Kvæði af Loga í Vallarhlíð

1. Frúin situr í ríkinu,

sú kann margt að vinna,

að lesa á bækur rúnamál

og sauma silkitvinna.

– Þau voru börnin brigðu smá,

sem báru sér horn að munni;

en drósin dillaði þeim hún unni.

2. Frúin situr í ríkinu

fögur sem rós eður lilja,

hennar báðu riddarar tveir

með ást og allgóðan vilja.

3. Vilhjálm hana keypti,

en Logi hennar bað,

svo syrgir hann eftir hana,

sem fugl við aldinbað.

4. Vilhjálm hana festi,

en Logi hennar missti,

svo syrgir hann eftir hana

sem fugl á aldinkvisti.

5. Þá var Vilhjálmi vífið gefið,

Loga þótti illa,

allan bar hann vilja til þess

herrans lífi að spilla.

6. Haldið var það brullaupið

bæði með gleði og gaman.

Mánuð einn á nefndri grund

voru þau frúin saman.

7. Heim reið hann Logi í Vallarhlíð

með svo þungu veldi,

hvorki neytti hann matar né öls

á því sama kveldi.

8. Til orða tók hún móðir hans:

„Hví ert þú ókátur,

hvort hefur þú í sóttum legið

eða ríka frændur látið?"

9. „Fyrr vilda eg missa

mína gjörvalla frændur:

heldur en honum Vilhjálmi

vífið gæfist í hendur.

10. „Heyrðu það nú sonur minn,

auktu þér eigi þá þrá.

það er ei gott að elska

sem annar maðurinn á."

11. „Heyrðu það nú, sonur minn,

syrgðu ei þitt líf.

Þú skal fara í önnur lönd

og fá þér vænna víf."

12. „Þó eg fari um Danmörk

og víða um önnur lönd

fæðist ei undir sólinni

kurteislegra sprund."

13. Heima sat Logi í Vallarhlíð

og gætir sinna eykja,

hugsar hann um það árla og síð

borgarherrann svíkja.

14. Það var eina vintrarnátt,

það vil eg greina fljótt:

„Heyrðu það, kæri Vilhjálmur,

ráddu nú drauminn skjótt."

15. „Heyrðu það nú, Aðallist mín,

sofðu þér til náða,

það er ekki ríks manns háttur

kunna drauma að ráða.“

16.  „Það var minn hinn fyrsti draumur

að bjóstu þig til tíða,

hvítibjörn þér á móti rann,

sárt lét hann þér svíða.

17. Kvaddir þú hann góðum orðum,

svaraði hann þér af þjósti,

lagði hann sinn inn þunga hramm

fast að þínu brjósti.

18. Láttu þér fylgja röskvan dreng,

sárt tók það mitt hjarta,

þann sem vel kann sverð að bera

og hringabrynju bjarta.“

19. Úti stóð Logi í Vallarhlíð

og þótti langt að bíða

á meðan hinn ríki borgarherra

klæddi sig til tíða.

20. Úti stóð Logi í Vallarhlíð

og þótti sín ævi löng

meðan inn ríki borgargreifi

klæddi sig til söngs.

21. Út gekk hann Vilhjálmur

í silkiskyrtu ein.

Þar kom Logi úr Vallarhlíð

og vann honum dauðamein.

22. Hann hjó hann með bitru sverði,

illa nam það vera,

það mun frúin Aðallist

um alla ævi bera.

23.  „Vel er það nú Vilhjálmur,

að sýnt hefur þú þig oss,

nú varð eg að launa þér

margan leyndarkoss.“

24. Aðallist sig til kirkju gengur

með sinn hringinn rauðan,

þegar hún kom á kirkjustétt

sá hún sinn Vilhjálm dauðan.

25. Laut hún niður að líkinu

og gaf því heilagt minni,

svo jókst henni harmur strangur

hún fór ei lengra að sinni.

26. Til orða tók Logi í Vallarhlíð

og tekur svo margs að beiða:

„Kjóstu mig nú, ríka frú,

fyrir þinn borgargreifa.“

27. „Þegi þú, hinn röskvi drengur,

og tak ei slíkt að nefna,

sá er nú ei fjærri mér

sem hans skal fullvel hefna.“

28. Hann hjó hann með hvössu sverði

illa unnið víg,

glaður reið hann herra Logi

heim í Vallarhlíð.

