ARALIN 11

- Paikot na Daloy ng Ekonomiya -

Francois Quesnay

Siya ay isang Ekonomistang kabilang sa mga physiocrat sa France noong 1758
Ang daloy ng ekonomiya ay unang napakita sa dayagram na binuo ni Francois Quesnay.
Inilarawan nya ang daloy ng ekonomiya sa pag-gamit ng zigzag diagram na tawag Tableau Economique oh Economic Table
Ang layunin nya sa paglalahad ay para mapakita ang Mahalagang papel ng ginagampanan ng Sektor ng Agrikultura bilang Pangunahing Tagapaggalaw upang mapaikot ang yaman.

Trivia Time

Sa edad na 16 siya ay nag-aprentis bilang isang surgeon sa Paris, sa kalaunan ay tumanggap ng isang doktor ng gamot at naging "pangkaraniwang manggagamot" ni King Louis XV. Habang nasa korte sa Versailles siya ay naging interesado sa ekonomiya, at sa edad na 60 ay nagsimulang maglathala ng kanyang mga teoryang pang-ekonomiya.

Tableau Economique

Ang dayagram na ito ay naglalarawan ng daloy ng kalakal at paglilingkod sa mas malawak at pangkalahatan pagtingin sa ekonomiya, Ang perspektibang ito ang nagpapaliwanag ng saklaw ng macroeconomics.

- 5 Model of The Circular Flow Diagram -

Unang Modelo: Ekonomiyang Barter

Ipinakikita sa unang modelo ng circular flow diagram ang galaw sa isang ekonomiyang barter kung saan ang sambahayn ang pinanggagalingan ng mga salik ng produksiyon tulad ng lupa, kapital, at paggawa.

Ang Bahay-kalakal naman ang tagagawa ng tapos na produkto, Pareho nagiging konsumer at supplier ang dalawang pangunahing sektor na ito na siyang inilalarawan sa isang ekonomiyang palitan o barter.

Trivia Time

Mula sa simula ng naitala na kasaysayan, ang mga tao ay direktang nagpapalitan ng mga kalakal at serbisyo sa isa't isa sa isang sistema ng pangangalakal na tinatawag na bartering—ang kilalang kasaysayan ng barter ay nagsimula noong 6000 BCE.

- Mga Salik ng Produksiyon -

Lupa

Lupa, ito ay yaman ng bansa kung saan ginagamit upang tayuan ng mga imprastraktura Pinanggagalingan ng Hilaw na sankap. Tumutukoy rin ito sa mga bagay na nanggagaling sa kapaligiran na ginagamit sa paggawa ng produkto.

Kapital

Ang kapital ay isang tunay o kayamanang pananalapi. Ang pangangapital o pamumuhunan, ang oras, enerhiya, o bagay na iginastos sa pagnanais na ito'y magbunga ng mga benepisyo sa loob ng isang nakatakdang oras sa hinaharap.

Paggawa

Ang lakas paggawa (labor force) ay binubuo ng mga miyembro ng populasyon na may edad labing-lima pataas na maaaring nagtatrabaho o kaya ay hindi nagtatrabaho ngunit naghahanap ng trabaho.

- Mga Salik ng Produksiyon -

Mga batayang salik ng produksiyon sapagkat makalilikha ng produkto gamit ang mga salik na ito; idinaragdag ang entrepreneur bilang pang-apat na salik upang maisaayos ang produksyon at ang pamahalaan bilang pang-limang salik na nagsisilbing tagapagtakda panuntunang pang-ekonomikal at pambatas sa gagawin o isinasagawang produksiyon okay.

- Kita at Gastos -

Y - Kita

Simbolo ng kita o income na siyang tinatanggap ng sambanayan bilang kabayaran sa salik ng produksiyon; tumutukoy sa renta o upa, sahod o suweldo at interes.

C - Gastos

Ang simbolo ng gastos sa pagkonsumo

o consumption na tinatanggap ng bahay- kalakal kapalit ng pagbili ng kanilang mga tapos na produkto.

- 5 Model of The Circular Flow Diagram -

Ikalawang Modelo: Simula ng Money Economy

Nabago ang daloy ng kalakal sapamaraan ng pag gamit ng salapi as the Medium of Exchange, nung pag simula ng pagbenta at pag bili mas lumamang ang ikalawang modelo.

If gusto ng sambahayan mag supply ng salik produksiyon, dadaan ito sa input market oh pamilihan ng salik ng produksiyon.
Sabay kailangan ng Bahay-kalakal bilin toh, at dun matatanggap ng sambahayan ang bayad.
At kung dinala toh sa output market (Pamilihan) bibilin ng Sambahayan ang lahat ng tapos na produkto na ginawa ng Bahay-Kalakal.
Maglalabas sila ngayun ng pambayad bilang gastos sa kanilang pag consumo at tatanggapin ito ng Bahay-Kalakal.

