12.9
अथ चित्तं समाधातुं न शक्नोषि मयि स्थिरम् ।
अभ्यासयोगेन ततो मामिच्छाप्तुं धनञ्जय ॥ ९ ॥
atha cittaṁ samādhātuṁ
na śaknoṣi mayi sthiram
abhyāsa-yogena tato
mām icchāptuṁ dhanañ-jaya
पदच्छेद: पदपरिचय: पदार्थ: padacchedaḥ padaparicayaḥ padārthaḥ
разбиение слов, грамматика слов, значение слов
атха — если; (ав)
читтам — ум; (с, 2.1)
сама̄дха̄тум — сосредоточить; (ав)
на ш́акноши — не можешь; (лаТ, 2.1) शक्{कर्तरि;लट्;म;एक;परस्मैपदी;शकॢँ;स्वादिः}
майи — на Мне; (7.1)
стхирам — постоянно; (c, 2.1 / ав)
абхйа̄са-йогена — практикой йоги; (м, 3.1)
татах̣ — тогда; (ав)
ма̄м — Меня; (2.1)
иччха — желание; (лоТ, 2.1) इष्{कर्तरि;लोट्;म;एक;परस्मैपदी;इषुँ;तुदादिः}
а̄птум — достичь; (ав)
дханам-джайа — о Арджуна, завоеватель богатств (м, 8.1)
अन्वय: anvayaḥ
धनञ्जय ! अथ मयि स्थिरं चित्तं समाधातुं न शक्नोषि, ततः अभ्यासयोगेन माम् अप्तुम् इच्छ ।
dhanañjaya ! atha mayi sthiraṃ cittaṃ samādhātuṃ na śaknoṣi, tataḥ abhyāsayogena mām aptum iccha |
or
he dhanañjaya! atha (yadi) mayi cittaṁ sthiraṁ samādhātuṁ (dhārayituṁ) na śaknoṣi (na samartho bhavasi), tataḥ (tarhi) abhyāsa-yogena mām āptum (labdhum) iccha (ceṣṭasva).
The Subodhinī commentary by Śrīdhara
atrāśaktaṃ prati sugamopāyamāha atheti | sthiraṃ yathā bhavatyevaṃ mayi cittaṃ dhārayituṃ yadi śakto na bhavasi tarhi vikṣiptaṃ cittaṃ punaḥ punaḥ pratyāhṛtya madanusmaraṇalakṣaṇo yo'bhyāsayogastena māṃ prāptumiccha | prayatnaṃ kuru ||9||
Sanskrit Commentary By Sri Shankaracharya
।।12.9।। --,अथ एवं यथा अवोचं तथा मयि चित्तं समाधातुं स्थापयितुं स्थिरम् अचलं न शक्नोषि चेत्? ततः पश्चात् अभ्यासयोगेन? चित्तस्य एकस्मिन् आलम्बने सर्वतः समाहृत्य पुनः पुनः स्थापनम् अभ्यासः? तत्पूर्वको योगः समाधानलक्षणः तेन अभ्यासयोगेन मां विश्वरूपम् इच्छ प्रार्थयस्व आप्तुं प्राप्तुं हे धनंजय।।
Перевод
О Арджуна, завоеватель богатств, если же ты не можешь держать свой ум постоянно сосредоточенным на Мне, то следуй правилам и предписаниям бхакти-йоги. Так ты разовьешь в себе желание достичь Меня.
व्याकरणम् vyākaraṇam - грамматика