ชื่อท้องถิ่น : แสยก, แสยกสามสี, นางกวัก, ว่านพญาพับ (ภาคกลาง), เคียะไก่ไห้ (ภาคเหนือ)

ชื่อสามัญ : SLIPPER FLOWER, ZIGZAG PLANT, DEVIL'S BACKBONE

ชื่อวงศ์ : EUPHORBIACEAE 

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Euphorbia tithymaloides L. 

แหล่งที่พบ : มีถิ่นกำเนิดในแถบอเมริกาเขตร้อนและหมู่เกาะเวสต์อินดีส ในประเทศไทยนิยมปลูกเป็นไม้ประดับตามรั้วบ้านและสวนหย่อมทั่วทุกภูมิภาค เป็นพืชที่ทนทานมาก เติบโตได้ดีในดินทุกสภาพ ชอบแสงแดดจัดถึงรำไร และทนต่อความแห้งแล้งได้ดีเยี่ยม

ลักษณะทั่วไป : เป็นไม้พุ่มอวบน้ำขนาดเล็ก สูงประมาณ 0.5-1 เมตร ลำต้น มีลักษณะพิเศษคือหักพับไปมาเป็นซิกแซก (Zigzag) สีเขียวเข้ม ผิวเรียบ ภายในมีน้ำยางสีขาวขุ่นจำนวนมาก ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับกันในระนาบเดียว รูปไข่หรือรูปรี ปลายใบแหลม ขอบใบเรียบหรือเป็นคลื่นเล็กน้อย มีทั้งชนิดใบเขียวล้วนและใบด่าง (ขาว-ชมพู-เขียว) ดอก ออกเป็นช่อกระจุกที่ปลายกิ่ง มีใบประดับสีแดงสดหรือสีชมพูรูปร่างคล้ายรองเท้าแตะหรือนกขนาดเล็กหุ้มดอกจริงเอาไว้ ผล มีลักษณะเป็นพู 3 พู แต่ไม่ค่อยพบเห็นการติดผลบ่อยนักในการปลูกประดับ

การใช้ประโยชน์ :

• ด้านการประดับ : นิยมปลูกเป็นแถวแนวรั้ว หรือปลูกในกระถางเพื่อโชว์รูปทรงของลำต้นและสีสันของใบด่าง ดูแลรักษาง่ายและแทบไม่มีศัตรูพืช

• ด้านความเชื่อ : จัดเป็นไม้เมตตามหานิยมและไม้มงคล (ชื่อ "นางกวัก") เชื่อว่าปลูกไว้จะช่วยกวักเงินกวักทองเข้าบ้าน และป้องกันสิ่งชั่วร้าย

• ด้านสมุนไพร : * น้ำยาง : ใช้ทารักษาหูด (ต้องใช้ความระมัดระวัง) และแก้พิษแมลงสัตว์กัดต่อย

  • ใบและต้น : ตำพอกช่วยลดอาการบวมอักเสบและห้ามเลือด

• ข้อควรระวัง : น้ำยางสีขาวมีพิษ หากสัมผัสผิวหนังอาจทำให้เกิดผื่นแดง อักเสบ หรือพองแสบร้อน และหากเข้าตาอาจทำให้ตาอักเสบหรือตาบอดชั่วคราวได้