📘หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 การแก้ปัญหาด้วยภาษา Python
เรื่องที่ 13 ตัวดำเนินการบูลีนในภาษา Python
📘หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 การแก้ปัญหาด้วยภาษา Python
เรื่องที่ 13 ตัวดำเนินการบูลีนในภาษา Python
🔍ขั้นที่ 1 ทบทวนความเข้าใจ (Review) (10 นาที)
ด้านความรู้ (K)
นักเรียนสามารถอธิบายความหมายของค่าบูลีนและตัวดำเนินการบูลีนได้อย่างถูกต้อง
นักเรียนสามารถระบุผลลัพธ์ของการใช้ตัวดำเนินการบูลีนกับค่าต่าง ๆ ได้
ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)
นักเรียนสามารถใช้ตัวดำเนินการบูลีนในการแก้ปัญหาในภาษา Python ได้
นักเรียนมีทักษะการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์
นักเรียนมีทักษะกระบวนการทำงานเป็นกลุ่ม
ด้านเจตคติ (A)
ผู้เรียนเห็นความสำคัญของการใช้ตรรกะและความถูกต้องในการเขียนโปรแกรม
🧑🏫ทบทวนความรู้เดิม เรื่อง ตัวแปรและตัวดำเนินการในภาษา Python
1. ตัวแปรคืออะไร?
2. เราสามารถเก็บข้อมูลประเภทใดบ้างไว้ในตัวแปร?
3. เครื่องหมาย +, -, * , / ใช้ทำอะไร?”
1. ตัวแปร (Variable) คือ “กล่องเก็บข้อมูล” ที่เราตั้งชื่อไว้เพื่อใช้เก็บค่า หรือข้อมูลต่าง ๆ
เช่น age = 15 หมายถึง ตัวแปรชื่อ age เก็บข้อมูลเป็นเลข 15
🧠 เปรียบเหมือน “กล่องใส่ของ” ที่มีชื่อกำกับ และข้างในใส่ค่าไว้
2. ในภาษา Python ตัวแปรสามารถเก็บข้อมูลได้หลายประเภท เช่น
ประเภทข้อมูล ตัวอย่าง คำอธิบาย
จำนวนเต็ม (int) 10, -5, 2025 ใช้เก็บค่าที่เป็นตัวเลขจำนวนเต็ม
ทศนิยม (float) 3.14, 0.75 ใช้เก็บค่าที่มีจุดทศนิยม
ข้อความ (string) "สวัสดี", 'Python' ใช้เก็บตัวอักษรหรือข้อความ
จริง/เท็จ (boolean) True, False ใช้เก็บค่าตรรกะ
กลุ่มข้อมูล (list) [1, 2, 3], ["แดง", "น้ำเงิน"] ใช้เก็บหลายค่าในตัวเดียว
3. เครื่องหมาย +, -, *, / เครื่องหมายเหล่านี้เรียกว่า เครื่องหมายคำนวณ (Arithmetic Operators)
ใช้ในการคำนวณค่าตัวเลข เช่นเดียวกับคณิตศาสตร์
เครื่องหมาย ความหมาย ตัวอย่าง ผลลัพธ์
+ บวก 5 + 3 8
- ลบ 10 - 4 6
* คูณ 2 * 6 12
/ หาร 9 / 3 3.0
🤔ขั้นที่ 2 วิเคราะห์สาเหตุของปัญหา (Analyze) (10 นาที)
“หลังจากที่นักเรียนได้เรียนรู้การรับข้อมูลจากผู้ใช้และคำนวณข้อมูลเบื้องต้นได้แล้ว
บริษัทแห่งหนึ่งต้องการโปรแกรมที่สามารถ “ตัดสินใจได้” โดยให้นักเรียนพัฒนาโปรแกรมที่สามารถตรวจสอบสิทธิ์รับส่วนลดพิเศษ ให้แก่ลูกค้าด้วยเงื่อนไขที่หลากหลาย”
จากสถานการณ์นี้ ปัญหา หรือ ภารกิจ ของนักเรียน คืออะไร
มีวิธีการแก้ปัญหาอย่างไร
นักเรียนจะศึกษา เรื่อง อะไรบ้าง
💻ขั้นที่ 3 ฝึกปฏิบัติ (Practice) (20 นาที)
🧑💻ใบความรู้ที่ 13 เรื่อง ตัวดำเนินการบูลีนในภาษา Python 👉คลิกเพื่ออ่าน
ตัวดำเนินการบูลีนในภาษา Python คือ เครื่องมือที่ใช้ในการตัดสินใจโดยใช้ค่าความจริง 2 ค่า คือ
True (จริง)
False (เท็จ)
เพื่อเชื่อมโยงเงื่อนไขต่าง ๆ ในการเขียนโปรแกรม เช่น การตรวจสอบเงื่อนไขก่อนแสดงผลหรือการเลือกว่าจะทำอะไรต่อ
🧑💻ตัวอย่างคำสั่งที่ 1
กด ▶️ RUN แสดงผลการเปรียบเทียบค่าต่าง ๆ ด้วยเครื่องหมาย >, <, == และ !=
