THAY LỜI KẾT

Tôi được sinh ra và lớn lên ở cực Đông vùng châu thổ sông Hồng và là người lính có trên 40 năm quân ngũ, trong đó gần 10 năm trực tiếp chiến đấu ở chiến trường Quảng Trị, Thừa Thiên, trực tiếp tham gia chiến dịch giải phóng Huế - Đà Nẵng và chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975. Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, tôi lại tham gia chiến đấu giúp bạn Lào và bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc.

Tôi đã trải qua quá trình chiến đấu và trưởng thành từ chiến sĩ trinh sát của Trung đoàn 1 đến Trưởng ban Trinh sát Sư đoàn 324 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu, tôi đã được học tập-đào tạo gần 10 năm ở các học viện, nhà trường Quân đội. Và tôi đảm nhiệm các vị trí ở Sư đoàn 431, Sư đoàn 327, Sư đoàn 3 Sao vàng, Bộ tham mưu Quân khu 1, Quân đoàn 2. Những năm sau đó, tôi có gần mười năm công tác ở cơ quan chiến lược, làm công tác Thanh tra Quốc phòng cho đến khi nghỉ hưu.

Nhìn lại chặng đường quân ngũ, trên nhiều cương vị công tác khác nhau, thời gian đã để lại cho tôi nhiều kỷ niệm, với bao ấn tượng sâu đậm không thể nào quên. Chiến trường Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế, nơi cuộc chiến tranh diễn ra khốc liệt mà tôi và bao đồng đội của Trung đoàn 1, Sư đoàn 324 anh hùng đã trải qua trong suốt mười năm liên tục, nơi mà sự sống và cái chết chỉ cách trong gang tấc, nhưng đó cũng là nơi tôi được rèn luyện trưởng thành.

Khi nghỉ hưu, tôi có ý định viết hồi ký, ghi lại những kỷ niệm không thể nào quên trong cuộc đời quân ngũ. Được đồng đội, bạn bè, gia đình động viên, từ năm 2013, tôi bắt đầu viết, nhưng rồi công việc cứ cuốn đi, vì vậy cuốn hồi ký vẫn dở dang. Đến năm 2016, vào dịp sắp 70 tuổi, tôi lại cố viết tiếp cuốn hồi ký với sự chuẩn bị tốt hơn và quyết tâm cao hơn.

Viết cuốn hồi ký “Từ châu thổ sông Hồng đến sông Hương - Xứ Huế” này, tôi mong muốn tái hiện phần nào những năm tháng tôi đã cùng đồng đội chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, xây dựng đất nước và làm nhiệm vụ Quốc tế. Những câu chuyện trong cuốn hồi ký đã được khái quát và hệ thống những chặng đường chiến đấu, chiến thắng, đầy máu lửa, đã phản ánh một phần thực tế diễn ra trên chiến trường, một vài mưu kế sáng tạo, kinh nghiệm điều tra địch, đánh địch, tránh địch, của bộ đội ta ở địa hình đồng bằng, rừng núi và kinh nghiệm cuộc sống trong suốt những năm tháng đánh Mỹ ở Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế. Đó là tâm điểm của cuốn hồi ký.

Tôi cũng xin lấy đó làm nén tâm hương, đồng thời là lời tri ân gửi tới các bậc sinh thành, và tri ân các anh hùng liệt sĩ của Trung đoàn 1, Sư đoàn 324 và đồng đội đã cống hiến trọn tuổi thanh xuân cho Tổ quốc.

Tôi hy vọng đọc cuốn hồi ký này, nhiều đồng đội sẽ nhận ra, hình dung được mình đã từng biết, hoặc từng tham gia trận chiến đấu ấy, chiến dịch ấy, thời kỳ ấy. Trong cuốn hồi ký, có những sự kiện đã xảy ra cách đây mấy chục năm, nên không thể nhớ thật chính xác họ, tên và kể hết được những đồng đội cùng tham gia chiến đấu với mình trong thời gian đó. Tôi thực sự mong được mọi người thông cảm, góp ý và bổ sung chỉnh sửa cho cuốn hồi ký này được đầy đủ hơn.

Tôi xin biết ơn chân thành tới đồng đội và những người thân yêu của tôi đã giúp đỡ, động viên tiếp sức, làm cho tôi có đủ tự tin và sự kiên nhẫn để viết và hoàn thành cuốn hồi ký này. Xin cảm ơn Nhà xuất bản QĐND đã giúp đỡ để cuốn sách này đến được với bạn đọc và những người đồng đội thân thiết.

