★ SFP (Small Form-Factor Pluggable) หรือเรียกกันในชื่อ Mini-GBIC เป็นตัวรับส่งข้อมูลที่เป็นสัญญาณ FIBER OPTIC ขนาดเล็ก นำไปใช้งานร่วมกับ Switch หรือ Media Converter โดย SFP ทั่วไปนั้นจะใช้ไฟเบอร์ 2 คอร์ พอร์ทหนึ่งเป็น Tx (Transmitter) ส่วนอีกพอร์ทเป็น Rx (Receiver) โดยใช้ความยาวคลื่นเดียวกัน เวลาซื้อไปใช้งาน ก็ต้องเลือกซื้อรุ่นที่ใช้ความยาวคลื่นเหมือนกัน เข้าใจง่ายๆ ก็คือซื้อตัวเดียวกัน 2 ตัวนั่นแหละ ไปใช้คู่กันหัว-ท้ายในการรับ-ส่งสัญญาณ เสียบสายไฟเบอร์ให้ถูกระหว่างพอร์ท Tx กับ Rx ก็สามารถใช้งานได้ปกติ
.
★ แต่โพสต์นี้เราจะมาพูดถึง SFP อีกประเภท ที่ใช้เพียงหนึ่ง 1 คอร์ไฟเบอร์ในการรับ-ส่งสัญญาณเท่านั้น ช่วยประหยัดคอร์ไฟเบอร์กว่าเดิมแถมเริ่มเป็นที่นิยมมากขึ้นในปัจจุบัน เรียกว่า SFP Bidi Transceiver หรือเรียกสั้นๆ ว่า SFP Bidi (ไบได)
.
★ SFP Bidi เป็น SFP ที่ใช้เทคโนโลยี WDM (Wavelength Division Multiplexing ) คือการนำคลื่นคนละความยาว มาผสมรวมกันและส่งไปในสายไฟเบอร์ 1 คอร์ การเลือกซื้อจึงต้องเลือกใช้คู่หัว-ท้ายให้ถูกความยาวคลื่น เช่น หากเลือกซื้อรุ่นที่มีคลื่นในการรับ-ส่งเป็น Tx 1310nm/Rx 1550nm ก็ต้องเลือกคู่ให้เป็นรุ่นที่มีความยาวคลื่นเป็น Tx 1550nm/Rx 1310nm (สลับกัน) เพื่อให้สามารถรับ-ส่งสัญญาณกันได้ หลายคนที่เคยชินกับการใช้ SFP แบบปกติ ให้ระวังในการเลือกซื้อ เพราะ SFP Bidi ไม่สามารถใช้รุ่นเดียวกันนำไปใช้งานได้นะครับ (เพราะคลื่นในการรับ-ส่งจะชนกัน)
.
★ การเลือกซื้อจึงต้องดูคู่ความยาวคลื่นรับ-ส่งที่ Tx กับ Rx ตรงกันถึงจะใช้งานกันได้ ว่าแล้วก็ขอขายของหน่อย เพราะ SFP Bidi ของ LINK ก็มีรุ่นที่ตอบโจทย์การใช้งานอย่างรุ่น #UT9113WD20 (Tx 1310nm/Rx 1550nm) ที่ใช้คู่กับ #UT9114WD20 (Tx 1550nm/Rx 1310nm) เพียงเท่านี้เราก็จะสามารถออกแบบระบบงานได้ประหยัดคอร์ไฟเบอร์มากขึ้น แถมเดี๋ยวนี้ SFP Bidi ราคาก็ไม่ต่างจาก SFP ปกติมากนัก จึงทำให้ปัจจุบัน เริ่มเป็นที่นิยมมากขึ้นเรื่อยๆ ครับ
SFP ย่อมาจาก Small-Form-Factor Pluggable ถือได้ว่าเป็นเป็นอุปกรณ์ที่เปลี่ยนแปลงมาจาก GBIC // SFP Module มีขนาดเล็กกว่าโมดูล GBIC บางคนอาจเรียกว่า (มินิจีบิค)
