Maauli Majhi

आजूबाजूला पॉपकॉर्न सांडणारी मुलं, मोठ्यांचे फोन, गप्पा – हे सर्व पुसट होतं जातं. समोर फक्त माऊलींचं विश्व उलगडतंय. पैठणला शुद्धिपत्र घ्यायला गेलेले भावंडं, रेड्याकडं वेद वदवणं – हे सगळं जसंच्या तसं अंगावर येतं. त्या क्षणी, गृहात एक शांतता उतरते. काही क्षण असे येतात जे केवळ अनुभवण्याचे असतात – समजून घेण्याचे नाही.

"पसायदान" सुरू होतं आणि डोळ्यांतून अश्रू वाहू लागतात.
"आता विश्वात्मके देवे" – या शब्दांचा अर्थ नव्यानं उमगतो, त्या प्रसंगामुळे. तो शांत नाद… गूढ प्रकाश… आणि माऊलींचं समाधीकडे सरकणं – हे सर्व अनुभवताना, अगदी भरून येतं. मराठी साहित्यसंस्कृतीतल्या 'अमृतानुभवा'ची निर्मिती – ती एक दिव्य साक्ष वाटते. ज्ञानेश्वर माऊलींनी गीतेचा सार सामान्यांसाठी शब्दबद्ध केलाय, ही कल्पना शब्दांच्या पलीकडची आहे. म्हणूनच – पसायदान ऐकताना डोळ्यात पाणी येत नाही तरच नवल.

कान्होपात्रा, चोखामेळा, जनाबाई, सावता माळी, नामदेव —
सर्व संत एकामागून एक प्रकट होतात, माऊलींना भेटतात… कारण आता ते समाधी घेणार आहेत.

चित्रपट संपतो आणि मी भानावर येतो.
मला परत एकदा आळंदीला जायचं आहे, हे माझ्या मनात ठाम होतं.
पण त्याहीपेक्षा मोठा प्रश्न सतावतो – "असं नेमकं काय झालं, ज्यामुळे मला अश्रू अनावर झाले?"

माऊली जेव्हा त्या गुहेत प्रवेश करतात, कुंडलिनी जागृत करतात, आणि डोळे बंद करतात –
तेव्हा मला मनात एक वेगळी कस्तिरता, एक चंचलता जाणवते. का, ते कळत नाही.
पण त्यासोबत एक आनंदही असतो –
जणू मी काहीतरी सोडून देतोय आणि काहीतरी नव्याने स्वीकारतोय.