Flærðarsenna eftir Hallgrím Pétursson sálmaskáld (f. 1614. d. 1674). Stundum flokkað sem heimsósómakvæði. Fyrsta erindi kvæðisins var notuð sem drusla, samkvæmt Úr byggðum Borgarfjarðar eftir Kristleif Þorsteinsson frá Stóra-Kroppi (f. 1861. d. 1952). Kvæðið var einnig sungið í tvísöng.
Fyrirsögn:
Flærðarsenna
Lagboði:
Íslenskt tvísöngslag. Sjá Bjarna Þorsteinsson 1906–1909, bls. 528. Lagið lærði Bjarni í Mýrasýslu. Lagið var einnig sungið við kvæðið Hvassan mótvind að hreppa. Annað lag var og sungið við þetta kvæði áður fyrr. Það var lagboðinn við sálminn: Ó drottinn allsvaldandi.
Höfundur:
Hallgrímur Pétursson (f. 1614. d. 1674)
Kvæðagrein:
Heimsósómar; Tvísöngvar; Druslur; Skólasöngvar
Kvæði undir sama bragarhætti:
Hvassan mótvind að hreppa - Upphaf: „Hvassan mótvind að hreppa." Eftir Bjarna Þórðarson á Siglunesi á Barðaströnd (f. 1761. d. 1842). (Lag: Það sama og við Flærðarsennu)
Ó drottinn allsvaldandi
1. Annars erindi rekur
úlfur og löngum fann ei par,
læst margur loforðsfrekur,
lítið varð af því heitið var,
meðan slær
orð við eyra
er mér kær
vinur að heyra,
sé ég fjær,
svo er það ekki meira.
2. Heimskur er sá sem heldur
hvers manns loforð sem fullgjört sé,
einfaldur oft þess geldur
alvöru meinar það hinum er spé,
tryggðagjöld
táls með korni
temprast köld
nema við sporni,
vinur í kvöld,
vélar þig strax að morgni.
3. Heimurinn hrekkjafulli
handverk þetta mest brúkar nú
að fegra eir með gulli,
út gengur honum myntin sú,
orðaglens
ei þarf kaupa
allir léns
með það hlaupa,
kossaflens,
kallsa, ljúga og raupa.
4. Slíkt eru hyggindi haldin,
höfðingsskapur og manndyggð prúð,
veröldin falsi faldin
fóðrar sinn kjól með skollahúð,
lærð er
á lymskubeglur
leynt sér
hjá fann þær reglur
sem köttur þá
kreppir inn hvassar neglur.
5. Oft er fagurt við eyra
alþýðulof og hræsni veitt,
hind er á það að heyra,
heimur sýnist sem kálfskinn eitt,
í augun greið
hlæja og hlakka,
hrósa um leið,
biðja og þakka,
en búin er sneið
þá snúa þeir við þér hnakka.
6. Sá hefði best úr býtum
sem búa mætti að sínu einn,
frjáls af lymskunnar lýtum,
lifir og deyr svo hjartahreinn.
Tryggðum víst
vél nú farga,
veröld lýst,
hver vill bjarga,
ráð er síst
að reiða sig upp á marga.
Heimildir:
Bjarni Þorsteinsson. (1906–1909). Íslenzk þjóðlög. Kaupmannahöfn: S.L. Møller.