Moduł 2

Empatia w działaniu: nawiązywanie relacji przez postacie

Krótkie wprowadzenie

Ten moduł wprowadza biblioterapię jako metodę pomagającą dzieciom zrozumieć pojęcie empatii poprzez postacie literackie oraz zastosować ją w swoim codziennym życiu. Dzięki starannie dobranym opowieściom ukazującym empatię, nauczyciele mogą wspierać rozwój emocjonalny i odporność psychiczną dzieci w wieku 8–11 lat.

Moduł koncentruje się na praktykowaniu empatii w działaniu jako sposobie rozwijania inteligencji emocjonalnej u dzieci.
W tym module dzieci dowiedzą się, czym jest empatia i dlaczego jest ona ważna.
Moduł omawia, w jaki sposób czytelnicy i odbiorcy nawiązują emocjonalną więź z postaciami, zyskując wgląd w różne perspektywy, emocje i doświadczenia. Zgłębia psychologię empatii, rolę różnorodnych narracji oraz to, jak historie kształtują nasze rozumienie innych.
Poprzez prowadzone aktywności i dyskusje edukatorzy mogą wspierać dzieci w budowaniu empatii i odporności emocjonalnej.
Historia przewodnia: Each Kindness autorstwa Jacqueline Woodson – poruszająca i skłaniająca do refleksji książka dla dzieci, która porusza tematy życzliwości, empatii i żalu. Oczami Chloe czytelnicy uświadamiają sobie, jak ich działania wpływają na innych, oraz jak ważne jest okazywanie dobroci każdego dnia.

Cele nauczania:

Zrozumieć rolę opowiadania historii w rozwoju empatii oraz dowiedzieć się, jak narracje i opowieści oparte na postaciach wspierają więzi emocjonalne i wzmacniają empatię.
Analizować perspektywy bohaterów: badać, w jaki sposób różne punkty widzenia pomagają czytelnikom zrozumieć odmienne doświadczenia, emocje i kultury.
Rozpoznać psychologiczny wpływ fikcji: przyjrzeć się temu, jak kontakt z postaciami literackimi wpływa na inteligencję emocjonalną i interakcje społeczne w rzeczywistym świecie.
Stosować empatię w codziennym życiu: rozwijać umiejętności przekładania spostrzeżeń zdobytych z opowieści na lepsze relacje interpersonalne i komunikację.

Kluczowe pojęcia

Empatia w działaniu: nawiązywanie relacji przez postacie

Historie pomagają zrozumieć różne emocje, takie jak radość, smutek i życzliwość.
Patrzenie na świat oczami bohatera uczy nas rozumienia uczuć innych osób.
Nawiązywanie więzi z postaciami rozwija umiejętność rozpoznawania emocji u realnych ludzi.
Nauka przez postacie literackie uczy, jak być życzliwym i troskliwym przyjacielem.
Opowieści uczą o różnych ludziach, kulturach i doświadczeniach, rozwijając zrozumienie i akceptację.

Książki pomagają rozwijać samoświadomość, samoregulację, motywację, empatię i umiejętności społeczne poprzez doświadczenia bohaterów i moralne dylematy.
Historie kształtują tożsamość, pozwalając dzieciom na refleksję nad własnymi emocjami i rozwojem osobistym.
Opowieści aktywują obwody neuronowe, które pozwalają czytelnikom/słuchaczom „odczuwać” emocje postaci.
Narracja wspiera inteligencję emocjonalną, dostarczając wspólnego kontekstu kulturowego do rozumienia emocji.
Historie pozwalają przeżywać emocje w sposób pośredni i bezpieczny, sprzyjając refleksji i wzrostowi emocjonalnemu.

Krótka edukacyjna opowieść:

Każda życzliwość autorstwa Jacqueline Woodson

Maya, nowa dziewczynka w klasie, różni się od innych dzieci — jej ubrania są znoszone, a ona sama jest nieśmiała. Chloe i jej przyjaciółki ignorują ją, szepczą na jej temat i nie chcą się z nią bawić. Pewnego dnia Maya przestaje przychodzić do szkoły, a Chloe uświadamia sobie, że zmarnowała okazję, by okazać życzliwość.

Nauczycielka wygłasza lekcję o tym, jak nawet drobne akty dobroci tworzą fale, które wpływają na innych w sposób, którego nie zawsze jesteśmy świadomi. Chloe głęboko żałuje, że nie była dla Mayi miła, gdy miała ku temu szansę.

Opowieść ta ukazuje empatię w działaniu, pokazując, jak spóźnione zrozumienie czyichś emocji może zostawić trwały ślad. To potężna lekcja dla dzieci o znaczeniu dobroci i dostrzeganiu uczuć innych w odpowiednim momencie.

