Esther Boektje – Cohen (Tilburg 21/9/`893-3/12/1942 Auschwitch), 49 jr, vrouw van Salomon Boektje, zij woonde Oudestraat 39,  huisvrouw

Saartje Betje Boektje (Zwolle 20/5/1921-3/12/1942 Auschwitch), 21 jr, zij woonde Oudestraat 39, winkelierster in opleiding

Betje Sophie Boektje (Kpn 10/1/1927-3/12/1942 Auschwitz), 15 jr, zij woonde Oudestraat 39, scholier

3/4 dec. 1942

De eerste berichten over Duitse concentratiekampen waar zich vreselijke dingen afspelen bereiken het westen. Het bestaan van gaskamers dringt langzaam door tot de vijanden van Hitler, die uit is op het uitroeien van de Joden.

6 dec. 1942

De Philipsfabrieken in Eindhoven worden door de geallieerden gebormbardeerd. Het dodental ligt op 172 mensen. Het voorval ging de geschiedenis in als het Sinterklaasbombardement.

7 dec. 1942

Door de loco -burgemeester (Roest van Limburg, vervanger van Sandberg die naar het Oostfront is) wordt o.a. besloten tot:

• aanschaffing van twee automobielen voor de brandweer (wat hem geliefd maakt bij het personeel); 

• uitbreiding van het politiekorps met 1 hoofdagent en 3 agenten;

• demping van de sluis (van Swets) aan de Buitenhaven en een gedeelte van de Singelgracht.

8 dec. 1942

Voortaan begint school om 08.45 uur, pas dan is het licht genoeg om zonder verduistering te kunnen werken (dagboek Wim Helleman)

12 dec. 1942

Begin van operatie Wintergewitter (Winterstorm), een poging van de Duitsers om hun legers in Stalingrad te ontzetten door een opmars vanuit het zuiden. Op 23 dec. is deze poging al vastgelopen en begonnen de Duitse legers zich terug te trekken.

13 dec. 1942

• Tijdens de viering van het 10-jarig bestaan van de NSB wordt bekend gemaakt dat Anton Mussert 'Leider van het Nederlandsche Volk' is geworden.

• Ds. Bavinck en ds. Impeta preken weer voor het eerst na hun terugkeer uit het concentratiekamp

16 dec 1942, Porajmos

Van Heinrich Himmler komt het Auschwitzbevel (Auschwitz-Erlass): alle Roma en Sinti in Duitsland en de bezette gebieden moeten naar een speciaal ''zigeuner-familiekamp'' in  Auschwitz-Birkenau worden gebracht, om zich daar dood te werken. Zij werden met gehele families opgesloten. De feitelijke deportaties begonnen in februari en maart 1943. Het bevel is een cruciaal onderdeel van de Porajmos, de genocide op Roma en Sinti. Tot 1944 ging het om meer dan 12.000 mensen.

17 dec. 1942

Op deze dag komen de eerste berichten over massale moordpartijen als volgt naar buiten:

'De Duitse autoriteiten zijn bezig met het ten uitvoer brengen van Hitlers plannen om de Joden in Europa uit te moorden. Uit alle bezette gebieden worden Joden onder afschuwwekkende en mensonterende omstandigheden naar Oost-Europa getransporteerd. In Polen worden de getto's stelselmatig ontdaan van alle Joden. Van degenen die zijn weggehaald is nooit meer iets vernomen.'

De Verenigde Naties (de geallieerden) geven een verklaring uit waarin de Holocaust wordt genoemd en veroordeeld.

18 dec. 1942

Ds. de Waard is weer vrij

19 dec 1942: 

vermoord om dat hij joods was:

Herman Goudsmid (Steenwijk 24/1/1905 -19/10/1942 Szczedrzyk), 38 jr, gehuwd met Clara de Lange, hij woonde Gallestraat 18 (nu Apeldoornsestr 18), slager . Zijn vrouw en zoon waren op 19 okt in Auschwitz vermoord.

28 dec 1942:

De Duitse Heeresgruppe A wordt gedwongen de Kaukassus te ontruimen.  Legergroep A was een onderdeel van de Operatie Blau (Fall Blau) en had tot doel de olievelden in de Kaukasus te veroveren. Op 28 dec vaardigde Hitler Führerweisung Nr. 47 uit om te voorkomen dat Legergroep A geïsoleerd zou raken. De datum markeert een cruciaal moment in de Duitse campagne aan het oostfront, waarbij de ambitieuze doelen in de Kaukasus moesten worden opgegeven door de verslechterende algehele strategische situatie.

30 dec. 1942:

•  Pieter Kapenga, die weigerde de Kamper Joden op te halen, ontslagen. Hij krijgt pensioen.

• bij de fam ten Hove aan de De la Sablonierekade worden de ruiten uit het huis geblazen door het laten afgaan van een handgranaat. Het leverde ook in huis een enorme ravage op. Vader ten Hove, directeur bij sigarenfabriek Smit & ten Hove, had een week eerder politie commissaris Boesveld en enkele NSB-ers de fabriek uitgezet, toen zij kwamen collecteren voor de Winterhulp.