SFP Module, MINI Gbic คือโมดูลสำหรับแปลงสัญญาณแสง หรือสัญญาณไฟเบอร์ออฟติก มีทั้งแบบ WDM (ใช้สายไฟเบอร์ออฟติก 1Core) และ Duplex (ใช้สายไฟเบอร์ออฟติก 2Core) สามารถใช้ร่วมกับอุปกรณ์ที่มีช่องเสียบโมดูลชนิดนี้ เช่น Switch Hub, Media Converter, Poe Switch ต่างๆ ส่วนใหญ่ช่องเสียบนี้จะใช้สำหรับลิ้งข้อมูลจากอุปกรณ์ตัวนึงไปอีกตัวนึง (อัพลิ้ง) ซึ่งถ้าใช้การลิ้งข้อมูลของอุปกรณ์เป็นระบบไฟเบอร์ออฟติก จะมีความเสถียรมาก ไม่เป็นคอขวดในระบบ หรือจะใช้งานร่วมกับ Media Converter ก็ได้เพียงแค่แต่ละฝั่งใช้อุปกรณ์ที่ส่งสัญญาณแสงที่ความยาวคลื่นต่างกันเท่านั้น ยกตัวอย่าง ใช้ Mini Gbic 1310nm อีกฝั่งใช้มีเดียคอนเวอร์เตอร์ 1550nm หรือ ใช้ Mini Gbic 1550nm อีกฝั่งใช้ Media Converter 1310nm เป็นต้น ก็จะสามารถใช้งานได้ทันทีโดยไม่ต้องระบุยี่ห้อของอุปกรณ์ครับ เพียงแค่อุปกรณ์ 2 ตัวทำหน้าที่ Tx แสงที่ความยาวคลื่นต่างกันเท่านั้นพอครับ สามารถเข้ากันได้กับ Cisco, Linksys, Huwei, Tplink, Ubiquiti, Dlink, Totolink, OEM และอื่นๆ
โมดูล SFP (รูปแบบปัจจัยขนาดเล็กที่เสียบได้) หรือที่เรียกว่า mini GBIC (ตัวแปลงอินเตอร์เฟซ gigabit) เป็นตัวรับส่งสัญญาณแสงขนาดกะทัดรัดซึ่งเป็นฮอตปลั๊กที่ใช้สำหรับการสื่อสารโทรคมนาคมและการสื่อสารข้อมูล มันแปลงสัญญาณไฟฟ้าเป็นสัญญาณแสงและในทางกลับกันก็แปลงสัญญาณแสงเป็นสัญญาณไฟฟ้าอีกที โดยปกติโมดูล SFP ประกอบด้วย optical SFP และ copper SFP และประเภทขึ้นอยู่กับว่าพอร์ต SFP ของพวกเขาเชื่อมต่อกับสายเคเบิลใยแก้วนำแสงหรือสายทองแดง โมดูลไฟเบอร์ SFP สามารถรองรับ SONET, Gigabit Ethernet, Fibre Channel และมาตรฐานการสื่อสารอื่น ๆ
เช่นเดียวกับการทำงานของตัวรับส่งสัญญาณแสงชนิด SFP อุปกรณ์ Media Converter จะรับสัญญาณข้อมูลจากสื่อหนึ่งและส่งไปยังสื่ออื่น โดยทั่วไปแล้ว Media Converter สามารถรองรับการแปลงได้สองชนิด คือ สายทองแดงกับไฟเบอร์ และ ระหว่างไฟเบอร์กับไฟเบอร์ด้วยกัน ตัวแปลงสื่อสายทองแดงเป็นไฟเบอร์เป็นอุปกรณ์ที่ออกแบบมาเพื่อเชื่อมต่อสื่อที่แตกต่างกันสองชนิด เช่น สายแลนกับสายไฟเบอร์ออฟติก พวกมันจะถูกเลือกเมื่อระยะการส่งข้อมูลของอุปกรณ์เครือข่ายสองตัวที่มีพอร์ตทองแดงที่จำเป็นต้องขยายผ่านสายเคเบิลใยแก้วนำแสง เมื่อพูดถึงการแปลงแบบไฟเบอร์เป็นแบบไฟเบอร์ มันรองรับการเชื่อมต่อไม่เพียงแต่ระหว่าง มัลติโหมด และ Singlemode แต่การแปลงระหว่างความยาวคลื่นที่แตกต่างกันยังสามารถทำได้โดยตัวแปลงสื่อไฟเบอร์กับไฟเบอร์ชนิดนี้
