Chánh kiến là lớp tu hành đầu tiên trong Con đường giải thoát đạo Phật chân chánh ( Bát chánh đạo).
Con đường Bát chánh đạo gồm có:
- Chánh kiến
- Chánh tư duy
- Chánh ngữ
- Chánh nghiệp
- Chánh mạng
- Chánh tinh tấn
- Chánh niệm
- Chánh định.
Người tu tập thực hành thiền căn bản như vậy, từ thấp đến cao, rõ ràng, mạch lạc, không mù mờ, nên mới gọi là chân lý giải thoát. Đạo Phật rất chân thật, có tu có giải thoát ngay liền chứ đâu có ảo tưởng mù mờ ? Đức Phật không nói hư dối !
Người tu mà không có chánh kiến, không biết đúng sai rõ ràng, mà cứ cắm cổ tu thì là tu mù, khác nào đi đường mà không có mắt, đi đêm không đèn ? Tin vào truyền thuyết, tin vào lời nói ảo tưởng của một vị thầy, mù mờ không rõ ...Nên Đức Phật dạy: Chớ có vội tin những gì là truyền thuyết, chớ có vội tin vào lời nói của một sa môn uy quyền...Hãy tự thắp đuốc lên mà đi.
Lên chùa thấy người ta nói về Phật, thấy người ta mặc y áo đẹp, ngồi thuyết pháp oai nghiêm, bèn u mê không biết thật giả, vội tin theo nên mắc sai lầm. Không có chánh kiến.
Chùa Đại thừa người ta dạy không được nói cái sai của tăng ni, họ đe dọa đọa địa ngục, bèn sợ hãi đi theo mà không dám nói, nên mới " y pháp bất y nhân". Đi theo thầy dạy, làm theo thầy nói chứ không được nói cái sai. Dạy tu cái kiểu lừa đảo: "Hãy làm như tôi nói, đừng làm như tôi làm". Như vậy Thầy chùa phạm tội đại vọng ngữ ( nói láo). Còn phật tử là những con lừa bị dắt mũi .
Đức Phật dùng thân giáo phạm hạnh dạy người là như vậy. Dạy mình thế nào, dạy người như thế ấy.
Trong Đại tạng kinh Nikaya. Đức Phật giảng dạy chánh kiến rất rõ ràng:
Một mặt ngài thẳng thừng bác bỏ cái sai, nói lên cái sai trái vô minh. Một mặt nói lên cái đúng, cái sự cao thượng của sa môn nhà Phật. ( nói đúng sai , nghĩ đúng sai rõ ràng gọi là chánh kiến).
Ví như Phật chỉ ra cái ngu của người đời, làm cho người biết đúng sai mà bừng tỉnh, mà tự thắp đuốc lên mà đi.
"Kẻ ngu ham danh hão
Khoái ngồi trước sa môn
Ưa quyền trong tu viện
Thích mọi người suy tôn"
( Phẩm Ngu).
Đức Phật thẳng thừng phê phán, bác bỏ cái sai trái của Bà La môn:
"Này tỳ kheo ! Trong khi một số sa môn Bà la môn, dầu nhận tín thí cúng dường, vẫn còn ham thích ca hát và tự xem ca hát, ngâm kịch, múa nhịp chân, nhịp tay.... vẫn còn ham đấu voi, đấu vật, chơi cờ bằng hình ô vuông... Này tỳ kheo, Sa môn Gotama không có ham thích những trò du hí như vậy, vì vậy mà đời tán thán Như Lai"
( Trích kinh Phạm Võng - Nikaya)
Đức Phật cũng khen ngợi Sa môn chánh hạnh, dạy con người vươn tới quả hạnh của sa môn, để đi đến đời sống hạnh phúc.
Các con đừng hiểu sa môn của Phật như là chỉ có tu sĩ mới là sa môn. Mà đạo Phật là bình đẳng, ai sống đúng phạm hạnh Phật thì gọi là sa môn. Dù cho có là tu sĩ mà không sống đúng hạnh Phật thì không gọi sa môn. Dù là người không xuất gia ( cư sĩ tu ở nhà) mà tu hạnh Phật, thì gọi là sa môn. Người tu đúng hạnh sa môn quả, thì gọi là sa môn. Kinh Sa môn quả đã rất rõ ràng lời Phật chỉ dạy chúng ta.