May balanse ang ekonomiya kung lahat ng kinita ng sambahayan gagamitin rin sa gastos sa pagkonsumo.

Trivia Time

Ang kasaysayan ng pera ay maaaring masubaybayan sa libu-libong taon. Ang sistema ng barter ay malamang na nagmula 6,000 taon na ang nakalilipas. Ang unang coin na alam natin ay mula sa ika-7 siglo BC at ang unang papel na pera ay dumating sa mundo noong 1020 AD, Impressive.

- Leakage at Injection -

Leakage

Leakage oh outflow, tumutukoy sa kitang lumalabas sa daloy ng ekonomiya.
Sanhi sa hindi na balanseng ekonomiya.

Example:Ang pag iipon gamit ang alkansya, dahil hawak mo lng ang pera di itoh babalik sa daloy.

Injection

Injection oh Inflow, tumutukoy sa kitang bumabalik sa daloy ng ekonomiya.
Tumutulong sa pag balanse ng ekonomiya.

Example: Exports dahil ito ay pag bebenta ng mga produkto sa ibang bansa ang perang matatanggap mo ay pupunta sa ikot

5 Model of The Circular Flow Diagram

Ikatlong Modelo: Three-Sector Economy

Ang pag iimpok oh pag save ng bahagi ng kita, Ang unang leakage o outflow sa daloy.

Ang mangyayari kasi ay hinde ipambibile ang kabuong salapi kinita upang maging gastos ng pagkonsumo.
Itong sektor lamang, maaaring makautang ang Bahay-kalakal upang makabalik sa kaniya ang nawalang bahagi ng kita bunga ng pag iimpok.

Trivia Time

Ang salitang "pera" ay nagmula sa salitang Latin na "moneta", na siyang pangalan ng diyosa ng pananalapi sa sinaunang Roma, Interesting.

- 5 Model of The Circular Flow Diagram -

Ikaapat na Modelo: Pamahalaan

Buwis o Tax - Pinanggagalingan ng malaking bahagi ng pondo ng pamahalaan na galing sa mamamayan at negosyo.
Pondo ng pamahalaan sa pag gawa ng mga Imprastraktura, Health, at iba pa.

Computation

If Y = 5,000,000 then, C = 5,000,000 Dahil Y = C
If mag impok ka ng 1,000,000 then, Y = 4,000,000 + 1,000,000: Dahil Y = C + S, Kapag ikaw ay mag iimpok (S) kailangan motoh i bawas sa iyong gastos (C)
If meron kang Investment oh pamumuhunan na ipinapakita ng I? Ang Halaga ng Investment (I) ay pareho ng Savings (S) na 1,000,000, dahil ang pag impok at pamumuhunan ay dapat I = S
If meron rin buwis oh Tax (T) na may halaga na 300,000 then, Y = 3,700,000 + 1,000,000 + 300,000: Dahil Y = C + S + T at kapag ikaw ay mag babayad ng buwis ibabawas morin ito sa gastos (C)
If meron kang Government oh pamilihan na ipinapakita ng G, Ang halah ng Goverment (G) ay pareho ng Tax (T): Dahil G = T

- Import at Export -

Import

Pagbili ng isang produkto sa ibang bansa.

Export

Pagbebenta ng produkto sa ibang bansa.

- 5 Model of The Circular Flow Diagram -

Panlimang Modelo: 5-Sector Economy

Ang pag-aangkat ay isang anyo ng leakage o outflow, dahil ang kabawasan ng panggastos ng sambahayan ay maaring di rin mapakinabangan ng Bahay-kalakal dahil sa ibang bansa bumibile pag nag aangkat.

Dahil sa pag aangkat (M) nawawala muli ang balanse ng ekonomiya para bumalik toh kailangan kumita ang bahay-kalakal sa pamamagitan ng pagluluwas (X) o pag-export.
Para sa kaayusan lahat ng ma-gastos sa pag angkat kailangan ma ibalik sa paraan ng pagluluwas, dahil sa pagluluwas o inflow nagiging balanse muli.

Computation

If ikaw ay mag aangkat (M) o import na halagang 200,000 then, Y = 3,500,000 + 1,000,000 + 300,000 + 200,000: Dahil Y = C + S + T + M
Kapag ikaw ay mag aangkat babawas mo muli sa gastos (C)
if ikaw ay nag luwas (X) o export ang halaga rin ng pag luluwas mo ay 200,000 rin: Dahil M = X

- What if ? -

What if a symbol with matching value with another symbol like M = X, or G = T, or I = S both appear in the same time?

Simple, If your computing for Y then only take one of those values never both

- Example -

Y = ?
C = 25,000
G = 25,000
T = 25,000

- Now remember only take 1 value not both -

Y = 50,000
C = 25,000
G = 25,000
T = 25,000

- Test your Knowledge -

- The End and Thank you -

Page updated

Google Sites

Report abuse