Moduł 6

Przezwyciężanie przemocy dzięki pozytywnym wzorcom

Krótkie wprowadzenie

Moduł ten bada, w jaki sposób biblioterapia może być wykorzystywana do przeciwdziałania przemocy rówieśniczej i budowania postaw integracyjnych poprzez opowiadanie historii. Pracując z książką obrazkową The Invisible Boy autorstwa Trudy Ludwig, edukatorzy poznają strategie pomagające dzieciom rozpoznawać skutki wykluczenia, rozwijać empatię i tworzyć wspierające środowisko klasowe.

Moduł wspiera nauczycieli, bibliotekarzy i specjalistów edukacyjnych w promowaniu widzialności emocjonalnej, życzliwości i pozytywnych relacji rówieśniczych wśród dzieci w wieku 8–11 lat.

Cele nauczania

Rozpoznawać różne formy przemocy (słowną, fizyczną, relacyjną i cyberprzemoc).
Zrozumieć emocjonalny wpływ przemocy i poczucia niewidzialności na dzieci,
Promować postawy integracyjne poprzez opowieści i refleksyjne rozmowy.
Wykorzystywać wzorce osobowe i historie do nauczania empatii, akceptacji i odporności.

Kluczowe pojęcia i teorie

Niewidzialność a integracja
Dzieci potrzebują czuć się dostrzegane i doceniane. Wykluczenie prowadzi do smutku i izolacji.
Zrozumienie przemocy
Przemoc może mieć formę fizyczną, słowną, społeczną lub internetową — i zawsze jest szkodliwa.
Siła wzorców osobowych
Życzliwi, empatyczni bohaterowie (jak Justin) pokazują, że małe gesty mogą wywołać wielkie zmiany.
Tworzenie wspierającej klasy
Integracyjne środowiska sprawiają, że każde dziecko czuje się bezpieczne, zauważone i gotowe do nauki.

Krótka edukacyjna opowieść

Niewidzialny chłopiec

Brian czuje się niewidzialny w szkole. Jest cichy, często pomijany w zabawach, projektach grupowych i zaproszeniach na urodziny. Gdy inni się śmieją i bawią, Brian rysuje samotnie — to jego sposób na wyrażanie siebie.

Wszystko zaczyna się zmieniać, gdy do klasy dołącza nowy uczeń, Justin, który okazuje Brianowi życzliwość. Jeden akt integracji sprawia, że Brian zaczyna czuć się zauważony.

Dzięki empatii, przyjaźni i kreatywności Brian przemienia się z niewidzialnego w docenianego — historia pokazuje, że małe gesty mają ogromną moc.

Praktyczne strategie i techniki

Czytanie z przewodnikiem: przeczytaj historię na głos w klasie, zatrzymując się na rozmowy.
Pisanie dziennika: zachęć uczniów do refleksji nad własnymi doświadczeniami związanymi z tematyką książki.

Aktywności interaktywne

Czytanie i refleksja
Przeczytaj The Invisible Boy w klasie lub w domu.
Zatrzymaj się, by porozmawiać o uczuciach Briana w różnych momentach.
Pytanie: Czy kiedykolwiek czułeś/czułaś się niewidzialny/a? Co ci wtedy pomogło?
Łańcuch życzliwości
Każde dziecko pisze lub rysuje jeden gest życzliwości, który może wykonać, by włączyć kogoś innego.
Połączcie odpowiedzi w papierowy łańcuch i zawieście go w klasie jako codzienne przypomnienie.
Rysunkowe ćwiczenie „Niewidzialny i widzialny”
Poproś dzieci o narysowanie dwóch scen:

Kiedy czuły się niewidzialne
Kiedy czuły się akceptowane i włączone
Wykorzystaj rysunki jako punkt wyjścia do rozmów o emocjach.

Treści multimedialne

Nagranie audio: wersja z narracją The Invisible Boy autorstwa Trudy Ludwig do użytku klasowego lub indywidualnego
https://www.youtube.com/watch?v=cNHc2XCultQ

Refleksja i dyskusja

🧠 Zrozumienie emocji i perspektywy

Jak czuł się Brian, gdy nikt nie wybierał go do zespołów ani nie zapraszał do zabawy?
Dlaczego nikt wcześniej nie zauważył Briana?

💡 Wzmacnianie empatii

Czy ty kiedyś czułeś/czułaś się jak Brian — pominięty/a lub niewidzialny/a? Co ci pomogło poczuć się lepiej?

👫 Promowanie integracji

Co zrobił Justin, co tak bardzo wpłynęło na Briana?

🎨 Połączenie z własnym doświadczeniem

Wyobraź sobie, że jesteś Brianem na końcu historii — jak byś opisał/a to, co się zmieniło?

Dodatkowe zasoby

Artykuły:

Biblioterapia w edukacji wczesnoszkolnej
Rola opowiadania historii w rozwoju emocjonalnym

Strony internetowe:

EmpathyLab
Social Emotional Workshop
Teaching Expertise

Książki:

Have You Filled a Bucket Today? — Carol McCloud
The Invisible Boy — Trudy Ludwig
Each Kindness — Jacqueline Woodson
I Am Human: A Book of Empathy — Susan Verde

Podsumowanie rozdziału

Moduł ten wykorzystuje historię The Invisible Boy autorstwa Trudy Ludwig, by pokazać, że nawet najmniejsze akty życzliwości mogą mieć ogromny wpływ.

Poprzez postać Justina — dziecka, które wybiera empatię i integrację — widzimy, jak silną rolę mogą odegrać pozytywne wzorce w kształtowaniu relacji klasowych oraz pomaganiu innym w byciu dostrzeżonym i docenionym.

Edukatorzy uczą się:

Rozpoznawać i przeciwdziałać różnym formom przemocy, w tym wykluczeniu społecznemu.

Wykorzystywać narrację i refleksję nad postaciami do budowania empatii i zrozumienia konsekwencji własnych działań.

Modelować i wspierać zachowania integracyjne, pokazując uczniom, jak bronić innych w sposób uprzejmy i konstruktywny.

Budować kulturę przynależności w klasie, w której każde dziecko czuje się emocjonalnie bezpieczne i szanowane.

Poprzez podkreślanie realnych i fikcyjnych wzorców, moduł ten wspiera nauczycieli, bibliotekarzy i rodziców w prowadzeniu dzieci ku postawie „upstanderów” — osób, które przeciwdziałają przemocy i tworzą silniejsze, bardziej współczujące relacje rówieśnicze.

Page updated

Google Sites

Report abuse