• Vernacular Name: cowa mangosteen 

• ลำต้นเป็นไม้ต้น สูง 18 ม, เรือนยอดแคบ, เปลือกไม้สีน้ำตาลเข้มถึงเทาดำ ผิวเรียบหรือมีรอยแตกละเอียด, เปลือกไม้ชั้นในสีน้ำตาลแดงและมีน้ำยางเหลืองขุ่น

• ใบเป็นใบเดี่ยวเรียงตัวตรงข้ามตั้งฉาก (opposite decussate) ขนาดยาว 6-13 ซม กว้าง 2-4.5 ซม,  ก้านใบยาว 0.8-1.3 ซม มีปีกเล็กแคบช่วงใกล้โคนใบ, โคนใบรูปลิ่ม (cuneiform), ใบรูปรีแคบ (narrowly elliptic) ถึงขอบขนานแกมหอก (oblong-lanceolate), ปลายใบแหลม (acute), ขอบใบเรียบ หรือ “finely recurved along margin”, แผ่นใบบาง ผิวใบคล้ายหนัง (leatherly), แผ่นใบมักมีเส้นหรือจุดสีดำจาง, เส้นกลางใบจมลึกและนูนด้านท้องใบ

• ดอกเป็นดอกเดี่ยวหรือช่อกระจุก (cymose) แน่น ออกตามง่ามใบ (axillary)

1.) ดอกเพศผู้ยาว 1-1.4 ซม, ก้านดอกหลักไม่มีหรือยาวได้ถึง 1.5 ซม, กลีบดอกสีเหลืองส้มหรือชมพู, ก้านดอกย่อยรูปกระบอง (club) ยาว 6 มม, กลีบเลี้ยง 4 กลีบ ยาว 5 มม, กลีบดอกรูปรี (oval) ถึงไข่กว้าง (broadly ovate) มี 4 กลีบ ยาว 7-10 มม, เกสรเพศผู้มี 40-50 อัน กระจุกกันตรงกลางดอก (central mass)

2) ดอกเพศเมียยาว 1.5 ซม, ก้านดอกหลักไม่มี, ก้านดอกย่อยยาว 0.3 ซม, กลีบเลี้ยงและกลีบดอกเหมือนดอกเพศผู้แต่ใหญ่กว่าเล็กน้อย, เกสรตัวผู้เป็นหมันมี 4 กระจุก ตำแหน่งสลับกับกลีบดอก, รังไข่รูปร่างคล้ายแก้วน้ำ (flask) หรือกลม (spherical) เกิดจาก 6-8 คาร์เพล, ก้านชูยอดเกสรเพศเมียสั้นป้อม, ยอดเกสรเพศเมียคล้ายแผ่น มีปุ่ม 6-8 อัน

• ผลรูปทรงกลม (spherical) ถึงทรงไข่ (ovoid) ขนาดยาว 3-5 ซม, ผิวมี 5-8 ร่อง, ภายในมี 4-8 เมล็ด

รูปที่ 1: ดอกและใบตามธรรมชาติ (ซ้ายและกลาง), ภาคตัดขวางดอกเพศผู้ (ขวา)

รูปที่ 2: ใบและกิ่งที่กำลังออกดอก (ซ้าย), ใบที่เรียงตัวตรงข้ามตั้งฉาก แสดงการเกิดเปลือกไม้ ณ ข้อที่สองนับจากยอด (ขวา)