Η βία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχει εξελιχθεί σε ένα σοβαρό πρόβλημα της σύγχρονης ψηφιακής εποχής με σημαντικές επιπτώσεις τόσο για την ψυχική υγεία των ατόμων όσο και για την κοινωνική συνοχή. Το διαδίκτυο και ειδικά τα κοινωνικά δίκτυα, όπως το Facebook, το Twitter, το Instagram και το TikTok, έχουν δώσει τη δυνατότητα στους ανθρώπους να επικοινωνούν, να εκφράζουν απόψεις και να συνδέονται με άλλους σε παγκόσμια κλίμακα. Ωστόσο, η ανωνυμία και η απόσταση που προσφέρει το διαδίκτυο δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για εκφράσεις βίας, εκφοβισμού και ρητορικής μίσους.
Ένα από τα πιο συνηθισμένα φαινόμενα βίας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι το λεγόμενο "cyberbullying" ή διαδικτυακός εκφοβισμός. Πρόκειται για μια μορφή εκφοβισμού που πραγματοποιείται σε διαδικτυακά περιβάλλοντα, όπως τα κοινωνικά δίκτυα, όπου οι δράστες εκμεταλλεύονται την ανωνυμία και την απόσταση για να παρενοχλήσουν ή να απειλήσουν άλλους χρήστες. Τα θύματα του cyberbullying συχνά βρίσκονται αντιμέτωπα με κακόβουλα σχόλια, προσβλητικές ή γελοιοποιητικές αναρτήσεις, προσωπικές απειλές, ακόμα και διαρροή προσωπικών δεδομένων χωρίς τη συγκατάθεσή τους. Το φαινόμενο αυτό είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό στις νεαρές ηλικίες, καθώς οι συνέπειες της βίας στον ψυχισμό τους είναι συχνά καταστροφικές, οδηγώντας σε άγχος, κατάθλιψη, ακόμη και αυτοκαταστροφικές τάσεις.
Επιπλέον, η βία στα κοινωνικά μέσα μπορεί να πάρει τη μορφή της ρητορικής μίσους, η οποία στοχεύει συνήθως στην υποτίμηση συγκεκριμένων κοινωνικών ή πολιτισμικών ομάδων. Η ρητορική μίσους περιλαμβάνει κάθε είδους προσβλητικά ή υποτιμητικά σχόλια που προωθούν τις διακρίσεις ή στιγματίζουν άτομα με βάση τη φυλή, το φύλο, τη θρησκεία ή την εθνικότητα. Για παράδειγμα, συχνά βλέπουμε προσβλητικές αναρτήσεις και σχόλια κατά μεταναστών ή ατόμων από διαφορετικές θρησκευτικές κοινότητες, αλλά και την ενίσχυση στερεοτύπων που υποτιμούν και περιθωριοποιούν συγκεκριμένες ομάδες. Αυτές οι πρακτικές όχι μόνο καταπατούν τα ανθρώπινα δικαιώματα, αλλά και υπονομεύουν τη συνοχή της κοινωνίας, εντείνοντας τα αισθήματα μίσους και διάκρισης.
Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν προσπαθήσει να αντιμετωπίσουν το φαινόμενο, υιοθετώντας μέτρα όπως η αναφορά ακατάλληλου περιεχομένου, η απαγόρευση χρηστών και η χρήση αλγορίθμων για την αναγνώριση και τον αποκλεισμό βίαιου λόγου. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα αυτών των μέτρων παραμένει περιορισμένη.
Για να μειωθεί η βία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είναι σημαντική η εκπαίδευση των χρηστών, ιδίως των νέων, ως προς τον τρόπο χρήσης των ψηφιακών μέσων με ασφάλεια και σεβασμό. Η ανάπτυξη ψηφιακής συνείδησης και η καλλιέργεια ενσυναίσθησης μπορούν να λειτουργήσουν ως «αντίδοτο» σε αυτό το φαινόμενο, διασφαλίζοντας έναν ασφαλέστερο και πιο φιλικό ψηφιακό χώρο για όλους.