Xanceda ofrece a posibilidade de descubrir como o leite que se produce na explotación gandeira se vai transformar en produtos lácteos ecolóxicos de alto valor nutricional.
O equipo de alumnos e alumnas formado por Samuel Fernández, Aldara Durán, Daniela Pérez e Enol González fixo unha entrevista a Carmen Valiño Rocha, responsable de produción de Casa Grande de Xanceda que nos mergullou no proceso produtivo industrial que alí se leva a cabo.
Carmen Valiño Rocha
Xefa de fábrica en Casa Grande de Xanceda
Que productos lácteos se producen na granxa?
Na granxa prodúcense varios produtos lácteos, como o leite pasteurizado semidesnatado, o iogur natural e doutros sabores, o leite fermentado (Kéfir 14, kéfir bebible, con L casei, Bífidus) e manteiga, aínda que o Kéfir non se considera un produto lácteo.
Cantos litros de leite se transforman ao ano?
Na Casa Grande de Xanceda transfórmanse dous millóns e medio de litros ao ano.
Cobre a produción de leite na explotación as necesidades de materia prima da industria na Casa Grande de Xanceda?
As necesidades de materia prima non as dá cuberto a nosa produción; na actualidade hai seis granxas socias en ecolóxico que contribúen achegando a súa produción á nosa industria.
Que transformacións sofre o leite nos diferentes procesos?
O primeiro paso é pasar todo o leite por unha máquina para desnatalo, proceso no que se quita a nata ou tona, facendo así leite desnatado. Despois ultrafíltrase para concentrar o leite en proteína e materia graxa. Logo, homoxenízase e pasteurízase. Por último, vai para os depósitos de fermentación, onde se inoculan os fermentos e alí soen estar unhas seis horas. Despois deste proceso, transfórmase en iogur, envásase e vai para a cámara.
Cal foi o primeiro produto que comercializou Xanceda e por que?
O primeiro produto que comercializou Xanceda foi o iogur natural. Hai tempo, Casa Grande de Xanceda estaba en números vermellos e a súa idea era buscar unha solución, e de aí saíu a idea de facer unha fábrica de iogur ecolóxica.
Cal é o produto estrela?
O produto estrela de Xanceda é o iogur natural, seguido polo de vainilla.
Carmen nun momento da entrevista.
Sabemos que ao longo da historia de Xanceda os envases foron cambiando en función das necesidades de comercialización do produto. Como foi o proceso de cambiar os envases dos iogures?
Os envases foron cambiados por diversos temas. O mercado pedíanos cambialo para mellorar a sostibilidade, envases máis sostibles, plásticos reciclados,...
Que produtos non relacionados coa leite se producen na granxa?
Ningún dos produtos non relacionados co leite se producen na granxa, a Kombucha tampouco xa que non se fai en Xanceda.
Cal foi o motivo polo que empezaron a fabricar produtos non relacionados co leite?
O motivo polo cal a granxa empezaron a fabricar produtos non relacionados coa leite foi para diversificar. Os produtos que se fan na granxa non relacionados coa leite son a marmelada e a Kombucha.
En relación ao queixo, onde se produce? Que procesos se realizan na eleboración do queixo na granxa?
Temos tres tipos de queixo: o Carmiña, o Peregrino e o Crema. Estes queixos prodúcense noutras fábricas; a Casa Grande de Xanceda envíalles o leite e máis a receita, e eles fan este produto.
Cámara onde se realiza a curación dos queixos.
Cal é o proceso de fermentación da Kombucha?
Para facer a kombucha o primeiro paso é fermentar a auga con té, azucre, SCOBY (acrónimo da colonia simbiótica de lévedos e bacterias, do inglés: Symbiotic Culture Of Bacteria and Yeast), e kombucha nai. Este proceso dura entre 7 e 8 días ata que a kombucha alcanza o ph 3. Logo saborízase e fíltrase. O proceso de saborizar dura cinco días. Hai dous sabores de kombucha: froitas do bosque e cítricos. Por último enfríase, carbonátase e envásase.
Como inflúe a transformación de lácteos na calidade e sabor dos produtos?
No proceso pártese de leite cru que se vai pasteurizar. Despois, aplícase un proceso de fermentación, que leva oito días. Isto vaille dar sabor aos produtos como nata, queixo ou iogur, entre outros, ademais de darlles unha certa acidez.
Como se garante a seguridade alimentaria durante o proceso de transformación de lácteos?
Garántese co cumprimento da APCC ( Análise de Perigros e Puntos Críticos de Control). Cara á industria alimentaria estamos obrigados a ter un sistema de análise de puntos de perigo e control crítico onde se analizan todos os puntos do proceso desde o inicio, desde que empezan o proceso de transformación do leite ata que os vasos de iogur saen espedidos. En cada proceso hai un perigo, entón en cada proceso ten que haber tamén un seguimento e un control.
Cal é o impacto ambiental da transformación de lácteos e que medidas se poden tomar para poder reducilo?
Todas as industrias teñen un impacto ambiental. Xanceda ten un impacto ambiental polo consumo de auga e de electricidade. Así, o que fan é estar nesa redución de consumo de auga con inversións, con eficiencia de organizar mellor as produccións. Ademais, tamén compensamos ese impacto ambiental no que é a granxa con plantación de árbores e coidando a contorna.
A futuro, que plans tedes para diversificar a produción industrial de Xanceda?
A nosa idea é medrar e aumentar a capacidade de produción, porque xa as instalacións se están quedando pequenas, coa fin de poder diversificar a produción nun futuro. Por último, en función do mercado, poden engadir algún produto máis.