Search this site
Embedded Files
Forest Lab
  • Home
  • บทความ
    • การทำไม้ไทยในอดีตช่วงปลายยุคสัมปทานป่าไม้ และช่วงต้นของการปิดป่าสัมปทาน
    • กางเกงป้องกันเลื่อยยนต์
    • การจำแนกพรรณไม้ด้วยภาพถ่ายใบไม้
    • เครื่องปลูกยูคาลิปตัส
    • เทคโนโลยีป่าไม้ ณ สาธารณรัฐเช็ก
    • พิพิธภัณฑ์ป่าไม้
    • Cellphone signal
    • การลดการปลดปล่อยคาร์บอนจากเครื่องจักรกลในทางป่าไม้
    • สีของป่า ความสำคัญของผู้ปฏิบัติ
    • จุดรวมพลในอุทยานแห่งชาติ
    • โรงเรือนต้นไม้ขนาดใหญ่ในอิตาลี
    • AUSTROFOMA 2023
    • Nontri 3D
    • CO2 Timber transportation
    • "ป่า" ในภาษาต่างๆ
    • SLAM LiDAR เทคโนโลยีแผนที่เพื่อการสำรวจป่าไม้
    • Ground Truth: ความสำคัญของข้อมูลภาคสนาม
    • สมการ Allometry
  • การทำไม้
    • การทำไม้ คือ
    • การทำไม้ในยุคต่างๆ
    • การล้มไม้
    • การชักลากไม้
    • การล้มไม้ยางพารา
    • การยกไม้ หรือ การขึ้นไม้
    • การขนส่งไม้ด้วยการล่องแพ
    • การขนส่งไม้ด้วยรถสาลี่
    • การขนส่งไม้ด้วยระบบราง
    • การขนส่งไม้ด้วยรถจอหนัง
    • การรวมกองไม้
    • CTL
  • เครื่องจักรกลป่าไม้
    • บทนำ
    • เครื่องจักรกลป่าไม้ คือ อะไร
    • Skidder
    • Harvester
    • Feller buncher
    • เครื่องมือลิดกิ่งต้นไม้
  • เทคโนโลยีในงานป่าไม้
    • GIS สำหรับงานด้านวิศวกรรมป่าไม้
    • แผนที่ออนไลน์
    • LINE Chatbot
    • GNSS ในงานป่าไม้
    • NCAPS
    • Harvest drone
    • DeLeaves
    • TLS Teak
    • Google apps
    • การเรียนรู้ป่าไม้รูปแบบใหม่ด้วยเทคโนโลยี VR
    • การใช้เทคโนโลยีเลเซอร์ภาคพื้นดินเพื่อประเมินปริมาตรไม้สักอย่างแม่นยำ
    • LiDAR แบบภาคพื้นดิน กับการวัดความโตต้นยูคาลิปตัส
  • LiDAR ในงานป่าไม้
    • LiDAR in Forestry
    • ข้อมูล 2D และข้อมูล 3D
    • CloudCompare
    • CloudCompare Segment
    • TLS และ QSM: แนวทางใหม่ในการสร้างสมการ allometric แบบไม่ทำลายต้นไม้
  • About us
Forest Lab

 https://www.facebook.com/ForestLab.th 

สมการ Allometry 2026

ในวงการ การประเมินมวลชีวภาพ (biomass) และคาร์บอนเครดิต

คุณจะได้ยินคำว่า สมการ Allometry ซึ่งจะเปลี่ยนค่าความโต ความสูงของต้นไม้ที่วัดได้ในภาคสนามให้เป็นค่า "มวลชีวภาพ" หรือ "การกักเก็บคาร์บอนของต้นไม้" ได้อย่างง่ายดาย

จริงๆ แล้ว "มวลชีวภาพ" และ "การกักเก็บคาร์บอนของต้นไม้" วัดตรง ๆ ยาก ต้องตัดต้นไม้ เสียเวลาและงบประมาณมาก ดังนั้น สมการ Allometry จึงเป็นวิธีการประมาณค่าแบบทางอ้อมที่นิยมและได้รับการยอมรับ