29. Til orða tók hún móðir hans:

„Hví er blóðugt sverð

svo sem þú hafir verið þig

víganna í ferð?“

30. Logi svaraði sinni móður

svo vel sem hann kunni:

„Eg hef vegið þann borgargreifa

sem stoltarfrúinni unni.“

31. Til orða tók hún systir hans

með svo mikinn grát:

„Hulinhjálmur er yfir þeim

sem hans mun hefna brátt.“

32. „Heyrðu það nú, systir mín,

berðu aldrei trega.

Hún á hvorki son né dóttur

eftir hann að vega.“

33. Sungu þar yfir líkinu

vel fimm hundruð manna.

„Nú má eg,“ segir ríka frú,

„sáran drauminn sanna.“

34. Frúin situr í ríkinu

níu mánuði ein

allt til þeirrar stundarinnar

er fæddi’ hún fríðan svein.

35. Barn var borið í kirkjuna inn

með svo miklum seim,

fékk hann það í föðurarfinn

nafnið aftur í heim.

36. Ólst hann upp í ríkinu

hjá kæru móður sín,

meyjar héldu honum á loft

sem væri hann heilagt skrín.

37. Sveinninn út á leikvöll fer

með sína alla sveina

en þegar hann reiður er

þá stár til stórra meina.

38. Töluðu þeir inir elstu sveinar,

er fram í leikinn fóru:

„Nær væri þér þíns föðurs hefna

en berja oss svo stórum.“

39. Sveinninn burt af leikvöll fór

með sína kinn svo bleika

og svo gekk hann í hæga loft,

hirðir ei framar um leika.

40. „Heyrðu það, mín kæra móðir,

spyrja vil eg þig:

Hvað varð mínum föður að bana?

Leyn því ekki mig.“

41. „Þú skalt læra vel skot og sund

og stýra vel dönskum hesti,

þá mun eg það segja þér

á fjögra vintra fresti.“

42. Vilhjálmur svarar sinni móður

svo vel sem hann kunni:

„Snemma vaxa ungum grísi

hvassar tennur í munni.“

43. Aðallist sig að kistu gengur,

skortir hana ei fé,

blóðdregna tók þar skyrtuna

og lagði honum í kné.

44. „Eg get ekki sannara

sagt þér heldur en svo,

það er hann Logi í Vallarhlíð

sem þinn föðurinn vó.“

45. Til orða tók hann Vilhjálmur

við móðurbróður sinn:

„Hvað er nú að ráði hafa

þar reiður er hugurinn minn.“

46. „Heyrðu það, ungi Vilhjálmur,

það er mér helst í vil

þú setjir þing um landið allt

og bjóðir mönnum til.“

47. Hann lét boð senda og yfirganga

eins sem fært var skjótt

herra Loga á þing að stefna

bæði’ um dag og nótt.

48. Til orða tók Logi í Vallarhlíð,

hann hélt á gylltum vendi:

„Hví mun mér svo sterkleg koma

stefna og bréf að hendi?“

49. Til orða tók hún systir hans,

fögur sem rós eður lilja:

„Hún hefur svein í leyndum alið,

hann mun hefna vilja.“

50. Klæðir hann sig með skikkju

svo og með bjarta hringa,

svo reið Logi úr Vallarhlíð

að jörðin réð að springa.

51. Svarar hann Logi í Vallarhlíð,

hann tekur svo mjög að hæða:

„Fyrir hví var mér hingað boðið

utan minn gangvara að mæða?“

52. Til orða tók hann Vilhjálmur

við móðurbróður skyldan:

„Hvör er sá hinn mikli maður

sem situr með hjálminn gylltan?“

53. „Eg get ekki sannara

sagt þér heldur en svo

að þetta’ er Logi í Vallarhlíð

er þinn föðurinn vó.“

54. „Ekki hefir eg of mikið

í föðurgjöldin mín

þótt þú mæðir, herra Logi,

gangvarana þín.“

55. „Skyldur er eg kónginum

og mikið hef eg traust.

Heyr þú Vilhjálmur Vilhjálmsson,

þú hefur það bótalaust.“

56. Það var hann ungi Vilhjálmur

er sverð úr slíðrum dró

og það var hans hið fyrsta högg,

höfuð frá hálsi hann sló.

57. Nóg hafði hann malið gull

og svo brenndan seim

en móðurbróður á hægri hönd

og svo ríður hann heim.

58. Heim hann kom fyrir sína móður

og síðan féll á kné:

„Nú hefi eg míns föðurs hefnt

en grætt mér gull og fé.“

59. „Væri það nú með sanni satt

sem þú segir mér

öngvum skylda eg í Danmörk halda

hærra hóf en þér.“

– Þau voru börnin brigðu smá,

sem báru sér horn að munni;

en drósin dillaði þeim hún unni.