Embedded Files
ÍFk númer:
VÓ númer:
VÓ 12
TSB númer:
Varðveisla á Ísl:
Fyrirsögn á íslensku:
Þorkels kvæði Þrándarsonar
Fyrirsagnir á öðrum málum:
Lagboði:
Höfundur:
Ókunnur
Kvæðagrein:
Kvæði undir sama bragarhætti:
Útgáfur:
Efni kvæðis:
Uppruni og aldur kvæðisins:
Meðhöndlun kvæðisins í tímans rás:
Athugasemd:
1. Það er hann Þorkell Þrándarson,
ríður sig undir ey,
lokkar hann frúna Aðallist
þá velbornu mey.
– Fellur dögg á fagra eik í lundi.
2. Lokkar hann frúna Aðallist,
dóttur herra Loga,
hún kann honum þau klæðin að skera,
honum sómir þau vel að bera.
3. Hún kann honum þau klæðin að skera,
það er hans virðing full,
hvör sá saumur sem þar er á
hann glóir með rauðagull.
4. Það er hann Þorkell Þrándarson
með sárum sútar karmi,
fullar lá hann vikurnar sjö
á stoltsfrúinnar armi.
5. Enginn maður það vissi
og enginn maður það sá
nema hennar yngsti þjónustusveinn,
hann hélt þar vakt upp á.
6. Heyrði það Þorkell Þrándarson,
víða er manna getið,
að því spurði hans kæri faðir
hvar hann hafði setið.
7. „Eg hef verið að blanda bjór
í herra Loga skóg,
hvör þar kemur eftir mig
sá fangar dýrin nóg.
8. Eg hef verið að blanda bjór
í herra Loga haga,
hvör þar kemur eftir mig
sá fangar góða daga.“
9. „Hafirðu verið að blanda bjór
í herra Loga skóg,
þar er sú hind sem þú hefur veitt
og þig ber fljótt í róg.
10. Eg skal kenna þér annað ráð
að veiða dýr í haga,
þú skalt þig til Frísalands
með Ásbirni hinum snara.
11. Þú skalt þig til Fríslands
bréfin mín að tjá,
segðu kóngurinn komi til vor
ef löndunum vilji hann ná.“
12. Það var einn svo blíðan dag,
guð gefi oss góðan tíma,
Aðallist sig til kirkju gengur
með sælu móður sína.
13. Þegar þær komu í borgarhlið
sveipa þær yfir sig skinn,
Aðallist sig með höfuðgull
gengur í kirkju inn.
14. Þetta réð hún Aðallist
við sína móður að tala:
„Hvörjir eru þeir sendimenn
til Fríslands eiga að fara?“
15. Þetta talar hún Gunnhildur,
hún brosir undir skinn:
„Það er Þorkell Þrándarson,
besti vinurinn þinn.“
16. En svo réði hún Aðallist
sinni móður að svara:
„Sá Guð er allri veröldu ræður
gefi honum vel að fara.“
17. Sungin var þar messan
og komið fram á tíð,
Þorkell sig með bekkjum gengur
kveður hann vinina sín.
18. Þorkell sig með bekkjum gengur
kveður hann frúr og meyjar,
allra síðast sinn einkavin,
Aðallist undir eyju.
19. „Heyrðu það, frúin Aðallist mín,
berðu ei nokkra þrá,
það mun okkur lukkan ljá
að eg komist heim aftur í ár.“
20. „Heyrðu það, Þorkell Þrándarson,
margt kann til að bera,
það skeður á einum litlum tíma
er um aldir verður að trega.“
21. Lágu þeir í höfnum,
sem hvör mann mátti sjá,
lagðist segl á bunka niður
Fríslands drengjum hjá.
22. Þegar þeir komu í borgarhlið
sveipa þeir yfir sig skinn,
svo ganga þeir hæversklega
fyrir Fríslandskónginn inn.
23. Leysir hann bréf af belti sér
og lagði í kóngsins kné:
„Það er sá sanni boðskapur
minn herrann sendi þér.“
24. Kóngurinn tekur við bréfunum
og vill ei líta á,
tekur hann sér einn tygilkníf
og sker þau í stykkin smá.
25. Það var hann Þorkell Þrándarson,
hann var sig maðurinn bráður:
„Hvað er þess á bréfunum
þér viljið ei líta á þau?“
26. „Hann hefur mína föðurleifð
sér fyrir eigin haga.
Bræður hans og einkasynir
skulu þar fyrir svara.“
27. Það er hann Þorkell Þrándarson,
hann rykkir búnum knífi:
„Fyrr skal allt Frísland í rauðum loga
en eg týni lífi.“
28. Tveir voru þeir kóngsins sveinar,
þeir tóku í Þorkels hönd.,
þeim setti hann odd í bringubein
svo misstu báðir önd.
29. Mikill var þar hljómurinn
eftir staðnum fram.
Þeir tóku hann Þorkel Þrándarson
með átjánda mann.
30. Þeir tóku hann Þorkel Þrándarson
með nítjánda svein.
Þeir komu honum aldrei í myrkvastofu,
hann vann þeim öllum mein.
