Andrésardiktur

Andrésardiktur. Einhverju sinni varð bóndadóttir ein þunguð í seli. Þegar faðir hennar varð þess vís gekk hann fast að faðerni barnsins, en hún vildi ekkert um slíkt segja. Liðu svo tímar, uns hún varð léttari að sveinbarni einu, er var látið heita Andrés. Einskis varð þó bóndi vísari, og varð hann af því bæði hryggur og reiður.

Bóndadóttir fóstraði sjálf sveininn og var hann svo óspakur, að engu tauti varð við hann komið. Einkum grét hann mikið á nóttum, svo að fólk fékk eigi svefn. Var þetta illa liðið, en þó verst af bónda, er var jafnan reiður mjög. Leit nú út fyrir, að bóndadóttir yrði að hrökklast upp með barn sitt.

Þá var það nótt eina, er barn grét sem ákafast og allir vöktu, að komið var upp á gluggann yfir rúmi bóndadóttur og kvæði þetta kveðið þrem sinnum með fögru og angurblíðu vöggulagi:

1. Dýrð verði föðurnum  fyrir sín ráð,

hann hefur fengið oss fullkomna ráð.

2. Hann hefur fengið oss fullkomna von,

eilífa sæluna fyrir sinn son.

3. Eilífu sæluna hefur hann oss veitt

fyrir sinn dauða, en ekki annað neitt.

4. Fyrir hans dauðann erum vér þá

frelsaðir öllum syndunum frá.

5. Frelsaðir erum vér fyrir hold hans og blóð

ekki fyrir önnur  verkin góð.

6. Eigi fyrir verkin og eigi fyrir sorg,

eigi þó vér gæfum til þess Jórsalaborg.

7. Eigi þó vér gæfum til þess  auð og jörð,

allan heiminn í ölmusugjörð.

8. Allur heimurinn ekki má

eina minnstu syndina skilja oss frá.

9. Hverja minnstu syndina sem, barnið ber,

borga varð hann Kristur á sjálfum sér.

10. Borga varð hann synd og bæta varð hann mein

því skaltu halda trúarinnar grein.

11. Halda skaltu trú og halda skalt hans boð,

veita skaltu náunganum nokkra aðstoð.

12. Veittu hvorki náunganum blót né bann;

elska skaltu guð yfir alla fram.

13. Elskaðu Guð, því  hann er þér góður,

heiðraðu föður þinn og hlýddu þinni móður.

14. Heiðraðu föðurinn, barnið blítt,

brjóttu svo frá þér lundernið strítt.

15. Brjóttu svo frá þér blót og lygð,

varastu einnig að veita nokkrum styggð.

16. Varastu að girnast annars manns auð,

auðmjúklega þiggðu þitt daglega brauð.

17. Auðmjúklega kom þú á kirkjunnar fund,

hlýddu þínum herranum á hverri stund.

18. Hlýddu þínum herra og hafðu orð hans kær

náttverðinn þiggðu nær sem þú fær.

19. Náttverðin þiggðu: hold hans og blóð,

vor hinn ljúfi lausnari létti þér móð.

20. Vor hinn ljúfi lausnari láti í brjósti þér

vísdóminn vaxa til vegsemdar sér.

21. Viska þér vaxi og verji þig þrátt

háskanum öllum hvern dag sem nátt.

22. Háskinn þér hverfi en heill þig krýni tvenn,

elski þig Jesús og unni þér menn.

23. Elski þig svo Jesús, að aldrei fallir þú,

eða brjótir nokkuð út af þinni trú.

24. Einn Guð þér stjórni nú, Andrés minn.

Kenndu öðrum börnunum kvæðadiktinn þinn.

25. Unga barnið hann Andrés hét,

ort var það kvæðið af því hann grét.

26. Ort var það kvæðið út af Jesú makt,

syngið það yfir barninu, svo það verði spakt.

27. Syngið yfir barninu sanna trú.

Svifti það Jesús minn angrinu nú.

28. Syngið yfir barninu og signið það í kross.

Sjálfur Guð í himnaríki sé með öllum oss.

29. Syngið yfir barninu svo sem ég bið.

Svæfi það Guð minn og nú skil ég við.

Þóttust menn vita, að þetta væri faðir barnsins, og væri hann huldumaður. En svo brá við, að sveinninn varð allur annar og varð upp frá þessu mesta spektarbarn. Var kvæðið síðan nefnt Andrésardiktur. Síðan var það lengi þjóðtrú, að aldrei væri svo brekótt barn, að það spektist ekki, væri Andrésardiktur kveðinn yfir því þrisvar sinnum.