6 juni 2008 passeren we de grens van Oekraine naar Rusland via de weg van Sumy naar Koersk bij de grensplaats Sudka.
We waren om 11:15 bij de grens en het was erg rustig (weinig verkeer). Minder dan 4 luxe auto's en 1 motor (HD) willen vanuit Oekraine naar Rusland. Harley-Davidson? let wel rechtstreeks overgevlogen van USA naar Kiev en eigendom van een Russische-Amerikaan met een dubbel paspoort. Er stonden slechts twee vrachtauto's. Het vertrek Oekraine uit ging in 10 minuten. De start om Rusland in te gaan verliep goed. We zouden binnen 45 minuten Rusland in kunnen, totdat bleek dat Peter (ik) een formulier verkeerd had ingevuld. De auto staat op naam van Jose en niet van Peter en dat hebben we daarna geweten.
Dit werd bij het zetten van de laatste stempels ontdekt. De auto was al gecontroleerd van binnen en van buiten. Toen moesten alle formulieren opnieuw worden ingevuld maar ook het controleren van de auto ging opnieuw.
Op dit moment was er een officier in burger die mee ging doen en verstand scheen te hebben van drugs (narcotics). Nederland heeft een ruime faam een drugsland te zijn en wij moesten dus drugs bij ons hebben. Hij wilde onze medicijnen zien en dat hebben we geweten. Jose heeft een royale voorraad medicijnen ingepakt en in diverse dozen en tasjes zitten. Met zijn lijst van verboden stoffen in de hand heeft hij alle verpakkingen en/of bijsluiters bestudeerd en vergeleken met zijn lijst van verboden middelen. Na een zoektocht van een uur ontdekte hij dat we hoestabletten van het merk Daro hadden met daarin een middel wat op hun lijst stond. Toen ontstond er een ingewikkeld verhaal. Drie officieren zijn ruim 3 kwartier in vergadering geweest om te praten en te bellen om te weten wat nu te doen. Na die tijd kwamen ze weer verder controleren en moesten ook alle andere tassen en kratjes uit de wagen en werden aan een nauwkeurige inspectie onderworpen. Alles werd opgepakt en opengemaakt. Van USB schijfjes kon ik gelukkig uitleggen dat die niet opengaan.
De Daro tabletten zijn in beslag genomen. Duidelijk was te zien dat de 2 officieren in uniform het allemaal een lachertje vonden. Maar de officier in burger had hier, als "expert", duidelijk meer over te vertellen.
Na nog eens een uur soebatten kwam er eindelijk het groene licht, we mochten Rusland in.
De officier die ons vanaf het begin begeleidde bood uitgebreid zijn persoonlijke excuses aan en heette ons welkom in Rusland en wenste ons een goede reis. Uiteindelijk mochten we om 15:28 Oekraiense tijd Rusland in. Hierna vertrokken we snel naar Koersk.
Het hele gedoe zette bij Jose alles op rood. Haar "positieve" beeld van Rusland werd alleen maar versterkt en ik maar proberen haar positief te laten blijven, want anders kan ik in een noodtrein naar Mongolie rijden en dat is ook niet leuk.
Moraal van het verhaal, grensverkeer is altijd een belevenis op zich zelf. Elke fout vooral in de formulieren maakt je verdacht en de controles worden versterkt. Als je er van een afstand naar kijkt is het een komisch circus waar een boel ambtenaren zich bezig houden om passanten vertraagd de grens over te laten komen.
