februari 1941

Hierboven: leden van de Joodse Raad (zie 13 februari 1941)

1 februari 1941 

Invoering van een numerus clausus (= een beperkte toelating van bepaalde categorieën van studenten) in het onderwijs.

3 februari 1941 

Vergadering van de Ambachtsschool-vereniging (opgericht 23 jan. 1940). Er wordt meegedeeld dat  op  9 januari 1941 deze oprichting door de Regeringsinstanties is goedgekeurd en Rijkssubsidie in de exploitatiekosten zal worden verleend. Hierdoor is de oprichting een vaststaand feit geworden; voorloopig zal nog niet tot de bouw van een nieuwe school worden overgegaan. 

(de eerste Kamper Ambachtschool werd geopend op 3 oktober 1946)

4 februari 1940

De Gemeenteraad neemt in principe het besluit tot inpoldering van gronden, gelegen tussen de Kattenwaard en de Ramspolkrib. Als het Rijk voldoende subsidie geeft, zodat tot uitvoering kan worden overgegaan, dan geeft deze inpoldering aan 400 man voor 1,5 jaar werk.

5 februari 1941
Artsen moeten verklaren dat zij niet-Joods zijn.

6 februari 1941

Terugkeer van Dirk Jan de Geer vanuit Londen naar Nederland. Minister-president De Geer was samen met de koningin en andere leden van het kabinet uitgeweken naar Londen.  Daar functioneerde hij niet en koningin Wilhelmina, gesteund door verschillende kabinetsleden, dwong hem tot aftreden. Zijn opdracht was vervolgens om via Portugal naar Nederlands Indië te reizen. In plaats daarvan reisde De Geer via Portugal, Spanje en Duitsland terug naar Nederland. Het werd in Londen beschouwd als desertie en het kwam De Geer na de oorlog duur te staan.

10 februari 1941

De Amsterdamse krant 'Het Parool' komt voor het eerst uit. Directe aanleiding is dat er sterke geruchten zijn dat de Amsterdamse Jodenbuurt hermetisch zal worden afgesloten, wat op 12 februari ook daadwerkelijk gebeurt.

11 februari 1941 

Joden mogen niet meer naar de universiteit.

12 februari 1941

De Joodse buurt in Amsterdam wordt met prikkeldraad afgezet  en  door de Duitsers omgedoopt tot de Joodsche Wijk. Op diverse plekken staan er borden om dat aan te geven. De versperring verdwijnt kort daarop, maar de borden blijven staan. Later zou er toch weer sprake zijn van afzettingen, waarvan ook foto's zijn. De Jodenhoek is jaren later ook erkent als getto. 

13 februari 1941 oprichting Joodse Raad

Instelling Joodse commissie (voor Amsterdam) onder voorzitterschap van Abraham Asscher en David Cohen: de Duitsers verplichten de Joodse gemeenschap een raad op te richten, die de dubieuze opdracht krijgt alle Duitse maatregelen uit te voeren, waaronder bepalen welke groep Joden met het eerstkomende transport mee moet en alle protesten direct in de kiem smoren. Ze kunnen hiervoor gebruik maken van de enige Joodse krant, Het Joodsche Weekblad. Na een half jaar wordt de bevoegdheid van de Joodse Raad uitgebreid naar heel Nederland. In september 1943, de leden van de Joodse Raad worden dan ook zelf afgevoerd naar Westerbork, wordt de Joodse Raad opgeheven.

De leden van de Raad hopen invloed te krijgen op wat er met de Joden gebeurt. De eerste afkondiging van de Joodsche Raad is dat Joden hun wapens moeten inleveren.

14 februari 1941

Mussert roept Nederlanders op dienst te nemen bij de Waffen-SS. Volgens recent onderzoek zou het gaan om ca 33.00 Nederlanders.

16 februari 1941

De WA marcheert voor de eerste keer door Kampen. De NSBers treden overal arrogant op, met de kennelijke bedoeling ongeregeldheden uit te lokken.

zaterdag (= sabbat) 22 februari 1941, eerste razzia in Nederland

Meer dan 400 joodse mannen in Amsterdam worden opgepakt, samengebracht op het Jonas Daniël Meijerplein en gedeporteerd naar concentratiekamp Mauthausen. Twee ervan overleefden het: Gerrit Blom en Max Nebig. De razzia's vormden de aanleiding tot de Februaristaking

22 en 23 februari 1941

In Amsterdam breken onlusten uit omdat Joden geweerd moeten worden in winkels en café's, de bevolking pikt dit niet. De Duitsers houden opnieuw een razzia, waarbij Joden worden opgepakt en zwaar mishandeld. Als reactie hierop breekt de Februaristaking uit, de enige anti-pogromstaking in de hele oorlog (zie 25 en 26 februari).

zondag 23 februari 1941

Volgens instructie mogen voortaan de kerkklokken niet meer dan eenmaal per week worden geluid: 's zondagsmorgens kwart voor tien.

24 februari 1941

Enkele CPN'ers komen bijeen op de Noordermarkt in Amsterdam en spreken 400 toegestroomden toe, er wordt besloten de volgende dag te gaan staken.

25 en 26 februari 1941: de Februaristaking

De eerste grote verzetsactie tegen de Duitse bezetter in Nederland, die begon in Amsterdam en zich uitbreidde naar de Zaanstreek, Haarlem, Velsen, Weesp, Hilversum en de stad Utrecht. Aanleiding waren de razzia's in Amsterdam waarbij honderden Joodse mannen werden opgepakt. De illegale CPN initieerde de staking. Het was het enige massale en openlijke protest tegen de Duitse bezetter en de Jodenvervolging in bezet Europa.
Het Amsterdamse gemeentepersoneel hervat op de 26-ste het werk nadat de Duitsers de uitzonderingstoestand hebben afgekondigd. Particuliere bedrijven staken door, maar dit wordt door de nazi's uiterst bloedig gebroken. Negen doden en vierentwintig zwaargewonden was de balans die de stakers uiteindelijk moesten opmaken. De toch al verboden CPN wordt verder opgejaagd.

Het beeld de Dokwerker op het Jonas Daniel Meijerplein in Amsterdam staat symbool voor deze verzetsactie.

27 februari 1941 

Joden mogen niet meer als bloeddonor optreden

28 februari 1941 

Maatregelen tegen joodse organisaties zonder economisch doel

© cultuurZIEN 2025