Inleiding:
Wat vele niet echt weten is dat het boek Jakobus veel elementen bevat van de wijsheidsboeken in het Oude Testament. Misschien mag ik het zo omschrijven dat het boek Jakobus het wijsheidsboek is van het Nieuwe Testament.
Korte achtergrond:
Het boek Jakobus is gericht aan de Joodse christenen die leefden in de diaspora (Jak. 1:1). Dus de Joden die buiten Israël leefden. Hun plaats van samenkomen was de synagoge (Jak 2:2) En men denkt dat deze brief geschreven is tussen 46 en 49 n Chr. Volgens Flavius Josephus is Jakobus gestorven rond 62 na Christus. Volgens een Hegessipus (een Joodse Christen rond 180 n.Chr), was hij gestorven in 66 na Christus. (Hegesippus, geciteerd door Eusebius). Hoewel er vier mannen in de Bijbel Jakobus genoemd wordt, is al van oudsher aangenomen dat de brief door Jakobus, de halfbroer van Jezus moet zijn geschreven. Deze Jakobus heeft dan de Heer aangenomen na Zijn dood en opstanding.
De kern van het boek Jakobus:
De kern van het boek gaat over een werkzaam geloof. Wat hebben wij een geloof als niemand dat kan zien door onze daden heen. De daden moeten dus voortkomen uit ons geloof. Het maakt ons niet rechtvaardig. Maar het laat juist zien dat wij gelovige zijn (Jak 2:4)
De wijsheid:
Ik wil het hebben over een ander sleutel thema, wat eigenlijk met de kern te maken heeft. Namelijk de wijsheid. Iedereen kent dit vers:
Vers 5 En als iemand van u in wijsheid tekortschiet, laat hij [die dan] vragen aan God, Die aan ieder overvloedig geeft en geen verwijten maakt, en ze zal hem gegeven worden.
En vele gebruiken dit vers als volgt: Als ik in kennis te kort schiet laat mij dan vragen aan God. Of als ik niet weet welke keuze juist is, laat mij dan wijsheid vragen aan God. Hoewel ik overtuigt ben dat dit niet verkeerd is. En juist de juiste beslissing is, wordt denk ik niet met dit vers bedoeld. Laten wij de context gaan bekijken:
2 Acht het enkel vreugde, mijn broeders, wanneer u in allerlei verzoekingen terechtkomt,3 want u weet dat de beproeving van uw geloof volharding teweegbrengt.4 Maar laat die volharding ook volledig mogen doorwerken, opdat u volmaakt bent en geheel oprecht, en in niets tekortschiet.5 En als iemand van u in wijsheid tekortschiet, laat hij die dan vragen aan God, Die aan ieder overvloedig geeft en geen verwijten maakt, en ze zal hem gegeven worden.6 Maar laat hij er in geloof om vragen en daarbij niet twijfelen. Immers, wie twijfelt, lijkt op een golf van de zee, die door de wind voortgestuwd en op- en neergeworpen wordt.7 Want zo iemand moet niet denken dat hij iets ontvangen zal van de Heere.8 Hij is een dubbelhartig man, onstandvastig in al zijn wegen.9 Maar laat de broeder die nederig is, zich beroemen op zijn hoge staat,10 en de rijke in zijn nederige staat, want hij zal als een bloem in het gras voorbijgaan.11 Want de zon is opgegaan met haar hitte en heeft het gras doen verdorren, ook is zijn bloem afgevallen en is de schoonheid van zijn uiterlijk verloren gegaan. Zo zal ook de rijke in zijn wegen verwelken.12 Zalig is de man die verzoeking verdraagt, want als hij beproefd gebleken is, zal hij de kroon van het leven ontvangen, die de Heere beloofd heeft aan hen die Hem liefhebben.
Hoewel ik niet de tekst wil gaan analyseren, lijkt het erop dat Jakobus iets anders bedoeld met wijsheid, dan de meeste van ons zouden denken. Hier lijkt het erop dat het een soort levenshouding is. Een redmiddel om de beproeving te doorstaan.
Wijsheid in Jakobus:
Om te kijken wat Jakobus bedoeld, moeten wij het boek door lezen. Laten wij Jakobus 3:13-18 gaan bekijken: |
13 Wie is wijs en verstandig onder u? Laat hij uit zijn goede levenswandel zijn werken laten zien, in zachtmoedige wijsheid.14 Wanneer u echter bittere afgunst en eigenbelang in uw hart hebt, beroem u dan niet en lieg niet tegen de waarheid.15 Dat is niet de wijsheid die van boven komt, maar ze is aards, natuurlijk, duivels. 16 Want waar afgunst en eigenbelang is, daar heersen wanorde en allerlei kwade praktijken. 17 Maar de wijsheid die van boven is, is ten eerste rein, vervolgens vreedzaam, welwillend, voor rede vatbaar, vol barmhartigheid en goede vruchten, onpartijdig en ongeveinsd. 18 En de vrucht van de gerechtigheid wordt in vrede gezaaid voor hen die vrede stichten.
Wijsheid heeft te maken met een goede levenswandel, zijn werken (uit geloof in zachtmoedigheid). Jakobus maakt een onderscheid in wijsheid. Gods wijsheid en menselijk gedrag (als ik het zo mag omschrijven). De wijsheid van God rein (in de vorm van zuiver, oprecht), vreedzaam (het bewerken van vrede), welwillend, (vriendelijk), voor rede vatbaar (begrip vol), barmhartigheid (ontferming hebbende), onpartijdig (niet met twee maten meten), ongeveinsd (doen wat je belijdt).
Dit lijkt wel heel veel op de vrucht van de Geest, wat Paulus schrijft in Gal 5:22.
Conclusie:
Terug komend op Jak. 1:5. En als iemand van u in wijsheid tekortschiet, laat hij die dan vragen aan God, Die aan ieder overvloedig geeft en geen verwijten maakt, en ze zal hem gegeven worden.
Dit krijgt een nu een andere invulling. Wanneer wij beproeft worden. En willen handelen uit ons vleselijk denken (oude natuur). En het lukt ons niet om daarin verandering te brengen. Laten wij dan vragen om Gods wijsheid. Zodat wij kunnen reageren zoals Hij zou willen dat wij doen. En op die manier geven wij de duivel geen kans, zodat wij in zonde vervallen.
Geraadpleegde bronnen: Studiebijbel