การสร้างสมการ Allometry โดยทั่วไปจะเลือกต้นไม้ที่มีขนาดหลากหลาย เพื่อให้ครอบคลุมช่วง DBH (เส้นผ่านศูนย์กลางของต้นไม้ที่ระดับอก) ที่พบจริงในพื้นที่ จากนั้นวัด DBH และความสูง (H) ของต้นไม้ที่ถูกเลือก แล้วตัดต้นไม้ แยกส่วนลำต้น กิ่ง ใบมาชั่งน้ำหนัก

หลังจากนั้นจะนำตัวอย่างบางส่วนไปอบแห้งเพื่อหาน้ำหนักแห้งจริง (dry biomass) เนื่องจาก biomass โดยทั่วไปหมายถึงน้ำหนักแห้งของชีวมวล ไม่ใช่น้ำหนักสด

เมื่อนำข้อมูล DBH ความสูง และ biomass จริง มาวิเคราะห์ความสัมพันธ์ทางสถิติ ก็จะได้สมการ Allometry สำหรับใช้ประมาณมวลชีวภาพของต้นไม้จากตัวแปรที่วัดได้ง่ายในภาคสนาม

จะเห็นว่าการสร้างสมการทำได้ไม่ง่าย แถมต้องตัดต้นไม้อีก จึงเป็นที่มาว่าทำไมเราถึงยังใช้สมการที่สร้างมาเมื่อ 40-60 ปีก่อน เช่น

สมการ Ogawa et al. (1965) สำหรับกลุ่มพรรณไม้ทั่วไป สำหรับป่าดิบชื้น สำหรับป่าเต็งรังและป่าเบญจพรรณ

Komiyama et al. (1987) สำหรับกลุ่มพรรณไม้ป่าชายเลน

Tsutsumi et al. (1983) สำหรับป่าดิบแล้ง ป่าดิบเขา เป็นต้น

เพราะหลังการยกเลิกสัมปทานป่าไม้และการปิดป่าธรรมชาติของประเทศไทยในปี พ.ศ. 2532 (ค.ศ. 1989) การตัดต้นไม้ในป่าธรรมชาติเพื่อการวิจัยทำได้ยากขึ้นมาก รวมถึงการตัดล้มต้นไม้เพื่อสร้างสมการ allometry แบบดั้งเดิม (destructive sampling) เนื่องจากต้องมีการขออนุญาตและมีข้อจำกัดด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรป่าไม้

แล้วเราใช้สมการโบราณแบบนี้กับป่าปัจจุบันได้ไหม ตรงนี้ขอให้คิดตาม

1 ต้นไม้ปัจจุบันเหมือนหรือคล้ายในอดีตหรือป่าว ต้นไม้ที่คุณ Ogawa ใช้สร้างสมการมีต้นอะไรบ้าง ช่วงชั้นความโตเท่าไหร่ หลายคนอาจจะไม่ทราบ

2 แม้ว่าสมการ allometry ที่ใช้จะถูกพัฒนามาเป็นเวลานาน และอาจไม่สะท้อนลักษณะของป่าในปัจจุบันได้ทั้งหมด แต่การใช้สมการเดียวกันในการประมาณ biomass ทั้งสองช่วงเวลา ช่วยให้เกิดความสอดคล้องในการวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบ โดยสมมติว่าค่าคลาดเคลื่อนเชิงระบบของสมการมีลักษณะใกล้เคียงกันในทั้งสองช่วงเวลา จึงช่วยสะท้อนแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของโครงสร้างป่าได้ในระดับหนึ่ง

การสร้างสมการ allometry ในปีปัจจุบันสามารถทำได้โดยไม่ต้องตัดต้นไม้ ด้วยเทคโนโลยีสมัยใหม่อย่าง LiDAR.

  ผู้เขียน: ผศ.ดร.ลัดดาวรรณ เหรียญตระกูล ภาควิชาวิศวกรรมป่าไม้ คณะวนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (10 May 2026)

Google Sites
Report abuse
Page details
Page updated
Google Sites
Report abuse