Het is een prachtig stuk natuur waar wij doorheen mogen rijden. Bij verschillende provincieovergangen zien we een soort van “handelsposten” Er staan vele houten kramen die producten verkopen. Dit is voor de omwonenden vaak de eerste plek om te kijken of ze daar de spullen verkopen die ze nodig hebben, want de eerste grote stad ligt 4-500 km verderop. Ook wij vinden daar wat we nodig hebben. Een goede wegenkaart voor het tweede gedeelte van Rusland. In Siberië zie je dit soort ondernemingen niet meer. Bij de provincieovergangen worden veel vrachtwagens ge- controleerd. Bij hun nummerplaat staat ook een nummer uit welke streek ze komen met daaronder RUS. Als we om ons heen kijken en vergelijken dan zeggen we tegen elkaar het lijkt het “Wilde Westen” in Amerika wel. Houten dorpjes(blokhutachtige bouw) met koeien die door jongens op een paard in de gaten gehouden worden. Heel speciaal. Na Tyumen begint Siberië(slapend land). Dit is vrij snel te merken. Het landschap is vlak en heeft weidse vergezichten. In het landschap staan plukken bos(taiga= Siberisch bos). De een wat groter dan de ander. Het zijn voornamelijk loofbomen en in de winter is het gebied dus nog kaler. Ja, juffen onder ons, we hebben wel opgelet op school, loofbomen verliezen hun blad en dennenbomen hebben hun naalden gewoon vastgeplakt met plakband, is het toch nog een beetje groen. Ook hier kunnen we weer kilometers ver kijken. We zien steeds minder grote steden en de dorpjes zijn klein en liggen regelmatig een stuk van de doorgaande weg. Deze weg baarde ons in onze voorbereiding best zorgen, omdat we er het nodige over gehoord hadden maar de eerste paar duizend kilometers gingen zoevend. Hij is beter dan op veel plekken in de Oekraine tot we bij Kansk komen. Daar krijgen we de ons beloofde slechte weg. Wat er gebeurd is weet ik niet maar er is afwisselend asfalt met grote stukken zand op bergen waar we overheen mogen, grind met grote gaten, soms staan we even stil om te kijken waar we het beste door kunnen rijden. Asfalt wat er als nieuw uitziet heeft grote diepe scheuren of gaten. Met recht kluungedrag. Nou Parijs-Dakar mag ons bellen. Dit heeft ongeveer 200-250km geduurd en daarna konden we weer zoeven. Ook het zoeken van een slaapplaats is niet makkelijk. Soms mogen we tussen de 500-700 km rijden voordat we een onderkomen vinden. We delen ook wel eens een kamer met anderen. Maar ach, het hoort allemaal bij het avontuur. We zijn in Irkutsk aangekomen en hebben onze paspoorten ingeleverd bij het Mongoolse consulaat. Nu maar hopen dat we ons maandag niet verslapen, zodat we op tijd(12.00u) ons paspoort weer op kunnen halen en dan mogen we weer een volgend land ontdekken. Het gaat allemaal als een speer en we genieten met volle teugen van alles wat we zien en meemaken.
Vanuit het westen zijn we bij Samara aan de Wolga de Oeral binnengekomen. De Wolga hadden we kilometers eerder al gespot. Een grote brede rivier met vele vertakkingen is erg mooi om te zien. Hij vormt zich door prachtig landschap. Samara is een stad met ruim 1 miljoen inwoners en we merken hier dat de economie op volle toeren draait door de grondstoffen in de bodem en die op grote schaal gewonnen wordt. Het is ook een ander Rusland wat we zien. De wegen en de huizen worden onderhouden, er is erg veel nieuwbouw wat helaas ten koste gaat van traditionele huizen. De winkels zijn westers ingericht en het is allemaal een stuk schoner. Buiten Samara komen we in een glooiend landschap terecht, de Oeral.
9 Juni onze 30e trouwdag komen we vroeg aan in Samara (Russisch: Сама́ра) een leuke stad aan de Wolga. In het centrum kwamen we bij een grote markthal terecht waar we helaas niet mochten filmen of foto's maken. Slagers gebruikte boomstammen van 1 meter hoog als hakblok. Daarna proberen we ons te orienteren en een hotelletje voor de nacht te zoeken. De eerste twee hotels zeggen vol te zijn en geen warm water te hebben (welk van de twee is waar of allebei). Dan komen we uit bij een splinternieuw en luxe hotel Le Renaissance. Omdat het onze trouwdag is besluiten we hier toch maar te boeken om verder zoeken te voorkomen.
Na te zijn ingecheckt zijn we naar de rivier gereden en hebben daar lekker rond gekeken en in de zon gezeten. Hoewel het al twee dagen een beetje fris is in Rusland was het echt genieten.
Rond 7 uur weer in het hotel aangekomen zijn we onze kleren maar even gaan wassen. Lekker veel water een luxe bad als waskuip, wat wil je meer.
Een belangrijke attractie in Siberie is het Balkai meer, het grootste zoetwater reservoir van de wereld. Ten zuiden van het meer liggen twee steden (Irkutsk zuid-west en Ulan Ude zuid-oost). Aan de zuidkant van het meer zelf liggen een aantal kleine dorpjes. De noordkant is (bijna) onbewoond (ant-arctisch) gebied. Het meer staat ook bekend als het blauwe oog van Siberie.
Een belangrijke tractatie bij het Balkan meer is de Omul vis. Deze zoetwater vis is hier gedroogd en gerookt te koop. Gerookt vaak nog warm uit de rookton (dan is het op zijn lekkerst). De prijs van deze gerookte vis varieert tussen de 70-125 Eurocent afhankelijk van de toeristische plek en het gewicht.
Irkoetsk (Russisch: Иркутск) is een stad in de Russische Federatie, hoofdstad van de gelijknamige regio (oblast) Irkoetsk, gelegen aan de Angara tussen het stuwmeer van Irkoetsk en het Baikalmeer.