โมดูลไฟเบอร์ SFP มีขนาดเล็กกว่าตัวแปลงสื่อไฟเบอร์ Media Converter ก่อนที่จะทำการเชื่อมต่อระหว่างโมดูลไฟเบอร์ SFP และตัวแปลงไฟเบอร์สื่อ Media Converter เราควรทราบโครงสร้างทางกายภาพของตัวแปลงมีเดียเสียก่อน จนถึงตอนนี้ตัวแปลงสื่อทองแดงเป็นไฟเบอร์ครอบคลุมพอร์ตสองประเภท คือ หนึ่งสำหรับทองแดงซึ่งเป็นพอร์ต RJ45 และอื่น ๆ สำหรับไฟเบอร์ สำหรับพอร์ตไฟเบอร์นั้นสามารถพบได้สองชนิด หนึ่งถูกออกแบบมาเพื่อแทรกตัวรับส่งสัญญาณใยแก้วนำแสง (SFP, XFP และอื่น ๆ ) และอื่น ๆ เพื่อเชื่อมต่อสายแพทช์ใยแก้วนำแสง (SC, LC และอื่น ๆ ) สำหรับตัวแปลงสื่อไฟเบอร์กับไฟเบอร์จะมีทั้งพอร์ตอินพุตและพอร์ตเอาต์พุตสำหรับลิงก์ของไฟเบอร์ สามารถเป็นตัวเชื่อมต่อไฟเบอร์ออปติกสำหรับสายไฟเบอร์แพตช์หรือตัวเชื่อมต่อ SFF สำหรับโมดูลออปติคัล หลังจากทราบโครงสร้างทางกายภาพของตัวแปลงสื่อแล้วเราจะเข้าใจได้ง่ายขึ้นว่าจะใช้งานกับโมดูลไฟเบอร์ SFP อย่างไร ดังนั้นหากคุณต้องการใช้งานโมดูล SFP และตัวแปลงสื่อทั้งสองให้ใช้งานพร้อมกันคุณต้องเลือกตัวแปลงไฟเบอร์สื่อที่มีพอร์ตไฟเบอร์สำหรับตัวรับส่งสัญญาณแสง กล่าวคือคุณสามารถใส่โมดูล SFP ของคุณลงในด้านหนึ่งและเชื่อมต่อสายทองแดง RJ45 กับพอร์ตทองแดงที่อีกด้านหนึ่งได้
บทสรุป
โดยสรุปในบทความนี้เราแนะนำว่าโมดูลไฟเบอร์ SFP และตัวแปลงสื่อคืออะไร จากนั้นหลังจากศึกษาโครงสร้างทางกายภาพของตัวแปลงสื่อและวิธีการใช้งานร่วมกับโมดูลไฟเบอร์ SFP เราสามารถเข้าใจการเชื่อมต่อระหว่างโมดูลไฟเบอร์ SFP และตัวแปลงสื่อ Media Converter ได้ก็สามารถใช้งานร่วมกันได้
Fiber Optics ตอน รู้จักชนิด ของหัว Connector กัน และชื่อเรียก อุปกรณ์ต่างๆ
กราบบบบบบบบบ สวัสดี มิตรรักแฟนเพลง วันนี้ เราจะมาทำความรู้จักกับหัว Connector ต่างๆ ของ Fiber Optics กัน
เนื่องด้วย สาย Fiber Optics ที่มีอยู่ทั่วๆ ไป มันดันมีหัวมากมายหลายประเภท ไม่เหมือนกับสาย Lan ที่มีหัวแค่ชนิดเดียว ก็คือ RJ45 จำง่าย ใช้ง่าย ไม่ต้องคิดมาก
อย่าช้าไปเลย มา เริ่มเบยย
แบบภาพข้างบนเรียกว่า หัว SC ครับ มันยังไม่จบ มันมี 3 สีเห็นเปล่า ใช่เลย 3 สี ก็ 3 ชนิด ถึงจะเรียกว่า SC เหมือนกันก็เถอะ เริ่มจาก
1. สีขาว ซ้ายมือสุด หัว SC ชนิดนี้จะใช้กับสาย Fiber Optics Multi Mode ไม่ค่อยเป็นที่นิยม เนื่องจากสาย Multi Mode ไม่ค่อยใช้กันแล้ว
2. สีน้ำเงิน ที่อยู่ตรงกลาง หัว SC ชนิดนี้ ใช้กับสาย Single Mode จะพบได้ทั่วๆ ไปตามบ้าน เนื่องจากงาน Fttx จะใช้งานหัวแบบนี้เป็นหลัก เนื่องจากถอดง่ายมาก เสียบง่ายมาก และถ้าถอดๆ เสียบๆ บ่อยๆ ก็เสียง่ายมาก T_T”
