. Relación de termos (definicións en galego)

A

1. Abstracción → Estilo artístico no que se prescinde da representación directa da realidade; baséase en formas, cores e liñas.

2. Action Painting → Pintura xestual propia do expresionismo abstracto, na que o proceso de pintar (xestos, movemento, salpicaduras) é tan importante como o resultado.

3. Ambiente (environments) → Obras artísticas que transforman un espazo completo para que o espectador se introduza nel, vivindo unha experiencia inmersiva.

4. Antiforma → Corrente dos anos 60–70 que rexeita a obra pechada e acabada; os materiais quedan libres, deixándose levar pola gravidade ou a disposición azarosa.

5. Art Brut → Termo de Dubuffet para referirse á arte “bruta”, feita por nenos, enfermos mentais ou persoas alleas ao sistema artístico oficial.

6. Arte cinética → Arte baseada no movemento real ou na sensación visual de movemento (óptico).

7. Arte conceptual → O fundamental é a idea, non o obxecto artístico; pode ser texto, acción ou documento.

8. Arte concreta → Movemento abstracto que reivindica a arte non figurativa, baseada só en formas xeométricas e cores puras.

9. Arte procesual → Interésase polo proceso creativo e non tanto polo resultado final da obra.

10. Assamblage → Técnica que consiste en ensamblar obxectos diversos, creando esculturas ou instalacións.

B

11. Body art → Arte performativa que emprega o corpo humano como soporte ou medio de expresión.

12. Bubble letters → Letras redondeadas e voluminosas típicas do grafiti e do cómic.

C

13. Cadáver exquisito → Técnica surrealista colectiva na que varios autores completan unha obra sen coñecer as achegas dos demais.

14. Cámara escura → Dispositivo óptico precursor da fotografía, onde unha imaxe exterior proxéctase invertida no interior.

15. Cloisonismo (cloissoné) → Estilo pictórico que emprega zonas de cor plana delimitadas por contornos marcados, inspirado na artesanía esmaltada.

16. Colaxe → Técnica artística que combina recortes de papel, fotos ou materiais pegados sobre unha superficie.

17. Contrapicado → En fotografía/cinema, toma realizada desde un punto baixo mirando cara arriba, que engrandece a figura.

D

18. Decalcomanía → Técnica surrealista de impresión por contacto, creando formas fortuítas e abstractas.

E

19. Encadre → Selección da porción da realidade que se recolle nunha fotografía ou filmación.

F

20. Fotograma → Cada unha das imaxes fixas que compoñen unha película.

21. Fotorrealismo → Estilo pictórico e escultórico que reproduce con máxima precisión o aspecto dunha fotografía.

G

22. Galería de arte → Espazo expositivo e comercial destinado á mostra e venda de obras.

23. Grattage → Técnica surrealista de rascado da pintura para descubrir capas inferiores.

H

24. Hip hop → Movemento cultural urbano que inclúe rap, breakdance, DJing e grafiti.

I

25. Informalismo → Arte abstracta de posguerra, caracterizada polo emprego libre da materia e a expresividade.

26. Instalación → Creación artística que transforma un espazo e implica ao espectador.

K

27. Kitsch → Estética asociada ao gusto popular, repetitiva e comercial, moitas veces irónica.

M

28. Me Too → Movemento social feminista contra o acoso e a violencia sexual, tamén presente no arte contemporáneo.

29. Modulor → Sistema de proporcións ideado por Le Corbusier baseado no corpo humano e na sección áurea.

P

30. Pixel → Unidade mínima de cor nunha imaxe dixital.

31. Plano holandés → En cinema, plano inclinado que transmite inestabilidade ou tensión.

32. Planta libre → Principio arquitectónico moderno que permite espazos abertos sen muros de carga, grazas ao uso de piares.

33. Postgrafitti → Evolución do grafiti que combina técnicas murais con novos soportes e linguaxes artísticas.

34. Profundidade de campo → Zona de nitidez nunha fotografía, entre o primeiro e o último plano enfocado.

Q

35. Queer → Identidade e teoría crítica que cuestiona os roles de xénero e sexualidade normativos, tamén no arte.

R

36. Ready made → Obxecto común presentado como arte por decisión do artista (concepto de Duchamp).

S

37. Serigrafía → Técnica de estampación que utiliza unha malla para transferir tinta sobre unha superficie.

38. Story Board → Guión gráfico previo dunha película ou anuncio publicitario.

T

39. Teito de cristal → Metáfora que alude ás barreiras invisibles que dificultan ás mulleres acceder a postos de poder.

U

40. Underground → Cultura alternativa e contracultural, allea ao sistema comercial.

📖 Parte II. Obras clave (breve análise)

