Voor het laatste nieuws
Het is mogelijk om vast te leggen onder wat voor soort omstandigheden u wilt dat wordt gestopt met behandeling door artsen en verpleging die is gericht op verlenging van het leven. Ook al heet dat behandelverbod, dat wil dus niet zeggen dat ook gestopt zou moeten worden met behandelingen die zijn gericht op bestrijding van klachten als pijn, benauwdheid en jeuk. Als een behandelverbod op schrift is gesteld is het grote voordeel dat dat kan worden gebruikt in situaties waarin u zelf niet meer in staat bent om uw wens/wil zelf kenbaar te maken aan een behandelend arts. Zo'n situatie kan zich voordoen als u in coma raakt, bijvoorbeeld door een ongeluk. Daarom is een behandelverbod beslist niet alleen relevant voor ouderen. Maar ook aantastingen als dementie kunnen oorzaak zijn van het niet meer kenbaar kunnen maken van wat de afgewogen wil is ten aanzien van medische beslissingen.
Het zijn artsen die bepalen voor welke medische behandeling u in aanmerking komt. Maar het is de patiënt die toestemming moet geven om die behandeling toe te passen. Dat ligt vast in de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst (WGBO). Die wet geeft een patiënt ook de mogelijkheid om vast te leggen in wat voor soort situaties géén toestemming wordt gegeven voor bepaalde behandelingen. Op zo'n manier wordt vastgelegd wat de wil van een persoon is en wordt daarom ook wel een wilsverklaring genoemd. Een behandelverbod kan in een afzonderlijk document (als een afzonderlijke wilsverklaring) worden vastgelegd maar ook als onderdeel van een bredere verklaring waarin bijvoorbeeld ook een medische volmacht en een euthanasieverzoek zijn opgenomen.
Voor het geval u zelf niet meer in staat bent om uw wil kenbaar te maken is het ook nodig te regelen dat iemand in voorkomend geval uw behandelverbod kenbaar maakt aan de behandelend arts. Zie daarover ook de subpagina over de medische volmacht. In alle gevallen werkt het het beste als u het behandelverbod samen met uw andere wensen ten aanzien van medische beslissingen hebt doorgesproken met, en na ondertekening hebt afgegeven aan, uw huisarts of behandelend specialist. Belangrijk is dat deze toezegt dat het document wordt opgenomen in uw medisch dossier.
Artsen dienen zich aan het door u opgestelde en ondertekende behandelverbod te houden maar mogen het bij hoge uitzondering negeren. Dat zal met name zijn als er gegronde reden is om aan te nemen dat bij ondertekening van het behandelverbod, al dan niet als onderdeel van een bredere wilsverklaring, de betrokkene niet wilsbekwaam was en dus niet kon begrijpen wat de betekenis van de verklaring was. Van twijfel kan er overigens moeilijk sprake zijn als de betreffende verklaring door een arts in het medisch dossier is opgenomen want een arts dient zich ervan te vergewissen of de betrokkene bij het aannemen van de verklaring wilsbekwaam is. Om ook twijfel weg te nemen over mogelijk veranderde gedachten bij de ondertekenaar vanwege de tijd die is verstreken tussen ondertekening en feitelijk inzetten/gebruiken van de wilsverklaring(en) wordt door verschillende organisaties geadviseerd om met een regelmaat van zo'n twee à drie jaar met de behandelend arts te bespreken wat uw wensen op dat moment zijn. Als er niets is veranderd ten opzichte van wat eerder is vastgelegd, zorg dan dat uit een nieuwe datum en handtekening op de eerdere verklaring(en) blijkt dat u deze herbevestigt. Als er wel wijziging in de tekst(en) gewenst is dan is het wel zo duidelijk om een geheel gewijzigd document met de arts door te nemen en een ondertekend exemplaar af te geven.
Een behandelverbod hoeft niet notarieel te worden vastgelegd. Dat kan wel maar heeft geen meerwaarde. Ook een verklaring die duidelijk aangeeft wat uw wil is/wensen zijn en door u is ondertekend heeft rechtskracht. Dat komt onder meer tot uiting op een webpagina van de Rijksoverheid over wilsverklaringen waar niet over de noodzaak van een notariële akte wordt gerept en de expliciete vermelding "U hoeft dus niet naar een notaris om een officieel document te laten maken" op een pagina van de website thuisarts.nl . Door meerdere notarissen en zelfs de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie wordt aangegeven dat het mogelijk of zelfs wenselijk is om wensen op medisch vlak op te nemen in een zogeheten levenstestament. Nadelen ervan worden lang niet altijd benoemd. Zo dient voor iedere gewenste wijziging een nieuw levenstestament te worden opgemaakt met de daaraan verbonden kosten. Met opneming in een notariële akte vervalt niet het belang om de wilsverklaring(en) met de arts door te nemen en die te verzoeken die in uw medisch dossier op te nemen. Bovendien blijkt de rechtskracht van wat in een notariële akte staat niet uit een afschrift of kopie van die akte maar pas als een notaris recent een verklaring heeft afgegeven dat de betreffende akte de laatste 'versie' ervan betreft. Dat is vergelijkbaar met een erfrechtverklaring bij een 'gewoon' testament. Notariële akten kunnen immers op ieder gewenst moment worden gewijzigd of ingetrokken. Met het opvragen van de betreffende verklaring zal in het algemeen meer tijd zijn gemoeid dan het doornemen of opvragen van de gegevens die in het medisch dossier vastliggen.
Voor de duidelijkheid: een behandelverbod is wezenlijk anders dan een euthanasieverzoek.
Een gratis voorbeeld van een behandelverbod is hier te vinden.
Deze informatie is opgesteld op basis van wat daaromtrent op 26-02-2022 is achterhaald.
Door het Isalaziekenhuis is op een webpagina op de eigen site de tekst opgenomen van een patiëntenfolder over stoppen met hemodialyse en predialyse in het geval voortzetting daarvan door de patiënt niet langer wordt gewenst. Onder meer wordt aangegeven dat daarbij géén sprake is van euthanasie.
Deze informatie is opgesteld op basis van wat daaromtrent op 22-02-2022 is achterhaald.