3. สีเขียว ที่อยู่ขวามือสุด เป็นหัว SC ที่ใช้กับสาย Sungle Mode เหมือนกัน แต่!! Detial ของหัวไม่เหมือนกัน คือไอ้หัวแบบนี้ หน้าตัดของแกน Fiber Optics จะเอียงเล็กน้อย เพื่อให้มันรับกัน ซึ่ง เขาบอกว่า มันมีค่า loss น้อยกว่าหัวสีน้ำเงินมาก เวลานำมันมาต้อเข้าด้วยกัน แบบหัวชนหัว ด้วย Connector แบบต่อตรง SC to SC ส่วนใหญ่จะพบเจอได้ตามงาน CCTV CATV หรืองาน ระบบสัญญาณภาพ ที่ไม่ได้วิ่งบน TCP แต่เอาเข้าจริงๆ จะเอาไปใช้งาน Network มันก็ไม่ผิด ก็ใช้กันเย้อะแยะ
ด้านบนคือหัว ST ตัวหัว ST นี่ก็มีทั้ง Multi Mode และ Single Mode เช่นกัน แต่ถ้าดูที่สีหัว เราจะแยกแยะไม่ได้ เพราะมันไม่มีสี มันเป็นโลหะสีเงินเหมือนกัน แต่เราจะแยกได้ที่ปลอก โดย ถ้าเจอปลอกสีเหลือง ฟันธงเลยว่าเป็น Single Mode แน่นอน แต่ถ้าเป็นสีอื่น จะเป็นสาย Multimode ซะส่วนใหญ่ครับ หัวชนิดนี้ ไม่ค่อยพบเจอได้ทั่วไปนัก เท่าที่ทำงานมา จะนิยมใช้กับงาน Multi Mode ที่เก่าๆ เอามากๆ เก่าโคตร แบบ งานเมื่อสัก 10 ปีที่แล้ว จะได้พบหัวแบบนี้อยู่บ้าง หัวชนิดนี้ จะเป็นหัวคล้ายๆ กับ หัว BNC ของงาน กล้องวงจรปิด หรืองาน TV นั่นคือ มันจะเป็นสปริง เวลาเสียบลงล็อค แค่บิดเบา มันก็จะล็อค ทันที
อันนี้คือหัว FC สำหรับหัว FC ตอนนี้ผมเข้าใจเองว่า เป็นที่นิยมมาก ในการทำ Patch Panel โดยเฉพาะงาน Network ของค่ายโทรศัพท์ทั้งหลาย แน่นอนว่า หัว FC นี้ ก็มีทั้ง Single Mode และ Multi Mode เช่นกัน โดยสาย Single Mode จะมีปลอกเป็นสีเหลือง หรือ ปลอกสีน้ำเงินแบบในภาพ แต่ถ้าเจอปลอกสีขาว ก็เป็น Multi Mode นะครับ สำหรับหัว FC นี้ เป็นหัวเกลียว ทีเวลาเราเสียบแล้ว เราจะต้องหมุนเกลียวเข้าให้สุด ข้อดีของมันคือ แน่นมากๆ แข็งแรง ทนทานกว่าแบบ ST เย้อะ แต่ก็โคตรยุ่งยากในการทำงานเช่นกัน
สำหรับหัว LC เป็นหัวที่มีขนาดเล็ก น่าจะเล็กที่สุด ในบรรดาหัวต่างๆ นิยมในต่อเข้ากับ Convertter หรือ GBIC หรือ SFP ถ้าแบบคู่ เรียก Duplex แบบเดียวเรียก Simplex มีทั้งแบบ Single Mode และ Multi Mode เช่นกัน ข้อสังเกตุง่ายๆ เหมือนกัน คือดูที่สี ถ้าออกสีน้ำเงิน เหลือง Single Mode แน่นอน สีขาวๆ เทาๆ ก็ Multi Mode (ในภาพ คือ Single Mode) หัวนี้มีข้อดีคือ มันถอดเสียง่ายมาก แค่เอามือแบบ แล้วดึงออก หรือเสียบให้ดังแกร๊ก ใช้ได้
What are Fiber & Networking Connectors?
