‘Wie ben ik om homo’s te veroordelen?’

Plaatsingsdatum: 11-aug-2013 20:54:07

Allereerste interview van Paus is meteen raak

De stijlbreuk met zijn voorganger is nu echt compleet. ‘We hebben het over een man die erin geslaagd is om het strand van Copacabana om te toveren tot Popecabana.’

Dit is een nieuwe stijl: op het vliegtuig terug van Rio beantwoordde paus Franciscus een uur en een kwartier lang alle vragen van journalisten. reuters

Paus Franciscus heeft niet alleen in Rio de Janeiro indruk gemaakt. Op zijn terugvlucht naar Rome antwoordde hij een uur en twintig minuten lang op de vragen van de journalisten die met hem meereisden. ‘Hij liet ons met open mond achter’, schrijft de correspondent van de Spaanse krant El Mundo. ‘De paus maakte grapjes. Alle vragen mochten gesteld worden en niets moest op voorhand voorgelegd worden.’ Dat was onder zijn voorganger Benedictus wel anders.

Of hij cansado (moe in het Spaans) was, vroeg iemand. Casado? (getrouwd in het Spaans), repliceerde hij met een woordspelletje. ‘Ik ben niet getrouwd. Ik ben single!’

Maar de opmerkelijkste uitspraak deed Franciscus ongetwijfeld over homo’s. ‘Wie ben ik om hen te veroordelen?’, zei hij. Hij reageerde daarmee in de eerste plaats op een vraag naar de beruchte homolobby binnen het Vaticaan. Homo’s zijn niet het probleem, lobby’s zijn het probleem, aldus de paus. Waarna hij de bewuste journalist ‘heel erg dankte dat hij die vraag stelde’.

‘De uitspraak kan moeilijk overschat worden’, vindt de bekende Vaticaan-watcher van de National Catholic Reporter John Allen, die mee op de vlucht zat. ‘Niet omdat wat hij zegt op zich revolutionair is. De officiële lijn van de Kerk is altijd verzoening en respect geweest. Alleen voelen veel homo’s en lesbiennes zich al jaren door de Kerk met de vinger gewezen. In dat opzicht is zijn uitspraak erg belangrijk.’

Welkom

Rik Torfs, de kerkjurist en nieuwe rector van de KU Leuven, beaamt dat. Toch gaan de woorden van Franciscus volgens hem heel wat verder dan het symbolische. ‘De uitspraak druist in tegen een instructie die dateert uit 2005, toen Benedictus nog paus was. Daarin werd gezegd dat homoseksuelen voortaan geen priester meer konden worden. Op zich hoeft een instructie niet veel te betekenen, het is een beetje zoals een rondzendbrief. Maar de impact in de praktijk was wel groot’, zegt Torfs.

‘Priesterkandidaten kon de deur gewezen worden wegens hun geaardheid.Er zijn een aantal gevallen in de Verenigde Staten bekend waar kandidaten om die reden afgewezen werden. Dat leidde tot bizarre toestanden. De seminariepresidenten waren soms immers zelf homoseksueel.’

Franciscus sprak ook over zijn voorganger Benedictus. ‘Het is als een opa in huis hebben. Een wijze dan. Als ik iets niet begrijp, kan ik het hem altijd vragen. Toen ik met hem over dat grote probleem van Vatileaks ging praten, legde hij het me allemaal heel eenvoudig uit.’ Vatileaks is de affaire waarin financiële en morele wantoestanden binnen het Vaticaan aan het licht gebracht werden.

Hij geeft ook toe dat hij niet weet hoe de problemen bij het Instituut voor Religieuze Werken, beter bekend als de bank van het Vaticaan, opgelost zullen worden. ‘Ik was van plan om mij er pas volgend jaar mee bezig te houden, maar omstandigheden die jullie kennen, hebben daar anders over beslist.’ Er loopt een onderzoek naar de bank voor witwaspraktijken. Over de problemen binnen zijn curie zegt hij dan weer dat het ‘niet allemaal heiligen zijn en dat bomen die vallen nu eenmaal meer lawaai maken dan een heel bos’.

Zwijgen

Tegelijk weet de nieuwe paus ook waarover hij moet zwijgen. Vragen over abortus of het homohuwelijk deed hij af met de dooddoener ‘dat de Kerk zich daar al heel duidelijk over uitgesproken heeft’.

Ook de rol van vrouwen binnen de Kerk ziet hij niet meteen veranderen. ‘Hij bleef voorzichtig over vrouwelijke priesters. Voor mij is dat nochtans onvermijdelijk in de toekomst. Daar zal hij nog een tandje moeten bij steken’, vindt Torfs.

Maar de conclusie is duidelijk: Franciscus heeft in amper enkele maanden tijd zijn stempel gedrukt. De stijlbreuk is compleet. ‘Inhoudelijk zet hij kleine stapjes, maar die zijn vaak duurzamer.’

En zo besluit Vaticaan-watcher Allen: ‘We hebben het over een man die erin geslaagd is het strand van Copacabana om te toveren in Popecabana. Het is hem gelukt de gesprekken over de Kerk drastisch te veranderen. Jarenlang ging het over schandalen. Nu praten we over de charismatische figuur die Franciscus is. In het vliegtuig kwam hij heel open en gewoon over. Hij wil praten zoals echte mensen. Toch is hij een ster.’