31. Af sumum hjó hann höndur,
af sumum hjó hann fót,
allir þeir sem fyrir urðu
biðu þess aldrei bót.
32. Tveimur víkur vísunum
og nú skal skýra frá,
Stígur heitir Jónsson
er frúinnar biður þá.
33. „Heyrðu það frúin Aðallist mín,
þú mátt ei svo lifa.
Stígur heitir Jónsson
eg vil þig honum gefa.“
34. „Heyrðu það, minn kæri faðir,
auktu mér ei þá þrá,
það er svo illt á ungum aldri
gamlan mann að fá.“
35. „Heyrðu það mín kæra dóttir,
segðu mér satt í frá.
Hvör er sá nú öðlingssonur
þinn stár hugurinn á?“
36. „Annan daginn og þriðja
skulum við minnast á
um hann Þorkel Þrándarson
er til Fríslands fór í ár.“
37. „Heyrðu það, mín kæra dóttir,
berðu ei fyrir hann þrá.
Þorkell situr á Fríslandi,
þú munt hann aldrei fá.“
38. Svaraði hennar fósturmóðir,
hún sat henni í hjá:
„Látið þér mína kæru bíða
hvað hún fregna má.“
39. Þetta talar hún Gunnhildur:
„Þið megið þegja báðar,
þið eigið öngva kosti að kjósa
og ekki ber yður að ráða.“
40. Hún sló frúna Aðallist
á þá björtu brá.
Illa þótti honum herra Stígi
þegar hann tárin sá.
41. Það var hann Stígur Jónsson,
hann vann sér allt í hag,
fastnar hann frúna Aðallist
á þann sama dag.
42. „Heyrðu það, Kristín Jónsdóttir,
hvörs eg beiði þig,
eina nótt eður allar tvær
liggur mey fyrir mig.“
43. „Heyrðu það, frúin Aðallist mín,
mikið er synd að gera,
fyrir þig vilda eg allra helst
um minn aldur trega bera.“
44. Það var einn svo fríðan dag,
fólk fór út á skóg,
svo gátu þær hörmum skipt
að báðar höfðu nóg.
45. Það var einn svo blíðan dag,
Guð gefi oss góðan tíma,
að Aðallist sig til kirkju gengur
með sælu móður sína.
46. Þegar þær komu í borgarhlið
sveipa þær yfir sig skinn,
Aðallist sig með frúrfald gengur
í kirkjuna inn.
47. Aðallist sig fyrir altari gengur
og krýpur þar á knéð,
það er hann Þorkell Þrándarson,
hann fær vel til hennar séð.
48. Það er hann Þorkell Þrándarson
karska sveina sín:
„Hvör hefur fellt það höfuðgull
er áður bar kæra mín?“
49. Svaraði hennar þjónustusveinn
sem honum mundi bera:
„Stígur heitir Jónsson,
hann þorði það vel að gera.“
50. Það er hann Þorkell Þrándarson,
hann var sig maðurinn bráður,
hann sló frúinnar þjónustusvein
svo heilinn fauk um rjáfur.
51. „Heyrðu það, frúin Aðallist mín,
segðu mér satt í frá,
var það ljúflegur viljinn þinn
að þú varst gefin þá?“
52. „Heyrðu það Þorkell Þrándarson,
þú kannt þig vel að stilla,
fátt hefur mér að óskum gengið
en hótin við mig spilla.“
53. „Það kann eg með vopnum vega
er sefur á þinn arm,
bindum við okkar blíðu og trú
svo lokið sé þínum harm.“
54. „Vegir þú hann herra Stíg
eg gef þar ei til já,
þó þú lifir minn allan aldur
skaltu mig aldrei fá.
55. Heyrðu það, Þorkell Þrándarson,
farðu að biðja þér kvenna,
svæfum við okkar sáran harm
en þó mun eg hans kenna.
56. Heyrðu það, Þorkell Þrándarson,
þigg þú ráðin góð,
þeirrar máttu brúðar biðja,
dóttur Ívars úr Hól.“
57. „Þeirrar má eg brúðar biðja,
hún er sig nógu rík,
uggir mig það, Aðallist mín,
ekki sé hún þér lík.“
58. Þegar hann Þorkell Þrándarson
þetta mælti um það
þá var hún Imba Ívarsdóttir
honum gefin í stað.
59. Ingibjörg á Tindum,
ól hún syni þrjá,
sjálfrar sinnar lífið
lagði hún ofan á.
60. Þar leið ekki á milli
utan um mánuði þrjá,
Stígur bjóst í leiðangur
og andaðist þá.
61. Það er hann Þorkell Þrándarson,
hann klappar lófum saman:
„Herra Guð signi þess riddara sál,
helst til varð hann of gamall.“
62. Það er hann Þorkell Þrándarson,
hann ríður sig undir ey:
„Nú skal eg þeirrar ekkju biðja
err áður fékk eg mey.
63. Kristínu gef eg söðul og hest
og búgarðana þrjá,
minna gaf hann herra Stígur
og svaf hann henni hjá.“
– Fellur dögg á fagra eik í lundi.
Page updated
Google Sites
Report abuse