-12- insulinetoediening met pen

voorbereiding

verpleegkundige

• • Zorg voor een verzorgd voorkomen.

  • Pas handhygiëne toe volgens de richtlijnen.

  • Verzamel de nodige informatie over de zorg en de zorgvrager: o.a. welke zorgvrager, insuline, hoeveelheid, tijdstip, mogelijke tegenindicaties (nuchter voor bloedpunctie, GDC of onderzoek, braken, geen eetlust...).

materiaal

• • Verzamel het juiste materiaal: nierbekken, insulinepen, naaldje, niet steriele kompressen,  ev. nieuwe penvulling, alcoholisch ontsmettingsmiddel, nierbekken, naaldcontainer.

  • Controleer de vervaldatum van het materiaal.

  • Controleer de insuline: o.a. aard, concentratie, vervaldatum en uitzicht, werking.

  • Plaats indien nodig een nieuwe vulling in de pen.

  • Breng een nieuwe naald op de pen.

kamer

• • Zorg voor voldoende privacy (aanwezigheidslichtje, gordijnen)

  • plaats het bed ev. op de juiste hoogte

  • Zorg voor voldoende licht en ruimte.

zorgvrager

• • Controleer naam en geboortedatum van de zorgvrager.

  • Informeer de zorgvrager over de indicatie, de interventie en de werkwijze.

uitvoering

• 1. Bepaal de juiste plaats voor S.C.-injectie, rekening houdend met de gewoonten van de zorgvrager, het protocol van de instelling en het rotatieschema.

  2. Reinig de huid indien nodig

  3. Zwenk de pen indien troebele insuline.

  4. Verwijder de beschermdoppen van de naald en houd de pen verticaal.

  5. Purgeer de naald en controleer de doorgankelijkheid met 2E. Purgeer met 6E indien je een nieuwe penvulling gebruikt.

  6. Stel de voorgeschreven dosis in.

  7. Maak bij een naald van 4 mm geen huidplooi. (indien naald > 6mm, maak een huidplooi).

  8. Dien de insuline volledig toe.

  9. Wacht 10 tellen en trek de naald terug.

  10. Verwijder de naald van de pen met behulp van de brede beschermdop en plaats ze in de naaldcontainer.

  11. Plaats de pendop terug op de pen

  12. Controleer de eetplateau en zorg dat de zorgvrager tijdig een maaltijden de juiste medicatie krijgt krijgt.

nazorg

zorgvrager

• • Geef de vrager zo nodig een comfortabele houding.

  • Ga na of de zorgvrager nog vragen of noden heeft.

  • Controleer hoeveel de zorgvrager gegeten heeft.

kamer

• • Plaats het bed op de juiste hoogte.

  • Open ev. bed- en raamgordijnen.

  • Doe het aanwezigheidslichtje uit.

materiaal

• • Ruim het gebruikte materiaal op gepaste wijze op.

verpleegkundige

• • Pas handhygiëne toe volgens de richtlijnen.

  • Rapporteer schriftelijk in het verpleegdossier/diabetesdagboek en mondeling aan de verantwoordelijke verpleegkundige.

Bronnen:

• • Diabetes Liga. (2020). Aanbevelingen voor injecties bij mensen met diabetes. Geraadpleegd op 5 januari 2026, van https://www.diabetes.be/nl/leven-met-diabetes/behandeling/insuline-inspuiten

  • Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland. (2019). Richtlijn Toedienen van insuline. V&VN. https://www.venvn.nl/richtlijnen/toedienen-van-insuline/

  • Nederlands Huisartsen Genootschap. (2024, december). NHG-Standaard Diabetes mellitus (Versie 5.0). 

  • American Diabetes Association Professional Practice Committee. (2024). 7. Diabetes technology: Standards of Care in Diabetes—2024. Diabetes Care, 47(Supplement_1), S126-S144. https://doi.org/10.2337/dc24-S007

  • Forum for Injection Technique. (2020). The FIT UK Forum for Injection Technique recommendations (5th ed.). Trend Diabetes. https://trenddiabetes.online/wp-content/uploads/2021/03/Guideline_ITM_2021_FINAL_v2.pdf

Laatste aanpassing: Sluyts, H 5/01/2026