Óluvukvæði eða Góða veislu gjöra skal er færeyskt danskvæði sem hefur verið nokkuð vinsælt hér á landi fyrr á öldum. Rétta nafn kvæðisins er Óluvu kvæði, geysilangt kvæði sem telur alls 178 erindi! Lagið þekkist um flest Norðurlönd en þekkist nú nær einungis í Færeyjum og á Íslandi. Uppruni lagsins er umdeildur. Flestir telja að lagið sé færeyskt að uppruna en þó þekktist lagið einnig hér á landi um miðja 19. öld. Danir vilja meina að lagið sé eftir danska tónskáldið Henrik Rung (f. 1807. d. 1871).
Fyrirsögn:
Óluvukvæði; Góða veislu gjöra skal
Lagboði:
Danskt lag, það sama og við Máninn hátt á himni skín. Ranglega talið færeyskt/íslenskt þjóðlag í gegnum tíðina
Höfundur:
Ókunnur
Kvæðagrein:
Kvæði undir sama bragarhætti:
Á Þorláksmessu - Upphaf: „Löng er nótt en ljósin björt/ langt fyrir ofan ský." vikivakadans. Dansað á Þorláksmessu. Sjá jóladansa.
Inni Kári sat í sal - Upphaf: „Inni Kári sat í sal/ silkiklæðin bar." Eftir Indriða Einarsson (f. 1851. d. 1939). Sjá jóladansa.
Jólnasumbl - Upphaf: „Í heiðnum og í helgum sið." Eftir Grím Thomsen (f. 1820. d. 1896). Sjá jólin og jóladansa
Máninn hátt á himni skín - Upphaf: „Máninn hátt á himni skín/ hrímfölur og grár." Efti Jón Ólafsson ritstjóra (f. 1850. d. 1916). Lag upprunalega erlent, líklega danskt eða færeyskt.
Heimild/kvæðið á prenti:
1. Góða veislu gjöra skal,
þá geng ég í dans,
kveð ég um kóng Pípinn
og Ólöfu dóttur hans.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
2. Pípinn kóngur af Frakklandi
Geirþrúð hét hans frú,
væn er Ólöf dóttir þeirra
hyggin og svo prúð.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
3. Karlamagnús Pípinsson
bróðir er hann að fljóði
vel eru þau af ættum komin
Jóhannesi hinum góða.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
4. Huginn situr í hásæti,
talar við sína drengi:
"Hvar þekkið þið minn jafnlíkan
það hefi ég hugsað lengi?"
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
5. Allir drúptu höfði niður,
enginn þorði að tala
utan einn af sveinunum,
hann tók þá til að mæla.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
6. Utan einn af sveinunum,
hann tekur til orða svo:
"Best mun þú vita við sjálfum þér
hvar þinn stendur hugurinn á.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
7. Best muntu vita við sjálfum þér,
hvar þinn stendur hugurinn á,
heyrt hefi ég getið Pípin kóngs
að hann væna dóttur á.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
8. Pípinn kóngur dóttur á,
fögur er hún á brá
fléttað hár á herðar dró
við silkiböndin smá.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
9. Dóttir konungs, vífaval,
væn er hún að sjá.
Svo er að líta meyjarkinn
sem renni dreyri úr snjá.
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.
10. Sé hún væn og þekkilig,
sem þegnar segja frá.
Heyri menn þá heit mitt,
hennar skal ég fá!
– Stígum fastar á fjöl,
spörum ei vorn skó.
Guð mun ráða hvar við dönsum
næstu jól.