ปีศาจเหนียน (年兽, Nián Shòu) เป็นหนึ่งในตำนานที่อธิบายถึงที่มาของประเพณีตรุษจีน โดยมีความเชื่อเกี่ยวกับปีศาจร้ายที่ออกมาอาละวาดในคืนก่อนวันขึ้นปีใหม่ แต่สามารถถูกขับไล่ด้วยสีแดง ไฟ และเสียงประทัด ทำให้ชาวจีนสืบทอดประเพณีเหล่านี้มาเป็นสัญลักษณ์แห่งความเป็นสิริมงคลและการขจัดสิ่งชั่วร้าย
ในอดีตกาล มีปีศาจร้ายชื่อ เหนียน (年兽, Nián Shòu) ปีศาจตนนี้จะออกมาอาละวาดยามค่ำคืนก่อนเช้าวันปีใหม่ของตรุษจีนนั่นเอง เป็นเพราะคำสาปของเง็กเซียนฮ่องเต้ ที่สาปมันไว้ให้กลายเป็นหิน คำสาปจะอ่อนแอลงทุกสิ้นปี มีเพียงแสงอาทิตย์ยามเช้าเท่านั้นที่จะทำให้มันกลับไปเป็นรูปปั้นหินดังเดิม มันจะออกอาละวาดทุกคืนก่อนวันตรุษจีน มันมีรูปร่างใหญ่โต เขี้ยวยาวแหลมคม และชอบจับโจมตีผู้คนกิน ทำให้ชาวบ้านต้องพากันหลบหนีไปบนภูเขาเพื่อความปลอดภัย
คืนหนึ่งในหมู่บ้านเถาชุน ชายชราขอทานลึกลับปรากฏตัวขึ้น เขาได้รับอนุญาตจากหญิงชราผู้ใจดีให้พักที่บ้านของเธอ แทนที่จะหลบหนี เขากลับประดับบ้านด้วย โคมไฟสีแดง กระดาษแดง จุดไฟ และจุดประทัด เมื่อปีศาจเหนียนมาถึง มันตกใจกลัวแสงไฟ สีแดง และเสียงดังจนหนีเตลิดเปิดเปิง
รุ่งเช้า ชาวบ้านกลับมาพบว่าหมู่บ้านปลอดภัย และชายชราหายตัวไป เหลือเพียงร่องรอยของไฟและประทัด จึงเชื่อว่าชายชราคือ เง็กเซียนฮ่องเต้จำแลงกายมาเพื่อสอนวิธีป้องกันปีศาจเหนียน ตั้งแต่นั้นมา ชาวจีนจึงมีธรรมเนียมติดกระดาษแดง จุดประทัด และฉลองตรุษจีนเพื่อขับไล่สิ่งชั่วร้ายและต้อนรับปีใหม่ด้วยความสุข
ปีศาจเหนียนเป็นสัญลักษณ์ของอุปสรรคและความชั่วร้าย – เป็นอสุรกายที่ปรากฏขึ้นทุกสิ้นปีและสร้างความหวาดกลัวให้กับผู้คน
สีแดง ไฟ และเสียงดังช่วยขับไล่มัน – นี่เป็นที่มาของการใช้โคมไฟสีแดง การติดกระดาษแดง และจุดประทัดในเทศกาลตรุษจีน
ตำนานสะท้อนคุณค่าแห่งความสามัคคีและความหวัง – ชาวบ้านร่วมมือกันในการหาวิธีป้องกันตนเองจากภัยร้าย และร่วมเฉลิมฉลองเมื่อพ้นภัย
กลายเป็นประเพณีตรุษจีนที่ยั่งยืน – การจุดประทัด ประดับตกแต่งด้วยสีแดง และการรวมญาติ ล้วนมีรากฐานจากตำนานนี้