PHỔ BIẾN
Nếu nói ngồi thiền mà không bàn đến thần chú (mantra) là một điều thiếu sót. Hai chữ thần chú có nguồn gốc từ các tôn giáo Ấn Độ hay Tây Tạng cổ đại. Người Trung Hoa dịch ra là 真言, người Việt đọc là chân ngôn. Ngoài ra còn có những cách dịch khác như chân âm, chú, minh, mật ngôn, mật ngữ, mật hiệu.
Thần chú là một nhóm chữ hoặc một câu nói, có khi có ý nghĩa có khi không, có thể bằng tiếng Phạn (Ấn Độ cổ), tiếng Trung Hoa v.v…Người ta cho rằng khi đọc thầm hoặc lớn tiếng thì thần chú có một tác dụng huyền diệu đối với tinh thần con người. Trái lại, ở phương Tây, truyền thuyết kể nhiều chuyện phù thuỷ dùng thần chú làm phép thuật hại người.
Sau đây là một vài thần chú thường đọc khi ngồi thiền, theo trang Web của Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam.
Thần chú sáu chữ của ngài Avalokiteśvara (Quán Thế Âm Bồ Tát): OM MANI PADME HUM. Ngày xưa người Việt đọc là Án Ma Ni Bát Di (Rị) Hồng. Tuy nhiên bây giờ người ta đọc đúng theo tiếng Phạn là “Om Ma Ni Pat Mê Hum”.
Thần chú của ngài Manjushri (Văn Thù Sư Lợi): OM A RA PA TSA NA DHIH. Đọc là: “Om A Ra Pa Sa Na Đi”.
Thần chú của ngài Cundi (Chuẩn Đề Bồ Tát): OM CALE CULE CUNDI SOHA. Đọc là: “Om Ca Lê Cu Lê Kun Đi Sô Ha”.
Có khi người ta không đọc thần chú mà đọc tên Đức Amitābha (Phật A Di Đà): NAMO AMITABHA BUDDHA. Đọc là “Na Mo A Mi Ta Ba Bu Đa”. Người Việt từ đó giờ vẫn đọc là “Nam Mô A Di Đà Phật”.
CAO ĐÀI
Trong Phật Giáo hay các tôn giáo khác, cách bắt ấn và thần chú được giáo chủ truyền miệng cho đệ tử. Đệ tử ghi nhận lại rồi truyền cho các đời sau. Trái lại, trong Cao Đài Giáo, thần chú và thủ ấn do các đấng thiêng liêng dạy qua hình thức cầu cơ hay chấp bút. Thủ ấn Cao Đài là ấn Tý và thần chú là câu: “Nam Mô Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát.”
Trước khi nhập tịnh tín đồ Cao Đài bắt ấn Tý đặt lên trước trán đọc thầm Nam Mô Phật, dời sang trái một chút đọc thầm Nam Mô Pháp, dời sang bên phải đọc thầm Nam Mô Tăng. Sau đó đặt ấn Tý trước ngực đọc thầm Nam Mô Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát. Tất cả động tác này vừa tượng trưng danh hiệu Đức Chí Tôn Thượng Đế vừa ẩn dụ triết lý dung hợp mọi tôn giáo.