Connectors Fiber optic cable คืออะไร คือหัวต่อตัวผู้ ที่ต่ออยู่ปลายสาย ของสายไฟเบอร์ออพติก ทั้งแบบชนิด ภายในอาคารและภายนอกอาคาร เพื่อที่จะสามารถ นำสายไฟเบอร์ออพติกนั้นไปเชื่อมต่อเข้ากับ อุปกรณ์นั้นๆได้ ตามแต่ Applications ที่เราต้องการ ดังนั้น ในบางครั้งคุณไม่ทราบว่า หัวต่อชนิดไหน เรียกว่าอะไร จำผิด จำถูก กันมาก ในบทความนี้จะนำมาอธิบาย เบื้องต้นเพื่อให้มีความเข้าใจมากขึ้น และใช้งานได้อย่างถูกต้อง ดังนี้
ภาพของคอนเน็คเตอร์ สำหรับสายไฟเบอร์อพติก ด้านบน จะนำมาแสดงเฉพาะที่นิยมใช้งานกันมากที่สุด แต่จะมีบางชนิดที่เป็นงานเฉพาะด้านเท่านั้นที่เรา หรือคุณจะไม่ได้ค่อยพบเห็นมากนัก เช่น
-MT-RJ, E2000, F-3000, ESCON, D4 เป็นต้น
คอนเน็คเตอร์จะแบ่งออกได้เป็น ขนาดของหัว (Ferrule) ดังนี้
-ขนาด 2.5 มม. จะมีชนิด ST, SC, FC, D4, SMA,
-ขนาด 1.25 มม. จะมีชนิด LC, MU
การเลือกใช้งาน หัวคอนเน็คเตอร์ ยังแบ่งได้อีก 1 อย่าง คือ
- แบ่งแยกตามประเภทของสายไฟเบอร์ออกติก เช่น ชนิด Single-mode และ Multi-mode
ประเภทของปลายหัวคอนเน็คเตอร์ ไฟเบอร์ออพติก (Ferrule of connectors) จะมีรายละเอียดดังนี้
การใช้งานอาจจะแตกต่างกันออกไป ตามลักษณะของระบบ Applications ที่ใช้งานจริง เพราะว่า การเลือกอุปกรณ์ที่เหมาะสมกับการใช้งาน ถือว่าเป็นการความรู้เฉพาะด้านอย่างหนึ่งแต่สามารถสามารถและเรียนรู้เองได้
ADAPTERS/COUPLER ข้อต่อกลาง สำหรับงานไฟเบอร์ออพติก
Adapters คือ ข้อต่อกลางทาง (ตัวเมีย) สำหรับต่อสายเข้าหากัน กับ ตัวผู้คอนเน็คเตอร์ ไฟเบอร์ออพติก เพื่อให้หัว ทั้ง2ด้าน ต่อเข้าหากันได้ ใช้ในการเชื่อมต่อสายสัญญาณ หรือต่อสายไฟเบอร์ออพติกให้มีประสิทธิภาพสูงสุด
ส่วนลักษณะของ การแบ่งประเภท ของปลายหัวคอนเน็คเตอร์(End Faces) ในการเชื่อมต่อ ยังคงเหมือนกับ Connectors ที่แบ่งเป็น UPC, APC ทั้งนี้การใช้งาน จำเป็นต้องเลือกให้เหมือนกันในการเชื่อมต่อ