Katecheza 12,13

Klasa VIII

Zdalne nauczanie religii- 11-15.05.2020

Katecheza 12

Temat: Kościół katolicki w dobie renesansu.

Katecheza 38, str. 86

poniedziałek, 11.05.2020.

Michał Anioł (pełne nazwisko: Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni)

,,Czego chcesz od nas, Panie,

za Twe hojne dary?

Czego za dobrodziejstwa,

którym nie masz miary?

Kościół Cię nie ogarnie,

wszędy pełno Ciebie,

I w otchłaniach, i w morzu,

na ziemi, na niebie.''

(Jan Kochanowski, Pieśń XXV)

Renesans jest przełomową epoką w spojrzeniu na świat, dlatego też uznawany jest za początek czasów nowożytnych. W renesansie diametralnie zmieniają się poglądy, dążenia, następuje również wiele przełomowych momentów, do których zaliczyć trzeba przede wszystkim odkrycia geograficzne i ruch reformacyjny. Powstaje również ideał człowieka renesansu, gdyż epoka odrodzenia skupia się przede wszystkim na nim i jego problemach.

GŁÓWNE ZAŁOŻENIA EPOKI:

RENESANS

1. Humanizm – człowiek ośrodkiem zainteresowań.

2. Rozwój państw, poczucie narodowości.

3. Rozwój języków i literatury narodowej.

4. Ideał artysty, uczonego, umiłowanie sławy.

5. Wzrost wartości i znaczenia pieniądza, handlu, wartości materialnych.

6. Rozbudowa miast, przepych prywatnych domów i posiadłości

Dla myśli i twórczości nowej epoki charakterystyczny był zwrot ku tradycji starożytnej. Zaczęto interesować się życiem doczesnym i pięknem świata. Nauka i sztuka skupiły się na człowieku. Człowiek renesansu doceniał siebie samego jako dzieło stwórcy, akceptował swoją cielesność jako dar od Boga.

W literaturze poza Bogiem pojawiły się inne tematy. Autorzy dzieł pisali o człowieku, nie tylko, by go zbawić, ale i nauczyć, sprawić przyjemność, pomóc w trudnych chwilach. Wielu pisarzy katolickich widziało w Bogu najwyższego architekta i Stwórcę świata, który przez to poruszany był miłością.

Pisarze polskiego renesansu zachowali w sprawach religii i Kościoła katolickiego duży krytycyzm, ale nigdy nie wystąpili przeciwko Bogu, Stwórcy całego świata, co literatura i sztuka tego okresu. Rozwój literatury przyczynił się do wynalezienia druku. W znacznej większości drukowano dzieła o tematyce religijnej a przede wszystkim Biblię, którą tłumaczono na języki narodowe.

W renesansie mówić zaczęto o humanizmie, gdzie to człowiek stał się podstawową wartością, dzięki czemu był rozpatrywany jako byt niezależny, można było mówić o ludzkiej doskonałości i wspaniałości. Humanizm pozwolił też na rozpoczęcie dyskusji o Kościele i jego sprawach wewnętrznych.

OSOBY, KTÓRE WNIOSŁY ZNACZĄCY WKŁAD W ŻYCIE KOŚCIOŁA W DOBIE RENESANSU:

Duże rolę w świecie sztuki odegrali papieże renesansowi, np. papież Mikołaj V zgromadził dużą ilość rękopisów, co było podstawą utworzenia Biblioteki Watykańskiej; artystów popierał również papież Juliusz II, na zlecenie którego Michał Anioł (malarz, rzeźbiarz, architekt) zadbał o artystyczny wygląd Watykanu.

Wielu pisarzy katolickich widziało w Bogu najwyższego architekta i Stwórcę świata, który przez to poruszany był miłością. Bliscy byli w tej mierze Arystotelesowi, ale zachowywali zupełną zgodność z Kościołem. Na przykład „Psałterz Dawidowy”, który przetłumaczył Jan Kochanowski. Samo podjęcie się tego dzieła przez renesansowego poetę świadczy, jak ważna była dla niego religia i jak bardzo umiłował on Boga, gdyż na to dzieło poświecił blisko dziesięć lat pracy.

