Fyrirsögn:
Tittlings kvæði
Lagboði:
Bjarni Þorsteinsson segir í Íslenzkum þjóðlögum á bls. 591 við lagið við Vakra Skjóna eftir síra Jón Þorláksson á Bægisá:
„Þetta lag segir Benedikt [Jónsson] að sje mjög almennt í Þingeyjasýslu í ýmsum myndum og við ýmsa bragarhætti, t.d. við Titlingskvæði (Titlingur í frosti og fjúki); en ekki segist hann geta náð í lagið, eins og það var haft við það kvæði. Í viðlaginu við það kvæði hafi verið töluverðir byljir og sveiflur og hafi hann engan hitt nú í seinni tíð, sem kann það þannig."
Sjá https://baekur.is/bok/ad254f9e-57c0-440b-b035-e65179013a56/0/618/Islenzk#page/n617/mode/2up.
Mér finnst langlíklegast að lagið sem Benedikt jónsson vísar til hafi verið svipað og Einsetumaður einu sinni. Lagið við Hér er fækkað hófaljóni er í raun efri tvísöngsrödd.
Um Tittlings kvæði er eftirfarandi sagt í Andvara, 1. árg. 1874:
„Þetta kvæði hefir verið kveðið um allt land, og er enn; þó finnst það ekki í mörgum handritum og engum gömlum, því oss er kunnugt." (heimild)
Íslenskt þjóðlag, hugsanlega gamalt vikivakalag, af vörum Filippíu Kristjánsdóttur (f. 1905. d. 1996) frá Skriðu í Svarfaðardal. Sjá https://ismus.is/tjodfraedi/hljodrit/1033334?trloc=3147908
Höfundur:
Ókunnur
Kvæðagrein:
Vikivakakvæði; Vikivakar; Íslensk þjóðkvæði
Kvæði undir sama bragarhætti:
Heimild/kvæðið á prenti:
Andvari, 1. árg. 1874
Úr Lestrarbók handa alþýðu á Íslandi
Viðkvæði: Titlíngur í mýri
tínir hann sér ber;
kveði nú enginn kvæði mitt
þá líkar mér ver
Titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
1. Skrautlega ber hann skikkju eina,
skal svo óðr um fuglinn greina,
furðu grá með fiðrið hreina
fljóðum þykir það illa litt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
um mittið ber hann mjóa teina
sem meistarinn skóp hinn hýri
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
2. Á vorin situr hann efst á eikum
og ýtir saman kvistum bleikum,
með fögrum saung og lista leikum,
leggst hann þá í hreiðrið sitt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
fjarri er hann foldum bleikum
og forðar sér við dýri.
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
3. Á vorin, þegar hann vill sér tafna,
veit eg hann gjörir skóginn jafna,
hann eltir í burtu arnir og hrafna,
ekki er þeim um dalina fritt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
enginn má því að honum safna
úlf né jökla dýri.
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
4. Finnr hann ber yfir fugla alla,
fullvel má hann hraustan kalla,
með fljóðunum hann fyllir dalla,
fimr er hann með nefið sitt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
en á haustin flýgr til fjalla,
fullvel trúi' eg hann stýri.
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
5. Úti er hann í frosti og fjúki,
flýgr hann hátt þó mjöllin rjúki,
leikr vindr á litlum búki,
leitar hann þá í skjólið sitt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
framan í klettum hygg ég hann húki
hátt, þó yfir hann ýri.
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
6. Guði sýngur fuglinn frómi
fagurt lof með sætum rómi
svo bið eg öll vor hjörtun hljómi
að heiðra guð fyrir lánið sitt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
það þykir mörgum sæmd og sómi
að sitja þar hjá með tíri.
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
7. Hér skal óðr um fuglinn falla
frelsarinn Jesús leiði oss alla
á þá hæstu himna palla
heim í dýrðar-ríki sitt!
– kveði nú enginn kvæðið mitt –
á sína gjörir sauði kalla
sjálfur herrann hýri.
– titlíngr í mýri, titlíngur í Mýri.
Útg. Filippíu Kristjánsdóttur frá Skriðu í Svarfaðardal:
Viðlag: Tittlingur í mýri
tínir berin blá
kemur hann heim á kvöldin
og kúrir mér hjá.
1. Hann er úti í frosti og fjúki,
flýgur hátt þótt mjöllin fjúki
leikur vindur á litlum búki
leggst hann niður í hreiðrið sitt.
– kveði nú enginn kvæðið mitt. –
Ég skal kveða kvæðið þitt
með svo miklum sóma
ef þú lætur launa mér
með þykku skyri og rjóma.