De beide koren

DE ARMENKAMER BESTOLEN, 1646

Op 19 maart 1646 vonden de levens van het kostersechtpaar van de Broederkerk, Coert Rouckes en zijn vrouw Leentje Thijs, een vroegtijdig einde op het schavot. Coert had na diverse niet al te zachtzinnige verhoren een reeks diefstallen bekend, die hij gedurende de laatste tien jaar in zijn werk had begaan. Volgens Coert pleegde hij de diefstallen onder druk van zijn vrouw. Van tijd tot tijd dreigde zij hem zelfs het huis uit te zullen zetten, als hij zonder buit thuis zou komen. Vooral de Broederkerk, waar in de Armenkamer allerlei zaken bewaard werden die bestemd waren om aan de armen uit te delen, vormde een dankbaar jachtterrein. Het kostersgezin at dagelijks van het armenbrood. De ‘cleine botterties’ die voor uitdeling bestemd waren, werden samengekneed en verdwenen in de kosterswoning. Net als het roggemeel dat met emmersvol werd meegenomen. Dat de deur van de kosterswoning zich tegenover de ingang van de Broederkerk bevond, was onder deze omstandigheden een prettige bijkomstigheid. Ook een flinke hoeveelheid textiel vond regelmatig zijn weg naar de kosterswoning. Bij huiszoeking trof men daar ook nog drie botervaatjes met kaarsen aan. De koster gaf toe dat hij deze van de ‘kerckekeersen’ had weggenomen. Op gezette tijden begaf Leentje zich naar Amsterdam of Rotterdam om daar op de Luizenmarkt de kaarsen en de textiel te verkopen. Ook het geld van de Armenkamer was niet veilig voor het kostersechtpaar. Om hier gemakkelijk bij te kunnen komen had Coert, opnieuw hiertoe aangezet door zijn vrouw, de sleutels laten namaken. Omdat de kas toch diende te kloppen, had Coert gefingeerde uitgaven in het Armenboek genoteerd. Verder droeg hij het geld dat hij voor begrafenissen inde, niet volledig aan de kerk af. Geen wonder dat men op zijn zolder een kistje vond met zilver, goud en duiten ter waarde van 600 Carolusgulden.