W dobie renesansu podejmowano różnorodne działania w dziedzinie literatury, sztuki, nauk teologicznych, duszpasterstwa. Do osób, które w okresie renesansu wniosły ważny wkład w dzieje Kościoła należą: Erazm z Rotterdamu, Galileusz, Mikołaj Kopernik, Jan Kochanowski, Mikołaj Rej, Andrzej Frycz Modrzewski, Leonardo da Vinci, Giovani Mirrandoli, Michał Anioł,

(La Pietà, Pietà Watykańska), to pierwsza z czterech Piet, które wykonał Michał Anioł. Tak zwane Opłakiwanie przedstawia Maryję trzymającą w ramionach martwego zdjętego z krzyża Jezusa. Rzeźba zachwyca od przeszło 500 lat. Powstała w latach 1498 – 1500.

„Kto się w opiekę poda Panu swemu

A całym prawie sercem ufa Jemu,

Śmiele rzec może: «Mam obrońcę Boga,

Nie będzie u mnie straszna żadna trwoga»”.

Ratusz sandomierski, jeden z najpiękniejszych ratuszy renesansowych w Polsce.

Ratusz w Poznaniu – renesansowy budynek stojący na poznańskim Starym Rynku,

Katecheza 13

Temat: Utracona Jedność-Ojcowie reformacji.

Katecheza 39, str. 88.

Czwartek,14.05.2020.

„Bądźcie, bracia, wszyscy razem moimi naśladowcami i wpatrujcie się w tych, którzy tak postępują, jak tego wzór macie w nas” (Flp 3,17).

Na przełomie XV i XVI w. pogłębił się kryzys w Kościele katolickim. Konieczne było wprowadzenie zmian w funkcjonowaniu instytucji kościelnych. Ludzie coraz częściej otwarcie wypowiadali swoje poglądy. Nastał trudny czas dla Kościoła, czas reformacji.

Reformacja – ruch mający na celu odnowę chrześcijaństwa. Był reakcją na negatywne zjawiska, które miały miejsce w katolickiej

hierarchii kościelnej, a także były opozycją dla katolickiej doktryny dogmatycznej.

W 1517 r., przeciwko niesprawiedliwości i niemoralności w Kościele, wystąpił Marcin Luter, w 1534 r. Henryk VIII, a w 1536 r. Jan Kalwin.

Powstanie i rozwój reformacji były wynikiem kryzysu w Kościele katolickim i coraz większego niezadowolenia jego wyznawców.

Za początek reformacji uznaje się wystąpienie Marcina Lutra, który w 1517 r. ogłosił, w Witenberdze, 95 tez potępiających praktyki sprzedawania odpustów, w późniejszych wystąpieniach opowiedział się przeciwko władzy papieża nad Kościołem, ślubom zakonnym, głosił konieczność uznawania Biblii za jedyne źródło wiary, z sakramentów uznawał jedynie chrzest i Komunię Świętą. Pomimo potępienia jego poglądów przez papieża zyskał dużą popularność wśród społeczeństwa niezadowolonego z polityki Kościoła. Reformacja dotarła do innych państw europejskich, w których także występowali ze swoimi poglądami inni reformatorzy: Jan Kalwin, Urlich Zwingli w Szwajcarii, co doprowadziło do powstania niezależnych od Kościoła katolickiego wyznań: luteranizmu, kalwinizmu, anglikanizmu, który powstał w Anglii w 1534 r., w wyniku zerwania króla Henryka VIII z Rzymem i ogłoszenia się przez niego głową, niezależnego od Stolicy apostolskiej, Kościoła anglikańskiego.

1. Luteranizm – 1517 r., jego twórcą był Marcin Luter, za jedyną podstawę przyjęto Pismo Święte, dwa sakramenty (komunia, chrzest), głośne czytanie Biblii, śpiewanie psalmów, Kościół instytucją tanią,liturgia w języku narodowym, komunia pod dwiema postaciami (chleb i wino). Zanegował nieomylność papieża, sakrament spowiedzi oraz płatne odpusty (co przysporzyło mu wielu potężnych przeciwników w postaci np. Inkwizycji). Zniósł również celibat.