DS:  ANNELIEN DE GREEF, 30.07.13

HET INTERVIEW - RUDY BORREMANS OVER PAUS FRANCISCUS

‘Dit is ongezien’

30/07/2013 | (LVV, foto photo news)

‘Als iemand homo is, naar God zoekt en goede intenties heeft, wie ben ik dan om hem te veroordelen?’ Die uitspraak van paus Franciscus was gisteren wereldnieuws. Een paus die holebi’s aanvaardt? Ook in Diest, waar ‘homopriester’ Rudy Borremans intussen hulppriester is, maakte ze indruk. ‘Dat was een erg moedige uitspraak’.

Wat dacht en voelde u, die toch de eerste openlijke homopriester van Vlaanderen was?

‘Ik was verrast. Oké, deze paus heeft al wel meer opvallende dingen gedaan, maar dit was toch een erg moedige uitspraak. Hij maakte nog eens duidelijk dat er een nieuwe wind door het Vaticaan waait, en dat hij een andere stijl wil dan zijn voorgangers. Dat hij meer openheid wil vooral. Moedig vond ik dat, net omdat hij breekt met de traditie in de Kerk.’

Hij wil het anders doen dan zijn voorganger Benedictus?

‘Absoluut. De manier waarop hij dat zei ook, zo persoonlijk. Hoe hij eraan toevoegde: “Wie ben ik om hem te veroordelen?” Die “wie ben ik” getuigt van zo’n nederigheid en bescheidenheid. Mooi. En ongezien. Ik weet niet of hij zich ervan bewust is hoeveel gewicht hij daarmee precies in de schaal legt.’

Toch gaat hij niet tot het uiterste. Hij aanvaardt de homoseksuele geaardheid, maar raakt niet aan het standpunt van de Kerk, die homoseksuele handelingen een zonde noemt.

‘Hij houdt inderdaad vast aan de moraal van de Kerk, maar dat belet hem niet om er iets persoonlijks over te zeggen. Dat wordt volgens mij enorm geapprecieerd.’

Omdat de tijdsgeest er rijp voor is?

‘Ja, dat denk ik inderdaad. De samenleving heeft homoseksualiteit aanvaard. Of ook binnen de Kerk even enthousiast gereageerd zal worden, dat weet ik niet. Dat is iets anders. Er zijn nu eenmaal verschillende stromingen, en ook heel conservatieve.’

Heeft u als homopriester het gevoel dat homoseksualiteit nog een issue is?

‘Ik heb de kans gekregen om me weer te engageren in de Kerk, en dat op zich is al heel positief. Ik heb veel krediet gekregen. Dat ik als openlijke homo weer actief kan zijn als priester, dagelijks in contact kom met parochianen, en dat daar geen problemen mee en rond zijn, dat wil toch zeggen dat er in zestien jaar – zo lang is het geleden dat ik me heb geout – toch wel al wat veranderd is.’

Hoe relevant is zo’n uitspraak van de paus voor de holebigemeenschap?

‘Ze is heel belangrijk. Door duidelijk te maken dat de Kerk hen niet uitsluit, zorgt de paus ervoor dat de holebigemeenschap meer voeling zal krijgen met de Kerk. En dat is belangrijk, zeker als de Kerk zich op die manier verder ontwikkelt.’

Samenvattend: een kleine stap voor de holebi’s, een grote stap voor de Kerk? Of omgekeerd?

‘Het is voor allebei een grote stap.’

(LVV, foto photo news)

Paus Franciscus: “Homo’s mogen niet veroordeeld of gemarginaliseerd worden.” –  op Zizo-online

“Wie ben ik om homo’s te veroordelen?” zei paus Franciscus op zijn terugvlucht na een bezoek aan Brazilië. Volgens Vaticaankenners is het de eerste keer dat een paus homo’s verdedigt. Hij bevestigde wel het kerkelijke standpunt dat homoseksuele handelingen zondig zijn.

De paus bracht in Brazilië miljoenen mensen op de been. Tijdens zijn terugvlucht naar Rome sprak hij met journalisten over de zogenaamde ‘homolobby’ in het Vaticaan. Zijn probleem is niet het hebben van een homoseksuele oriëntatie maar het lobbyen volgens deze oriëntatie.

Deze uitspraken zijn een duidelijke stijlbreuk met zijn voorganger paus Benedictus XVI. Benedictus omschreef homoseksualiteit als een obstakel voor het priesterlijk celibaat. Seminaries voor priesters in opleiding gaf hij instructies om homoseksuele priesterkandidaten te weren.

“Dit is oude wijn in nieuwe zakken”, zegt Jeroen Borghs, woordvoerder van çavaria. “Paus Franciscus zegt dat niet de homo maar wel de homoseksuele handelingen zondig zijn. Gelijkaardige uitspraken hoorden we ook bij paus Benedictus en bij de Belgische aartsbisschop Léonard. Toegegeven, paus Franciscus brengt zijn boodschap wel op een positievere manier”, aldus Borghs.

Toch lijken de uitspraken van de nieuwe paus wel effect te hebben. In Kameroen nam aartsbisschop Simon-Victor Tonyé Bakot ontslag omdat hij zich niet kan verzoenen met het nieuwe geluid dat uit het Vaticaan komt. Volgens Alice N'kom, vooraanstaande mensenrechtenactiviste uit Kameroen die momenteel in ons land is voor de WorldOutgames, is Bakot één van de belangrijkste gangmakers voor de homo- en transfobe campagnes in haar land. “Dit geeft nieuwe hoop aan de holebi’s en transgenders in Kameroen”, aldus N'kom.

Over vrouwelijke priesters in de Kerk is de paus echter categoriek. “Die deur is gesloten”. Spreken van een Argentijnse lente in het Vaticaan is misschien wat voorbarig.

Bron: Eigen verslaggeving, De Standaard, Wall Street Journal

Auteur: Auteur: Jeroen Borghs - beeld: Photo News - 30/07/2013