18.32
अधर्मं धर्ममिति या मन्यते तमसावृता ।
सर्वार्थान्विपरीतांश्च बुद्धि: सा पार्थ तामसी ॥ ३२ ॥
adharmaṁ dharmam iti yā
manyate tamasāvṛtā
sarvārthān viparītāṁś ca
buddhiḥ sā pārtha tāmasī
पदच्छेद: पदपरिचय: पदार्थ: padacchedaḥ padaparicayaḥ padārthaḥ
разбиение слов, грамматика слов, значение слов
адхармам — безбожие; (м, 2.1)
дхармам — религию; (м, 2.1)
ити — так;
йа̄ — который; (ж, 1.1)
манйате — считает; (лаТ, 1.1) मन्{कर्तरि;लट्;प्र;एक;आत्मनेपदी;मनँ;दिवादिः} https://ashtadhyayi.com/dhatu/04.0073
тамаса̄ — иллюзией; (с, 3.1)
а̄вр̣та̄ — покрытый; (ж, 1.1)
сарва-артха̄н — все вещи; (м, 2.3)
випарӣта̄н — извращенные; (м, 2.3)
ча — также;
буддхих̣ — разум; (ж, 1.1)
са̄ — этот;
па̄ртха — о сын Притхи; (м, 8.1)
та̄масӣ — относящийся к гуне невежества (ж, 1.1)
अन्वय: anvayaḥ
पार्थ! तमसा आवृता या बुद्धिः अधर्मं धर्मम् इति सर्वाथान् विपरितान् च मन्यते सा तामसी।
pārtha! tamasā āvṛtā yā buddhiḥ adharmaṃ dharmam iti sarvāthān viparitān ca manyate sā tāmasī|
or
he pārtha! yā [buddhiḥ] adharmaṁ dharmam iti manyate, sarvārthān viparītān ca [manyate] tamasā (ajñānena) āvṛtā sā buddhiḥ tāmasī
The Subodhinī commentary by Śrīdhara
tāmasīṃ buddhimāha adharmamiti | viparītagrāhiṇī buddhistāmasītyarthaḥ | buddhirantaḥkaraṇaṃ pūrvoktam | jñānaṃ tu tadvṛttiḥ | dhṛtirapi tadvṛttireva | yadvā antaḥkaraṇasya dharmiṇo buddhirapyadhyavasāyalakṣaṇā vṛttireva | icchādveṣādīnāṃ tadvṛttīnāṃ bahutve'pi dharmādharmabhayābhayasādhanatvena prādhānyādetāsāṃ traividhyam uktam | upalakṣaṇaṃ caitadanyāsām ||32||
Sanskrit Commentary By Sri Shankaracharya
||18.32|| --,adharmaṃ pratiṣiddhaṃ dharmaṃ vihitam iti yā manyate jānāti tamasā āvṛtā satī? sarvārthān sarvāneva jñeyapadārthān viparītāṃśca viparītāneva vijānāti? buddhiḥ sā pārtha? tāmasī||
Перевод
Разум, принимающий безбожие за религию, а религию за безбожие, запутавшийся, погруженный во тьму и постоянно сбивающий человека с истинного пути, о Партха, является разумом в гуне невежества.
व्याकरणम् vyākaraṇam - грамматика