Door problemen met de Harley zijn we 5 dagen later in Rusland(Россия, Rossija), met de BMW X5,aangekomen dan gepland. 6 juni hebben we de grens gepasseerd en zijn we aangekomen in de eerste stad op onze route Koersk. De eerste impressies geven goede moed wat de wegen betreft. Vanuit Koersk gaan we zo'n 6.500 kilometer oostwaarts. Exacte cijfers weten we pas als we de route hebben afgelegd.
De route gaat een deel door West Rusland (ten zuiden van Moskou), een stuk langs de rivier de Wolga, het Ural gebergte waarna we in Siberie aankomen.
Belangrijke steden waar we langs komen zijn Koersk, Zavatov, Samara, Ufa, Omsk, Irkutsk.
In Rusland hebben we weinig tot geen last gehad van de politie (militsia). We zijn de hele reis 4 keer aangehouden en hebben daarvan 2 keer de papieren hoeven te laten zien. Verder hebben geen enkele boete gehad en werden we goede reis gewenst. Als we dit onderweg vertelden werden we vaak vreemd aangekeken. De verhalen die hierover de ronde doen lijken niet overeen te komen met onze ervaringen.
Verder is er in heel Rusland (net zoals in Oekraine) een actieve veiligheidsindustrie ontstaan na de val van het communisme. Er is een grote hoeveelheid van beveiligingspersoneel actief in winkels, hotels en parkeerplaatsen. Of dit nog lang nodig is is onduidelijk wel zit de schrik er bij de lokale bevolking nog goed in. Men ziet dit als een noodzakelijk kwaad dat veroorzaakt wordt door de wisseling van politieke systemen.
13 juni rijden we Siberie (Сибирь) binnen. Langzaam zien we al dat hier op dit moment geld wordt verdient. Men is er meer aan de wegen aan het werk en in de steden wordt flink gebouwd. Hier moet een van de grootste voorraden grondstoffen van de wereld liggen. Hier wordt nu het grote overschot op de betalingbalans van Rusland verdient.
In Siberie doen we een aantal steden aan op weg naar Mongolie. De eerste stad die we aandoen is Tyumen (Тюмень). De kennis van de rest van de wereld is hier beperkt en dus ook de kennis van het Engels. Hier hebben we kort gesproken met iemand van het ministerie van onderwijs van Israel, die ons behulpzaam was om ons verstaanbaar te maken. In ons gesprek bleek dat hij al 18 jaar bezig was om slimme kinderen van 15 jaar te werven om 3 jaar gratis te studeren in Israel met het idee dat ze daarna in Israel blijven wonen ("Israel needs brains, and these youngsters are our future"). Daarna waren we nog even getuige van een redelijk unieke huwelijksceremonie. In Tyumen hangen bruid en bruidegon, onder het toeziend oog van de ambtenaar een hangslot aan de spijlen van een brug. Op het hangslot staan de datum en de namen van het bruidspaar. Op de brug hangen duizenden hangsloten (grappig om te zien).
Het is nu prachtig weer midden Juni (25-30 graden). Maar vergis je niet in de winter vriest het hier langdurig en is het leven hier beperkt.
Het leven op het platte land is hier nog erg armoedig. Huizen hebben geen stromend water, verwarming, en toiletten. Alles vind hier buiten plaats. De dorpjes liggen vaak wat verder van de doorgaande wegen en zijn alleen via zandweggetjes te bereiken. De mensen hier leven zeer op zich zelf.
Het leven in de stad wordt steeds westerser. Macdonalds zie je hier overal.
In Omsk (Омск) was het ook al prachtig weer en hebben we heerlijk op een terrasje aan de oever van de Om gezeten en genoten van de omgeving.
Siberie heeft een enorme oppervlakte met aan de zuidkant om de 500 - 600 kilometer een stad. Het ziet er allemaal mooi maar ook hetzelfde uit. Het is een vlak gebied met veel bomen (berke boompjes) ook wel Taiga genoemd. Daartussen enkele grote steden en een aantal houten nederzettingen.
Bij de steden kun je zien dat Siberie weer een beetje geld heeft (verkopen veel grondstoffen).Traditonele houten huizen worden afgebroken. Er worden weer volop nieuwe flats en huizen gebouwd. Het onderhoud aan de wegen is beter dan in West Rusland. De angst voor de wegen is (voor zover nu bekend, de helft gepasseerd) veel beter dan verwacht. Maar zoals altijd niet te vroeg juichen.
De Oeral (Ура́л) is een gebied wat zich dwars van het Noorden naar het Zuiden van Rusland kruist. Wij passeren de Oeral van het westen naar het oosten.