Thời gian thấm thoắt thoi đưa, tôi cũng đã đi qua thời thanh xuân, đi qua thời quân ngũ dạn dày khói lửa chiến tranh. Đường đi nhiều gập ghềnh, thăng trầm, chìm nổi đã khiến tôi biết ngẩng cao đầu, làm tròn nhiệm vụ của người lính. Tôi được Bộ Quốc phòng giao sổ hưu vào tháng 11 năm 2007... Thế là tôi đã hoàn thành trọn vẹn sự nghiệp cả cuộc đời trong quân ngũ. Tôi cảm thấy mãn nguyện với biết bao nhiêu tình cảm vui buồn đi theo cùng năm tháng. Tôi công tác trong Quân đội gần 44 năm, đã giữ trọn nguyên tắc sống của mình là làm việc hết khả năng, sống không định kiến, không trù dập cấp dưới, không sợ cấp trên, thẳng thắn nhưng tôn trọng và chấp hành nghiêm chỉnh mệnh lệnh của cấp trên. Suốt cuộc đời quân ngũ tôi đã luôn quan tâm và có lúc quên mình vì chiến sĩ, vì đồng đội, và vì cấp dưới của mình. Tôi luôn rèn luyện ý thức tổ chức kỷ luật, tự giác nghiêm túc, lúc thuận lợi không chủ quan, khi khó khăn không nản chí. Và vì thế, tôi đã được chiến sĩ và cán bộ cấp dưới của mình bảo vệ lúc hiểm nguy, chăm sóc lúc ốm đau, giúp đỡ những lúc khó khăn. Hầu hết cán bộ cấp trên của tôi đã thông cảm với cá tính, khuyết nhược điểm của tôi, yêu quý, giúp đỡ, rèn luyện giúp tôi trưởng thành.

Về với đời thường, tôi vẫn canh cánh bên lòng, như thể ngọn lửa chiến tranh vẫn chưa nguôi. Biết bao đồng đội đã ngã xuống nơi chiến trường mà chưa được tìm thấy, chưa được về quây quần trong nghĩa trang cùng đồng đội, chưa được khắc tên trên mộ. Tôi biết gia đình các anh trên mọi miền Tổ quốc vẫn nhớ mong, mòn mỏi chờ tin tức muôn phương để hài cốt các anh được hồi hương. Tôi vẫn cùng những người đồng đội cố gắng bằng mọi cách để tìm kiếm hài cốt các liệt sĩ. Khi có điều kiện, chúng tôi vẫn đến gia đình những đồng đội ở chiến trường năm xưa, thăm hỏi và tri ân liệt sĩ.

Tôi rất vui khi được gặp lại đồng đội- một thời máu lửa của mình. Mỗi lần đi thăm lại chiến trương xưa, Ban Liên lạc Hội truyền thống bạn chiến đấu Sư đoàn 324 tổ chức gặp mặt..., tôi được gặp lại nhiều đồng đội một thời cùng nhau ra trận thì niềm vui lại được nhân lên gấp bội. Những lúc ấy, tôi như thấy mình sống lại những năm tháng hào hùng để soi mình vào tấm gương hy sinh lẫm liệt của đồng đội. Lòng tôi nguyện noi gương những người con trung hiếu và nguyện sống bình dị, trong sáng giữa đời thường, trọn đời xứng danh “ Bộ Đội Cụ Hồ”.

Anh em chúng tôi và các con cháu trong dòng họ đã cố gắng phấn đấu trưởng thành, cùng nhau tô thắm truyền thống dòng họ và quê hương trên mảnh đất mấy trăm năm lấn biển, ở vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng.

Nay tôi cùng gia đình sống ở thủ đô Hà Nội, nhưng vẫn không bao giờ quên những tên đất, tên làng, tên sông, tên núi và công ơn những con người ở vùng sông Hương - xứ Huế, Quảng Trị, Quảng Bình đã nuôi sống, che chở và cùng tôi chiến đấu trong suốt chiều dài cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Cuộc đời tôi đầy gian nan, thử thách nhưng cũng có hoa thơm và trái ngọt. Nó giản dị và chân thực như mới qua một ngày làm việc có ích. Đêm ngủ yên giấc, tỉnh dậy tôi thấy trời sáng với niềm vui.

Hà Nội tháng 4 năm 2018

Lê Huy Mai