Evaluatie

Het spel werd door de teams goed onthaald en ik kreeg veel positieve feedback. Door deze feedback en mijn observaties merkte ik dat ik met dit spel verschillende kanten kan opgaan. Met dit spel kan het team ventileren, terug op adem komen, in dialoog gaan over de leerling en terugblikken op hun eigen gedrag, het gedrag van de leerling of van de collega’s. Ik vond het leuk om te zien hoe de collega’s verbinding maakten met elkaar en dat er zo dialoog ontstond. Het spel kan helpen om het team terug positiever te laten kijken naar een leerling waarbij probleemgedrag overheerst, maar kan ook helpen bij teruggetrokken leerlingen. In eerste instantie had ik dit spel vooral gericht op leerlingen die agressief zijn. Ik dacht niet aan de stillere leerlingen die zich afsluiten of leerlingen die snel wenen en waarvan het team niet weet waarom. Deze leerlingen laten zich soms minder zien in de klas waardoor we niet altijd weten wat deze leerling leuk of net niet leuk vindt of waar zij nood aan hebben. Tijdens dit proces kreeg ik als feedback dat je dit spel ook kan spelen om nieuwe teamleden beter te leren kennen. Een fijne aanvulling.

Ik ben tevreden over het traject dat ik heb afgelegd. Nog voor ik effectief begon aan mijn praktijkstuk, had mijn praktijkonderzoek al heel wat teweeggebracht. In het begin van het schooljaar spuwde David zodanig veel dat een aantal collega’s een oogontsteking hadden. We zagen alleen nog maar zijn probleemgedrag en filterden de toen weinig positieve momenten weg. Gerichte observaties en het intervisiespel ‘Ontwarde draad’ brachten hier verandering in. Het probleemgedrag verminderde, maar vooral wij, als begeleiding, zagen terug de positieve momenten met David en we zetten meer in op deze momenten. Aangezien het intervisiespel ‘Ontwarde draad’ mijn team geholpen heeft bij David, heb ik in de handleiding van mijn spel verwezen naar dit spel met daarin een duidelijke verwijzing dat dit spel minimum twee lesuren duurt. 

Voor mij voldoet dit praktijkstuk aan de verwachtingen. Mijn ontwikkeld spel is vernieuwend omdat het elementen bevat van verschillende spelen. Ik zag de meerwaarde van de verbinding tussen deze spelen en kwam zo tot mijn reflectiespel ‘Buitengewoon openhartig’. Dit spel focust op de positieve momenten tussen begeleiding en de leerling. Dit maakt dat het team uitgedaagd wordt om na te denken over het positieve van deze leerling. Daarnaast kan het team ventileren. Ze kunnen hun negatieve ervaringen vertellen, zoeken naar positieve ervaringen en deze samen vasthouden. Er wordt aandacht besteed aan ondersteuning van de begeleiding (De Belie & Van Hove, 2013). Het is een spel waarvan je niet alle vragen moet beantwoorden, wat maakt dat het niet veel tijd in beslag neemt. Doorheen het onderzoeksproces werd dit ontwerp bijgestuurd op basis van observaties, bevragingen en nieuwe inzichten. Ik zag dit niet als een falen maar als deel van mijn onderzoek. Het is door deze aanpassingen door te voeren dat ik nog meer kon inspelen op de noden van een team. 

