Thời gian niềng răng mất bao lâu? Cách giảm thời gian niềng

1. Thời gian niềng răng mất bao lâu?

Thời gian niềng răng thường nằm trong khoảng từ 12–36 tháng, trong đó phổ biến nhất là 18–24 tháng nếu điều trị theo quy trình chuẩn và mức độ lệch lạc ở mức trung bình. Trường hợp nhẹ có thể ngắn hơn, còn ca phức tạp (hô/móm nhiều, chen chúc nặng, cần phối hợp điều trị…) có thể kéo dài khoảng 2–3 năm hoặc hơn tùy phác đồ.

Niềng răng là một quá trình điều trị theo giai đoạn: không chỉ làm răng thẳng, mà còn phải đưa răng về đúng vị trí, đúng khớp cắn, rồi ổn định, để giảm nguy cơ tái xô lệch và đạt hiệu quả chức năng (ăn nhai) lẫn thẩm mỹ. Vì vậy, đây thường là kỹ thuật tốn thời gian trong nha khoa do phải kiểm soát lực và sự thích nghi của mô quanh răng theo từng giai đoạn. 

Quá trình niềng răng được chia thành 4 giai đoạn sau:

• Giai đoạn I (2-6 tháng): Sắp xếp răng trên cung hàm về  đúng vị trí

• Giai đoạn II (3-6 tháng): Điều chỉnh trục răng, giúp các răng mọc đúng hướng và cân đối

• Giai đoạn III (6-9 tháng): Điều chỉnh khớp cắn, nắn chỉnh các răng về vị trí lý tưởng

• Giai đoạn IV (3-6 tháng): Đeo hàm duy trì để giữ răng và khớp cắn ổn định

2.5 Giai đoạn sau 15 tháng niềng răng

Sau 15 tháng, hàm răng đã được định hình khá rõ và bắt đầu bước vào giai đoạn dịch chuyển cuối kèm tinh chỉnh những sai lệch nhỏ như điểm chạm giữa các răng, trục răng, sự cân đối tổng thể. Những thay đổi ở giai đoạn này thường nhỏ hơn, nhưng lại quyết định mức độ hoàn thiện thẩm mỹ và hài hòa của khớp cắn.

3. Thời gian niềng răng của từng đối tượng?

• Thời gian niềng răng ở trẻ em

Với trẻ em, thời gian niềng răng có thể kéo dài từ 6 tháng – 1 năm nếu sai lệch nhẹ; với trường hợp đơn giản không cần nhổ răng có thể kéo dài 14 – 18 tháng; còn sai lệch phức tạp có thể hơn 2 năm thậm chí lâu hơn tùy ca.

• Thời gian niềng răng ở người trưởng thành

Thời gian niềng răng ở người trưởng thành phụ thuộc mức độ sai lệch: mức độ trung bình có thể dao động từ 6 tháng đến 1,5 năm, còn trường hợp khó như hô, móm nhiều, răng mọc lộn xộn nhiều… có thể kéo dài 2 – 3 năm.

Tuy nhiên, thời gian có thể dài hơn dự kiến nếu quá trình điều trị bị gián đoạn bởi các vấn đề như vệ sinh răng miệng chưa tốt, phát sinh bệnh lý răng–nướu hoặc không theo sát lịch hẹn, vì những yếu tố này ảnh hưởng đến tiến độ và sự ổn định của răng trong suốt hành trình.

4. Các yếu tố ảnh hưởng tới thời gian niềng răng

Thời điểm được tháo niềng không chỉ phụ thuộc cơ địa hay tình trạng răng ban đầu, mà còn bị kéo dài hoặc bị rút ngắn bởi các yếu tố bạn có thể kiểm soát trong quá trình điều trị: loại khí cụ, mức độ lệch lạc & nền xương, vệ sinh răng miệng, thói quen ăn uống, và việc tái khám đúng lịch.

• Loại khí cụ: mỗi phương pháp có cơ chế tạo lực và cách kiểm soát dịch chuyển khác nhau, nên tốc độ chỉnh răng và thời gian hoàn tất có thể khác nhau. Chẳng hạn, mắc cài kim loại thường cho khả năng kiểm soát lực liên tục cho thời gian niềng răng đúng theo phác đồ điều trị. Trong khi đó, khay trong suốt phụ thuộc rất lớn vào thời gian đeo thực tế; nếu đeo thiếu giờ hoặc không đổi khay đúng kế hoạch, tiến độ sẽ chậm và có thể phải kéo dài/điều chỉnh phác đồ.

• Mức độ lệch lạc:  Các trường hợp răng lệch nhẹ, nền xương thuận lợi thường hoàn tất nhanh hơn; với các ca lệch nặng như hô, móm nhiều hoặc cần phối hợp điều trị tiền chỉnh nha thì thời gian niềng thường kéo dài, có thể tới 2–3 năm.

• Vệ sinh răng miệng: vệ sinh tốt giúp hạn chế viêm nướu và bị sâu răng, đây là những nguyên nhân có thể làm gián đoạn quá trình chỉnh nha. Bên cạnh đó, việc vệ sinh kém dễ gây viêm, ảnh hưởng nướu và men răng, tăng rủi ro bung sút khí cụ và kéo dài thời gian tháo niềng.

• Thói quen và chế độ ăn: Với phương pháp niềng răng mắc cài cần chú ý chế độ ăn uống, việc ăn đồ quá cứng, dai, dẻo, đồ quá nóng hay lạnh, đồ uống có ga hay rượu bia… sẽ làm tăng nguy cơ bung mắc cài và khí cụ hoặc khó kiểm soát lực, dẫn đến tiến độ niềng răng kéo dài.

• Tái khám đúng lịch: Việc tham gia đầy đủ các buổi tái khám giúp bác sĩ kiểm tra và điêu chỉnh lực siết phù hợp, theo dõi răng dịch chuyển và xử lý sớm các sai lệch hoặc bung khí cụ; nếu không tham gia đầy đủ làm gián đoạn quá trình chỉnh nha và kéo dài thời gian niềng.