Axolotl

ซาลาแมนเดอร์เม็กซิกัน (Mexican axolotl, ออกเสียง: ACK-suh-LAH-tuhl) เป็นสัตว์ สะเทินน้ำสะเทินบก (amphibians) ที่ใช้ชีวิต อยู่ใต้น้ำตลอดชีวิต

ในธรรมชาติ พวกมันมีถิ่นอาศัยเพียงแห่งเดียว คือ ทะเลสาบซอชิมิลโก (Xochimilco, ออกเสียง: SO-chee-MILL-koh) ซึ่งเป็น เครือข่ายคลองเทียม ทะเลสาบขนาดเล็ก และพื้นที่ชุ่มน้ำชั่วคราว ที่ช่วยส่งน้ำให้กับประชากร ประมาณ 18 ล้านคนของเมืองเม็กซิโก

คิดว่า แอกโซล็อตล (axolotls) น่ารักสุด ๆ ใช่ไหม? นั่นก็ไม่แปลกใจ เพราะพวกมันมี ลักษณะพิเศษที่เรียกว่า neoteny ซึ่งทำให้คงรูปลักษณ์บางอย่างจากช่วงลูกอ๊อดไว้ตลอดชีวิต

• แอมฟิเบียนส่วนใหญ่จะเปลี่ยนจากการอยู่ใต้น้ำไปอยู่บนบกเมื่อโตเต็มวัย (เช่น กบจากลูกอ๊อดกลายเป็นกบตัวโต)
  
  

• แต่แอกโซล็อตล อยู่ใต้น้ำตลอดชีวิต จึงยังคง หางและเหงือกเป็นพู่ เหมือนลูกอ๊อดตลอดไป
  
  

พวกมันยังทำให้นักวิทยาศาสตร์ทึ่งด้วยความสามารถในการ งอกใหม่ของอวัยวะ แอกโซล็อตลสามารถงอกขาใหม่ได้ ประมาณหนึ่งเดือน ซึ่งมีประโยชน์ถ้าแอกโซล็อตลตัวอื่นเข้ามาใกล้ เพราะสัตว์ที่ถูกรบกวนอาจกัดเหงือกหรือเท้าของผู้บุกรุก การศึกษาพวกมันอาจช่วยให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจว่า มนุษย์สามารถงอกอวัยวะใหม่ได้หรือไม่

อาหารของแอกโซล็อตล ได้แก่ หอย กิ้งกือ ตัวอ่อนแมลง กุ้ง ลูกอ๊อด และปลาเล็กบางชนิด

ชื่อแอกโซล็อตลมาจาก เทพแห่งสายฟ้าแอซเท็ก Xolotl ซึ่งตามตำนานจะช่วยนำทางผู้ตาย บางตำนานกล่าวว่า Xolotl สามารถหนีศัตรูโดยเปลี่ยนร่างเป็นสัตว์น้ำชนิดนี้

• แอกโซล็อตลป่าไม่ได้เป็นสีชมพูทั้งหมด ส่วนใหญ่เป็นสีน้ำตาล ยกเว้นบางตัวที่เกิดมาพร้อมความผิดปกติทางพันธุกรรมทำให้เป็นสีขาวอมชมพู
  
  

ปัญหาสำคัญ:

• การขยายตัวของเมืองเม็กซิโกทำให้พื้นที่ทะเลสาบลดลงและปนเปื้อน
  
  

• ปลาคาร์พและปลา tilapia ถูกนำเข้ามาแข่งขันอาหารกับแอกโซล็อตลและกินไข่ของมัน
  
  

• ผู้คนอยากเลี้ยงแอกโซล็อตลเพราะน่ารัก
  
  

วันนี้ แอกโซล็อตล ใกล้สูญพันธุ์อย่างรุนแรง (critically endangered)
คุณสามารถช่วยได้โดย บอกคนให้ปล่อยให้แอกโซล็อตลอยู่ในธรรมชาติที่มันควรอยู่