Niet alleen was ik heel fier om dit spel voor te stellen aan mijn collega’s, zij waren ook enthousiast om hiermee aan de slag te gaan omdat het spel uitnodigend is. En ook achteraf bleven de collega’s niet stilzitten. Een maand nadat de teams dit spel speelden, vroeg ik aan hen of dit spel ervoor gezorgd heeft dat de relatie tussen hen en deze leerling met moeilijk hanteerbaar gedrag hersteld is en wat dit spel heeft teweeggebracht. Dit deed ik via mail zodat de collega’s tijd genoeg hadden om hierover na te denken. Dit waren hun reacties: 

• • • ‘Mij heeft het spel vooral doen "stilstaan". Wanneer ik ook maar heel even tijd heb, probeer ik deze op te vullen met een fijn knuffel- of spelmoment met T. i.p.v. die tijd in te vullen door op te ruimen. Het spel heeft me nog meer laten aanvoelen dat het echt wel een moeilijke tijd voor T. is. We probeerden al zoveel en amper iets brengt hem rust. Op ons team hebben we het spel ook teruggekoppeld en vroegen we aan alle collega's om op zoek te gaan naar een fijn moment met T.’

    • ‘Mijn relatie met David is verbeterd door het spel omdat ik meer en bruikbare inzichten heb gekregen in het gedrag van David, waarmee ik aan de slag kon. Ik heb andere perspectieven kunnen innemen, verder dan enkel het mijne, wat geholpen heeft om ook eens op een andere manier naar de relatie met David te kijken. Ik heb leren focussen op de positieve momenten met David, wat onze relatie terug bevorderd en zelfs hersteld heeft.’

    • ‘Het spel zou een goed vertrekpunt zijn voor een verder traject. Bij ons stond het spel los van een verder traject (het kwam niet voort uit een specifieke vraag m.b.t. deze leerling of een specifiek probleem waar we op vastliepen) en dan merk je dat het daardoor in de praktijk toch wel moeilijk(er) is om dingen uit het spel vast te houden of gericht te gaan verkennen. Het spel was leuk & nuttig om het over positieve dingen / observaties te hebben zonder dat dit gekoppeld was aan een vast punt uit de teamagenda (kindinfo, OP, doelen,...) en zorgde ook voor een wat "lichter" teammoment.’

    • ‘Dit spel zorgde voor een betere relatie. Het was fijn om je mindset zo even te resetten, je kunt er met een nieuwe blik naar kijken en voelt je minder eenzaam in de situatie. Ook het positieve terug onder de loep nemen zorgt voor een fijne relatie nadien. De foto's van de leuke momenten en gewoon het meer stilstaan bij de goede momenten.’

    • ‘Door het spel ging ik positiever kijken naar David: wat loopt er wel goed, waar heeft hij deugd van? Nadien ging ik hier zelf ook meer aandacht aan geven: eens met hem schommelen, actie- reactie spelletje... Het doorbrak de negatieve spiraal en ik begon wat ruimer en positiever te kijken. Dit heeft een goede invloed want David komt nu meer knuffelen.’

Op de vraag of de relatie tussen de begeleiding en de leerling hersteld is, geven de collega’s verscheidene antwoorden. Bij sommige collega’s is de relatie hersteld en heeft het spel dingen teweeggebracht: er wordt meer ingezet op positieve actie-reactie momenten, het team kijkt anders naar de leerling. Bij andere collega’s had het spel geen verdere invloed op de relatie, maar vonden ze het een luchtig teammoment en fijn om eens meer stil te staan bij het positieve. 

Mijn ontwikkeld spel is beschikbaar in de bibliotheek van de school en het MPC. Iedereen binnen de school kan dit spel ontlenen, dus niet enkel de GIW-collega’s, maar ook de collega’s van BuBaO en BuSO. Via nieuwsberichten op Smartschool wordt een bericht verspreid waar ik extra uitleg geef over mijn praktijkonderzoek en waar ik laat weten dat mijn spel kan ontleend worden. Ik doe dit bewust via de nieuwsberichten omdat we een grote school hebben en omdat ik niet alle klassen persoonlijk kan aanspreken. Had ik meer tijd, had ik mijn spel graag met andere werkingen gespeeld, eventueel zelfs op scholen met een andere doelgroep. Is dit spel bruikbaar voor teams uit het gewoon onderwijs? Of teams van andere scholen voor buitengewoon onderwijs? Dit zou ik verder onderzoeken.