Vanuit Samara (Wolga) rijden we oost waarts. De weg naar het oosten kent grote verschillen van gewoon goed naar redelijk slecht. Hier zie je op verschillende plaatsen Ja-Knikkers (Olie pompen). Je kunt zien dat de olieprijs hoog is. Op sommige plaatsen zie je veel nieuwe huizen gebouwd worden, dit in tegenstelling tot in West-Rusland waar meer armoede is. Hierna bezoeken we Ufa (Уфа). Met een illegaal gebruik van de Garmin komen we zonder hulp in het centrum en vinden we zelf het hotel Agidel op de ulitsa Lenina.
Daarna hebben we de stad Jekatarinaburg Екатеринбург bezocht.Deze stad ligt zo'n 600 kilometer verderop. Deze stad is in de 18e eeuw gesticht en kent nog een klein aantal herinneringen aan haar veleden. In de sovjet tijd is hier veel van vernietigd, omdat dit als verwerpelijk werd beschouwd.ussen deze grote steden liggen enkele kleinere stadjes en een aantal boeren dorpjes. Deze dorpjes bestaan uit een aantal houten huisjes zonder verharde weg. De toegang is vaak geblokkeerd door een hekwerk en/of een slagboom. Auto's zie je er nauwelijks. In de steden leven de mensen voornamelijk in grote flats (type bijlmer) gebouwd in de jaren 50 en 60. Grappig (triest) is dat bijna alle balkons zijn dichtgebouwd en als extra woonruimte worden gebruikt. In de voorsteden zie je mondjesmaat woonwijken ontstaan met vrijstaande huizen en een tuin (waarschijnlijk voor de nieuwe middenklasse).
Oelan-Oede (Russisch: Улан-Удэ, Boerjatisch: Улаан-Удэ; Oelaan-Oede) is een stad in Rusland, gelegen op 150 kilometer ten oosten van het Baikalmeer in Oost-Siberië. De stad ligt aan de rivier de Oeda, nabij de monding in de Selenga. Het is de hoofdstad van de autonome republiek Boerjatië en de op twee na grootste stad in Oost-Siberië.De stad was tot 1991 verboden gebied voor westerlingen. Hier was een deel van de russische vliegtuigiondustrie en een militair vliegveld gevestigd. Tevens heeft deze stad het grootste hoofd van Lenin in Rusland (standbeeld).
Ten zuiden van Ulan Ude ligt een groot boedhisten klooster (Ivolginsk). Circa 9 kilometer ten westen van Ivolginsk (ten zuiden van Ulan Ude) is al 300 jaar een boedhisten klooster gevestigd. Ten tijde van Stalin is het (bijna) geheel vernietigd. Sinds 1991(na de val van de USSR) wordt het weer langzaam opgebouwd. Er leven nu enkele tientallen monniken en daarom heen ontstaat een micro wereld. Het klooster terrein bevat een aantal gerenoveerde tempels en er zijn er een stel in aanbouw. De monnikken leven in conventionele houten huizen zonder luxe. Aan de rand van het terrein staan achter de huizen nog houten toiletten. Op het terrein staat ook een gezamelijke keuken. Daarnaast zijn er natuurlijk ook de nodige souveniertentjes met prullaria.
Inmiddels weten we waar het slechte stuk weg is (ligt tussen Khansk en Tulun en ongeveer 35% van de weg in onverhard of kapotgereden). Wel zie je dat er hard gewerkt wordt de slechte wegen te vervangen door nieuw asfalt. Mogelijk dat je er over 2 tot 3 jaar niets meer van ziet.
De nieuwere wegen worden vaak hoger dan de directe omgeving aangelegd. Toen het een paar dagen regende ontstonden er meertjes aan de ene zijde van de weg. Het water kon niet, of alleen onder hoge druk door kunstmatige kanalen weg. Op sommige plaatsen ontstond er stromen water (flooding) van wel 5 cm over de weg. Hierdoor was ook niet langer mogelijk de gaten te zien aankomen.
Verder zien we regelmatig auto's met het stuur aan de rechterkant. Hoe verder we naar het Oosten rijden neemt dit toe. In de buurt van Irkutsk zien we honderden bijna nieuwe Japanse auto's (verpakt in plastic tegen steenslag) per dag ons tegemoet rijden. Deze worden in Vladiwostok gekocht. Zoals we in West-Europa onze auto's "dumpen" in Oost-Europa zo dumpt Japan haar oudere auto's in Oost Rusland. Het loont schijnbaar de moeite om de auto 4-5.000 kilometer ver te gaan halen en naar huis te rijden. Zelfs met een stuur aan de verkeerde kant is het voordeel te groot. Mogelijk een toekomstig probleem creerend voor de veiligheid op we weg. Later leren we dat er maandelijks circa 10.000 tweede hands Japanese auto's naar Rusland worden verscheept..