จากที่เราเห็นกันไปว่า Python สามารถตรวจสอบเงื่อนไขและบอกเราได้ว่า ‘จริง’ หรือ ‘ไม่จริง’ ด้วยคำว่า True และ False แล้วแต่ในชีวิตจริง บางครั้งเราต้องตรวจสอบ มากกว่า 1 เงื่อนไขพร้อมกัน เช่น…
‘นักเรียนคนนี้อายุมากกว่า 15 ปี และมีคะแนนมากกว่า 60 ถึงจะผ่าน’
‘ถ้าเป็นสมาชิก หรือ มีคูปอง ถึงจะได้ส่วนลด’
แบบนี้ เราจะใช้ตัวช่วยที่เรียกว่า “ตัวดำเนินการบูลีน” ซึ่งประกอบด้วย
and (และ)
or (หรือ)
not (ไม่ใช่)
🧑💻ตัวอย่างคำสั่งที่ 2 กด ▶️ RUN แสดงผล และ ศึกษาผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
ทำไม a and b ถึงได้ผลลัพธ์เป็น True?
..................................................................................................
ถ้าเราเปลี่ยนให้ b = False ผลลัพธ์ของ a and b จะเป็นอะไร? เพราะอะไร?
..................................................................................................
ตัวดำเนินการ and ต้องมีเงื่อนไขเป็นจริงกี่ตัว จึงจะได้ผลลัพธ์เป็น True?
..................................................................................................
ทำไม c or d ถึงได้ผลลัพธ์เป็น True แม้ว่า c จะเป็น False?
..................................................................................................
ถ้า c = False และ d = False จะได้ผลลัพธ์อะไร? ทำไมจึงเป็นแบบนั้น
..................................................................................................
ตัวดำเนินการ or ต้องมีเงื่อนไขเป็นจริงอย่างน้อยกี่ตัวจึงจะให้ค่า True?
..................................................................................................
ทำไม not e จึงได้ค่า False?
..................................................................................................
แล้วถ้า e = False ผลลัพธ์จะเป็นอะไร?
..................................................................................................
ตัวดำเนินการ not ทำหน้าที่อย่างไรกับค่าบูลีน?
..................................................................................................
เกมเสริมทักษะ
🧑💻กิจกรรมที่ 13.2 ได้ส่วนลดหรือไม่
🧑💻ส่งงาน กิจกรรมที่ 13.2 เรื่อง “ได้ส่วนลดหรือไม่” https://forms.gle/vKvGLaHvFnZKAjzM9
🧑💻กิจกรรมที่ 13.3 เรื่อง “สิทธิพิเศษลูกค้าพรีเมี่ยม”
"บริษัทแห่งหนึ่งต้องการโปรแกรมที่สามารถ “ตัดสินใจได้” โดยให้นักเรียนพัฒนาโปรแกรมที่สามารถตรวจสอบสิทธิ์รับส่วนลดพิเศษ ให้แก่ลูกค้าด้วยเงื่อนไขที่หลากหลาย"
🧑💻ส่งงาน กิจกรรมที่ 13.3 เรื่อง “สิทธิพิเศษลูกค้าพรีเมี่ยม” https://forms.gle/mcFuMHGVyyWteFSb9
🎤ขั้นที่ 4 ขั้นนำเสนอ (Present) (10 นาที)
✅ขั้นที่ 5 ประเมินผล (Evaluate) (5 นาที)
ลิงก์แบบทดสอบ https://forms.gle/JdCKbsFKHS4hjmjF9
แบบทดสอบ(เสริม) https://kru-narin-anongchai.my.canva.site/dagywoq4kka (ไม่บังคับ)
💬ขั้นที่ 6 สะท้อนผลการเรียนรู้ (Reflect) (5 นาที)
ลิงก์แบบสะท้อนการเรียนรู้ https://forms.gle/QcfbXW7XVAeQytx56
1) วันนี้นักเรียนได้เรียนรู้อะไร
2) ปัญหาในการเรียนครั้งนี้คืออะไร
3) จะนำความรู้ที่เรียนไปประยุกต์ใช้ได้อย่างไร
4) นักเรียนอยากรู้อะไรเพิ่มเติม