Embedded Files
"Munduan 10 pertsona mota daude, sistema bitarra ezagutzen dutenak eta ez dutenak ezagutzen. "
Zenbakien kasuan sistema bitarra erabiltzen dela ikusiko dugu (Ikusi azpiko irudian nola eratzen diren sistema bitarrean 0-tik 31-rako zenbakiak bost bit erabiliz.). Adierazpenak laburtzeko, askotan erabiltzen ohi dira sistema zortzitarra eta hamasaitarra ere, beraz hirurak ikasiko ditugu eta baita batetik bestera pasatzen.
By Ephert (Own work) [CC BY-SA 4.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0)], via Wikimedia Commons
ZENBAKIKUNTZA SISTEMA BITARRA
ZENBAKIKUNTZA SISTEMA BITARRA
Sistema hau eta gure sistema hamartarra oso antzekoak dira, digito kopurua eta oinarria soilik aldatzen delarik.
Zifra bakoitzaren balioa bere posizioarekin aldatzen da. Eskuineko zifraren balioa da txikiena (batekoa) eta ezkerrerantz, handituz doa.
Sistema harmartarra
Sistema harmartarra
Oinarria = 10
10 Digito =0,1,2,3,4,5,6,7,8,9
Digitu baten balioa bere kokapenaren araberakoa da, eta balio hori oinarriaren (10) berredura bat da.
Sistema bitarra
Sistema bitarra
Oinarria = 2
2 Digito =0,1
Digitu baten balioa bere kokapenaren araberakoa da, eta balio hori oinarriaren (2) berredura bat da.
Adibidez:
Adibidez:
ARIKETA
Adierazi ondoko zenbaki bitarrak sistema hamartarrean:
10
10
2+0=2
101
101
4+1= 5
1001
1001
8+0+0+1 = 9
1111
1111
8+4+2+1= 15
Sistema bitarrak nola funtzionatzen duen ulertu baduzu, erreza da sistema hamartarreko edozein zenbaki sistema bitarrean idaztea. Bestela, eskuineko irudiko sistema ere erabili ahal duzu.
ARIKETA
Adierazi ondoko zenbaki hamartarrak sistema bitarrean:
2
2
(2+0 )
10
6
6
(4+2)
110
10
10
(8+0+2+0 ) 1010
13
13
(8+4+0+1) 1101
ARIKETA
Adierazi digito hamartak guztiak sistema bitarrean:
0
0
(0 )
0
1
1
(1)
1
2
2
(2+0 ) 10
3
3
(2+1) 11
4
4
(4+0+0) 100
5
5
(4+0+1) 101
6
6
(4+2+0)
110
7
7
(4+2+1)
111
8
8
(8+0+0+0 ) 1000
9
9
(8+0+0+1) 1001
ARIKETA
Adierazi ondoko zenbaki hamartarrak sistema bitarrean zatiketaren metodoa erabiliz: 234 , 1024 , 255
Erantzunak ikusteko zabaldu...
1110 1010 , 100 0000 0000 , 1111 1111
Sistema zortzitarra
Sistema zortzitarra
Oinarria = 8
8 Digito =0,1,2,3,4,5,6,7,
Digitu baten balioa bere kokapenaren araberakoa da, eta balio hori oinarriaren (8) berredura bat da.
Sistema hamaseitarra edo hexamartarra
Sistema hamaseitarra edo hexamartarra
Oinarria = 16
16 Digito =0,1,2,3,4,5,6,7,8,9,A(10),B(11),C(12),D(13),E(14),F(15)
Digitu baten balioa bere kokapenaren araberakoa da, eta balio hori oinarriaren (16) berredura bat da.
ARIKETA
Zein balio hamartar adierazten dute ondoko zenbaki zortzitarrek?
ARIKETA
Zein balio hamartar adierazten dute ondoko zenbaki hamaseitarrek?
73
73
7*8+3*1=59
11
11
1*8+1*1= 9
A2
A2
10*16+2*1 = 162
11
11
1*16+1*1= 17
Bi sistema hauek, batez ere hamaseitarra asko erabiltzen ohi dira informatikan. Izan ere, sistema honetako zifra batek laburbiltzen ditu sistema bitarreko lau zifra!
Ikusi:
A=1010 edo 9=1001 edo F=1111 ...
Lehen ikusi dugun sistema bera erabili daiteke hamartarretik beste edozein sistemara pasatzeko:
Sistema bitarretik zortzitarrera edo hamaseitarrera pasatzea oso erreza da, eskuinetik hasita zifrak hirukoteka edo laukoteka multzokatzea besterik ez da egin behar. Multzo bakoitza sistema berriko zifra bati dagokio.
ARIKETA
Adierazi sistema bitarrean ondoko zenbaki hamaseitarrak
ARIKETA
Adierazi sistema hamaseitarrean ondoko zenbaki bitarrak
B3
B3
(B=11)
1011 0011
1F
1F
(F=15)
0001 1111
1110 1001
1110 1001
(14=E)
E9
0100 1000
0100 1000
48
Page updated
Report abuse