Praktyczne strategie i techniki

Praktyczne strategie i techniki
Oto praktyczne metody wykorzystania Each Kindness jako narzędzia dydaktycznego:

Dyskusja przed czytaniem, głośne czytanie i refleksja: Zadaj uczniom pytania: „Czym dla was jest życzliwość?”; „Czy widzieliście kiedyś, jak ktoś był pomijany?”; „Jak się wtedy czuliście?”
Następnie przeczytaj książkę na głos, robiąc przerwy, aby omówić uczucia Mayi i wybory Chloe.
Zajęcia z efektem fali: Daj każdemu dziecku miskę z wodą. Wrzuć kamyczek i obserwuj powstające fale. Wyjaśnij, że jeden mały gest (życzliwy lub nieżyczliwy) może się rozprzestrzeniać i wpływać na wiele osób.
Poproś dzieci, by zapisały lub podzieliły się drobnymi aktami życzliwości, które mogą wykonać, by wywołać pozytywne fale.
Pisanie dziennika: Poproś dzieci, by opisały sytuację, w której straciły okazję, by być dla kogoś miłym.

Aktywności interaktywne

Wyzwanie życzliwości:
Stwórzcie tablicę lub skrzynkę życzliwości. Za każdym razem, gdy dziecko doświadczy aktu dobroci (dając lub otrzymując), rysuje to wydarzenie na karcie i przypina ją na tablicy lub wrzuca do skrzynki.
Rozważcie „efekty fali” tych gestów i świętujcie wyrażoną przez dzieci dobroć.
Działanie to pomaga dzieciom zrozumieć wartość życzliwości.
Odegranie ról z empatią:
Podziel dzieci na małe grupy i przydziel scenariusze, w których ktoś czuje się pominięty.
Niech odegrają życzliwą i nieżyczliwą reakcję, a następnie omówią, jak czuła się każda osoba w danej sytuacji.
Pisemna refleksja: „Gdy przegapiłem okazję, by być miłym”
Poproś dzieci, aby opisały sytuację, w której nie okazały komuś życzliwości.
Omówcie, jak postąpiłyby inaczej, gdyby mogły cofnąć czas.

Treści multimedialne

Aby zwiększyć zaangażowanie i dostępność, wprowadź następujące elementy multimedialne:

Nagranie audio: Wersja Each Kindness z narracją, do wykorzystania w klasie lub indywidualnie:

https://www.youtube.com/watch?v=WlNgYno4W14
https://www.youtube.com/watch?v=ps7QNDO9KV8

Refleksja i dyskusja

Wykorzystaj te pytania, aby zainicjować wartościowe rozmowy:

Przypomnij sobie sytuację, gdy byłeś/byłaś świadkiem życzliwości. Jak się wtedy czułeś/czułaś? Czy potrafisz przypomnieć sobie sytuację, w której sam/sama byłeś/byłaś miły/miła?
Jakie proste akty życzliwości możesz wykonywać codziennie? Jak myślisz, jak takie drobne gesty mogą zmienić czyjeś życie?
Czy uważasz, że warto być miłym wobec wszystkich, nawet tych, których dobrze nie znamy? Dlaczego tak lub dlaczego nie?

Pytania te pomagają dzieciom odnieść lekcje z opowieści do ich własnych doświadczeń.

Dodatkowe materiały

Aby zgłębić tematykę poruszaną w tym module, zapoznaj się z:

Książki:

Because of Winn-Dixie — Kate DiCamillo
Each Kindness — Jacqueline Woodson
Stand in My Shoes: Kids Learning About Empathy — Bob Sornson

Podsumowanie rozdziału

Ten moduł zachęca dzieci do codziennego praktykowania empatii i włączania jej do relacji z innymi, wspierając ich rozwój jako refleksyjnych i współczujących osób.

Dzieci uczą się, czym jest empatia i dlaczego jest ważna.

Moduł pokazuje, jak dzięki czytaniu dzieci nawiązują emocjonalną więź z bohaterami, zyskując wgląd w ich perspektywy, emocje i doświadczenia.

Podkreśla psychologię empatii, rolę różnorodnych narracji oraz to, jak historie kształtują rozumienie innych ludzi.

Dzięki uporządkowanym aktywnościom i rozmowom biblioterapeuci mogą wspierać rozwój empatii u dzieci.

Zajęcia praktyczne i ćwiczenia zawarte w tym module pomagają dzieciom powiązać lekcje z historii z własnym życiem i spojrzeć na świat oczami innych.

Stosując te metody, edukatorzy mogą budować środowisko sprzyjające rozwojowi emocjonalnemu i uczeniu się.

Page updated

Google Sites

Report abuse