2. Anglikanizm – 1534 r., jego formalnym założycielem był Henryk VIII, który zerwał związki z Rzymem kiedy papież odmówił zgody na unieważnienie jego małżeństwa z Katarzyną Aragońską. Dokonał aktu supremacji – ustanawiając siebie, jako ziemską głowę Kościoła w Anglii. Henryk VIII rozwiązał zakony, znacjonalizował dobra kościelne, zniósł przymusowy celibat duchownych. Wprowadził liturgię w języku angielskim oraz komunię pod dwiema postaciami.

3. Kalwinizm (ewangelicyzm reformowany) – 1536 r., jego twórcą był, między innymi, Jan Kalwin i Huldrych Zwingli. U jego podstaw leżało przekonanie, że Bóg jednych obdarza łaską konieczną do zbawienia, drugich nie (teoria predestynacji). Proste, cnotliwe życie,powodzenie w życiu doczesnym, powaga, rezygnacja z przyjemności, oddalających od Boga, miały świadczyć o tym, iż Bóg predestynował dane osoby do zbawienia. Człowiek sam nie mógł osiągnąć zbawienia, mógł tylko sprawiać wrażenie, że taka jest boska wola. Gmina kalwińska ma charakter demokratyczny (starsi zboru, pastorzy).

Wyznawców powstających nurtów reformacji nazywano protestantami. Oprócz rozłamu w Kościele katolickim, podziału Europy na tle wyznaniowym oraz wojen religijnych reformacja miała również pozytywne skutki. Dała impuls do podjęcia działań na rzecz reformy Kościoła – Sobór Trydencki. Protestanci wprowadzili do liturgii języki narodowe, zaczęli tłumaczyć z języka łacińskiego Pismo Święte, co z kolei przyczyniło się do rozkwitu kultur narodowych, rozwijało się szkolnictwo, szerzono idee tolerancji religijnej.

Wiek XX i XXI to czasy szczególnego dążenia do pierwotnej jedności Kościoła. Wiele uwagi poświęca się ruchowi ekumenicznemu. Mówi o tym „Dekret o ekumenizmie” Soboru Watykańskiego II:

„Przez «Ruch ekumeniczny» rozumie się działalność oraz przedsięwzięcia zmierzające do jedności chrześcijan, zależnie od różnych potrzeb Kościoła i warunków chwili,jak na przykład: najpierw wszelkie wysiłki celem usunięcia gestów, opinii i czynów, które by w świetle sprawiedliwości i prawdy nie odpowiadały rzeczywistemu stanowi braci odłączonych, a stąd utrudniały wzajemne stosunki z nimi; następnie «dialog» podjęty między odpowiednio wykształconymi rzeczoznawcami na zebraniach chrześcijan z różnych Kościołów czy Wspólnot, zorganizowanych w duchu religijnym, w czasie którego to dialogu każdy wyjaśnia głębiej naukę swej Wspólnoty i podaje przejrzyście jej znamienne rysy. Przez taki dialog uzyskują wszyscy bliższe prawdy, poznanie doktryny oraz życia jednej i drugiej Wspólnoty i bardziej bezstronną ocenę; wtedy też te Wspólnoty osiągają pełniejszą współpracę we wszystkich zadaniach, które dla wspólnego dobra stawia przed nimi sumienie chrześcijańskie, i gromadzą się, gdzie tylko się godzi, na jednomyślną modlitwę. Wszyscy wreszcie obliczają się ze swej wierności wobec woli Chrystusa co do Kościoła i jak należy biorą się rzetelnie do dzieła odnowy i reformy”

Katechizm Kościoła Katolickiego przypomina:

„Kościół jest «jeden»: ma jednego Pana, wyznaje jedną wiarę,

rodzi się z jednego chrztu, tworzy jedno Ciało, jest ożywiany przez jednego Ducha ze względu na jedną nadzieję (por. Ef 4,3-5), u której kresu zostaną przezwyciężone wszystkie podziały” (KKK 866).

Zadanie

Przepisz do zeszytu tematy katechez nr 38 i 39 ze str. 86-88.

Zrób notatki do każdej katechezy. Zdjęcie zadania prześlij w Teams.

Wstecz

Page updated

Google Sites

Report abuse