1. Picasso, As señoritas de Avignon (1907) → Inicio do cubismo; figuras xeométricas e máscaras africanas.

2. Matisse, A danza (1910) → Fauvismo, cor intensa e movemento circular.

3. Boccioni, Formas únicas de continuidade no espazo (1910) → Escultura futurista, dinamismo.

4. Kandinsky, Impresión nº 5 (1911) → Abstracción lírica, pioneiro da pintura non figurativa.

5. Chagall, Eu e a aldea (1911) → Fantasía lírica con influencias populares e cubistas.

6. Gropius e Meyer, Fábrica Fagus (1911-13) → Arquitectura funcional, vidro e ferro.

7. Kirchner, Cinco mulleres (1913) → Expresionismo alemán, cores violentas e deformación.

8. Duchamp, A fonte (1917) → Ready made icónico: urinol convertido en arte.

9. Tatlin, Monumento á Terceira Internacional (1919) → Proxecto construtivista, estrutura helicoidal.

10. Mondrian, Composición en vermello, amarelo e azul (1921) → Neoplasticismo, xeometría e cores primarias.

11. Blanchart, O xantar (1921-22) → Novo realismo, escenas cotiás femininas.

12. Klee, Senecio (1922) → Abstracción con formas sinxelas e cores planas.

13. Miró, O carnaval do arlequín (1924-25) → Surrealismo, fantasía e automatismo.

14. Mies, Pavillón alemán (1929) → Minimalismo arquitectónico, mármore, vidro e aceiro.

15. Mies, Cadeira Barcelona (1929) → Deseño moderno funcional e elegante.

16. Le Corbusier, Villa Savoye (1929) → Exemplificación dos cinco puntos da arquitectura moderna.

17. Dalí, A persistencia da memoria (1931) → Surrealismo, reloxos brandos, tempo líquido.

18. Lewy, Afilalápices (1934) → Deseño industrial, funcionalidade.

19. Rietveld, Cadeira zig-zag (1934) → Deseño racionalista, unha soa peza en Z.

20. Wright, Casa da fervenza (1935) → Arquitectura orgánica integrada na natureza.

21. Picasso, Guernica (1937) → Denuncia da guerra civil, simbolismo e cubismo.

22. Frida Kahlo, A columna rota (1944) → Autorretrato doloroso, simbolismo persoal.

23. Pollock, Bosque encantado (1947) → Action painting, dripping.

24. Rothko, Sen título (azul, verde e marrón) (1952) → Expresionismo abstracto, campos de cor.

25. Bacon, Inocencio X (1953) → Versión expresionista do retrato de Velázquez.

26. Calder, Franki Pane (1955) → Escultura móbil, arte cinética.

27. Vasarely, Vega III (1959) → Op art, ilusión óptica.

28. Warhol, Latas de sopa Campbell (1962) → Pop art, cultura de masas.

29. Fontana, Concepto espacial, espera (1964) → Corte no lenzo, arte espacial.

30. Beuys, Como explicar cadros a un coello morto (1965) → Performance conceptual.

31. Antonio López, Lavabo e espello (1967) → Realismo intimista.

32. Pistoletto, Venus dos farrapos (1967) → Arte povera, contraste entre clásico e cotián.

33. Eva Hesse, Contingente (1969) → Escultura procesual con látex e tea.

34. Carl André, Plano, magnesio e cobre (1969) → Minimalismo, módulos no chan.

35. Smithson, Embarcadoiro en espiral (1970) → Land art, natureza como soporte.

36. Hanson, Muller comendo (1971) → Escultura hiperrealista.

37. Ana Mendieta, Árbore da vida (1976) → Body art, vínculo coas raíces e a natureza.

38. Walter de María, Campo de raios (1977) → Land art, instalación natural.

39. Judith Chicago, A cea (1977) → Arte feminista, instalación colaborativa.

40. Kiefer, A obra pon os pelos de punta… (1981) → Expresionismo contemporáneo, memoria histórica.

41. Sottsass, Estantería Carlton (1981) → Deseño posmoderno, Memphis.

42. Oldenburg, Culler e cereixa (1988) → Escultura pop monumental.

43. Guerrilla Girls, A vantaxe de ser muller artista (1988) → Arte feminista e crítica institucional.

44. Koons, Balloon Dog (1990) → Escultura kitsch, cultura popular.

45. Haring, Mellores amigos (1990) → Arte urbana, linguaxe icónica.

46. Gehry, Museo Guggenheim Bilbao (1992-97) → Arquitectura deconstructivista.

47. Bourgeois, Mamá (1999-2002) → Escultura monumental, araña como símbolo maternal.

48. Eisemann, Monumento aos xudeus de Europa asasinados (2005) → Memorial minimalista en Berlín.

49. Abramovic, Espida con esqueleto (2004) → Performance de resistencia, confrontación coa morte.