Phẩm Trưởng lão tăng kệ Phật cũng dạy :
"Ta gọi người Trưởng lão
Chưa hẳn đã xuất gia
Tu gốc nghiệp lành này
PHÂN BIỆT ở CHÁNH HẠNH".
( Trích Phẩm Trưởng lão)
Trưởng lão trong kinh Phật là người tu chứng đạo.
Trong kinh Phật dạy rõ bốn sa môn gồm có:
- Nam cư sĩ sa môn là người thứ nhất
- Nữ cư sĩ sa môn là người thứ hai
- Nam tu sĩ sa môn là người thứ ba
- Nữ tu sĩ sa môn là người thứ tư .
Tất cả đều bình đẳng trước đạo pháp, bình đẳng trước Phật.
Các Tổ Đại Thừa vì hám danh, mới bày ra điều cấm cư sĩ được nói cái sai của tu sĩ. Để tu sĩ mặc tình làm sai, ăn trên ngồi chốc phá giới, đè đầu cưỡi cổ chúng sinh , mang Phật ra lừa đảo.
Làm một người tu trực hạnh. Có hai điều tự tâm thấu hiểu:
- Thấy cái sai mà im lặng không dám nói thì là kẻ hèn nhát, nham hiểm toan tính . Ví như bây giờ Thầy thấy chùa sai, cầu cúng lừa đảo kiếm tiền. " giặc thầy chùa " khắp nơi, Thầy im lặng không nói vì sợ người ta hại mình, phỉ báng mình, thì đó là ích kỉ và hèn mọn toan tính cho mình rồi. Mà hèn mọn như vậy thì đâu phải bậc oai dũng từ bi ?
- Thấy cái đúng mà không dám khen ngợi, thì là kẻ tâm còn kiêu căng ngã mạn. Nên không dám khen ai vì sợ người hơn mình.
Nên đạo Phật là đạo của trí tuệ. Có chánh kiến đúng sai rõ ràng.
Chánh ngữ tức là có sao nói vậy, nói đúng sự thật, không nói thêu dệt, không nói che đậy, không nói a dua nịnh xiểm, không nói hung ác .
Biết đúng, biết sai để mà tự soi sáng mà sửa chính mình. Mình thành rồi thì đem lời nói chỉ đúng sai cho người. Nói rõ ràng đúng sai chứ không có sanh tâm tranh cãi hơn thua, chỉ trích, móc mói, ganh tị, hiềm hận lỗi người, bới móc lỗi người hay là nhục mạ người hoặc hung ác lăng nhục người.
Nói là nói thẳng thắn trực hạnh, bằng cái tâm từ bi, vì sự tốt đẹp cho người mà nói, chứ không phải nói để khoe hiểu biết của mình, ôm chấp cái danh rồi sanh tâm tăng thượng ngã mạn, kiêu căng.
Nên việc tu hành giải thoát. Việc giảng dạy đầu tiên trong tu hành, là tu CHÁNH KIẾN.
Không có chánh kiến mà dạy cứ ôm pháp tu, thì là tu tưởng. Đi sai Bát chánh đạo. Tu sẽ không đi đến đâu cả. Dạy như vậy là dạy tu mò.
Chánh kiến gồm có thông hiểu:
- Thân cận bậc trí để nghe giáo pháp, phân biệt đâu là tà giáo và chân giáo.
- Thông suốt về sự khổ, nguyên nhân khổ, sự diệt khổ, con đường diệt khổ, pháp vô ngã, vô thường, sinh - diệt, lý nhân quả, lý bất tịnh..
Chúc các con tìm về đúng con đường của Đức Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni giữa thời mạt pháp hư dối này . Hãy tự thắp đuốc lên mà đi !
Pháp Lưu.