Pewnego dnia w końcu do mnie dotarło, że nie każdy ma w głowie to, co siedzi w mojej. A to oznacza, że nie dla każdego wszystkie pojęcia z podręcznika mogą być jasne. Właśnie dlatego przed przystąpieniem do czytania czegokolwiek, każdy młody umysł powinien zapoznać się najpierw z poniższymi pojęciami, które mogą okazać się pomocne przy okazji lektury.
Gromada - ważniejszymi, przynajmniej z punktu widzenia OnMS, przykładami gromad w przypadku zwierząt są: ssaki, ptaki, gady, płazy, ryby, owady, pajęczaki, skorupiaki i ślimaki.
Kręgowce a bezkręgowce - kręgowce to ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki. Mają tkankę kostną, która tworzy porządny szkielet - czaszkę, kręgosłup i inne cuda. Bezkręgowce to cała reszta zwierząt - mięczaki, pierścienice, owady etc.
Gatunek a rasa - gatunek to zbiór osobników o zbliżonych cechach i wspólnym pochodzeniu, który daje płodne potomstwo, za to rasa to zbiór osobników danego gatunku, który jest wystarczająco odmienny od innych osobników gatunku, aby stworzyć osobną grupę - rasę - ale jednocześnie nadal na tyle podobny do innych ras, aby tworzyć jeden gatunek i móc się między sobą krzyżować. Pisząc prościej, rasa to podgrupa gatunku. Przykładowo gatunkiem jest pies domowy, rasą corgi i border collie. Są to odmienne psy, ale mogą się łączyć, dając płodne borgi. Tak samo gatunkiem jest smok, rasą walijski zielony i czarny hebrydzki, które też dadzą płodną rasę mieszaną.
Gatunek wyspiarski - gatunek wyspiarski żyje na.. wyspie. Warto przy tym pamiętać, że kontynent nie jest wyspą, więc np. stworzenie z Australii nie jest wyspiarskie.
Gatunek endemiczny - gatunek endemiczny, czyli endemit, występuje tylko w danym rejonie i nigdzie więcej. Jest charakterystyczny dla danego miejsca. Regionem może być wyspa, kraj, ale i jedno jezioro.
Gatunek rodzimy a gatunek obcy - gatunek rodzimy jest natywny dla danego miejsca, a obcy został tam sprowadzony.
Gatunek inwazyjny - czyli gatunek obcy, który szybko dominuje środowisko i wyniszcza rodzime gatunki.
Gniazdowniki a zagniazdowniki - oba terminy dotyczą ptaków. Pisklęta gniazdowników wykluwają się bezradne, nagie i ślepe - potrzebują stałej opieki rodzica. Zagniazdowniki są natomiast puchate, żwawe i samodzielne - szybko opuszczają gniazdo.
Dymorfizm płciowy - czyli różny wygląd samca i samicy. Jak u pawia. Spotykany np. u sklątek tylnowybuchowych, gdzie samiec ma żądło, a samica ssawkę, jednak dymorfizmem jest też np. różna wielkość stworzenia, zależna oczywiście od płci.
Hermafrodytyzm/obojnactwo a rozdzielnopłciowość - organizmy hermafrodytyczne albo, mówiąc prościej, obojnacze, posiadają naraz męskie i żeńskie gruczoły rozrodcze i rozmnażają się poprzez zapłodnienie krzyżowe - dwóch osobników obojnaczych - albo samozapłodnienie - czyli organizm sam się zapładnia. Oczywiście korzystniejsze jest zapłodnienie krzyżowe, przez wzgląd na różnorodność genetyczną. Występuje u magicznych ślimaków czy gumochłonów. Rozdzielnopłciowość to występowanie osobników różnej płci, męskiej i żeńskiej.
Okres godowy - mało które zwierzęta rozmnażają się cały rok jak ludzie. Zwykle dostosowują swoje romanse do najbardziej sprzyjającego okresu roku, np. kiedy są najlepiej odżywione, jest najwięcej jedzenia albo jest wystarczająco ciepło. Okres godowy to właśnie ten okres, kiedy zwierzęta chcą się migdalić, aby w odpowiednim momencie roku narodziły się młode.
Miot - czyli jedna tura potomstwa. Zwykle dotyczy ssaków - np. samica kuguchara ma miot 5 młodych - ale może dotyczyć i innych gromad - byle chodziło o grupę osobników z jednego zapłodnienia.
Jajorodność vs. żyworodność vs. jajożyworodność - jajorodność oznacza, że samica składa jaja, w których siedzą odżywiające się żółtkiem zarodki. Żyworodność oznacza, że samica nosi w sobie zarodki i na bieżąco dostarcza im nowych substancji do wzrostu, a finalnie rodzi młode. Jajożyworodność natomiast to ciekawy miks, gdzie zarodki znajdują się w ciele samicy i rodzą się jak żyworodne, ale odżywiają się w matce żółtkiem, nie czerpiąc z niej stale substancji odżywczych, jak to jest u zwierząt żyworodnych.
Dojrzałość somatyczna a dojrzałość płciowa - dojrzałość somatyczna to dojrzałość fizyczna, pełne rozwinięcie organizmu. Dojrzałość płciowa to gotowość do reprodukcji, czyli płodzenia potomstwa.
Wzrost w kłębie - czyli wysokość od ziemi do góry łopatek. Czy będzie to gryf, czy psidwak, czy abraksan - w kłębie będzie znaczyło do najwyższego punktu grzbietu, bez szyi i głowy.
Kończyny a odnóża - kończyny to części ciała kręgowców, tylko i wyłącznie kręgowców, które umożliwiają im ruch. Parzyste płetwy ryb - piersiowe i brzuszne - są kończynami. Skrzydła ptaków czy nietoperzy również. Nie zawsze jednak kończyn jest cztery - np. pegazy czy smoki mają ich sześć, a takie kwintopedy pięć. Odnóża natomiast są częściami ciała stawonogów tj. np. pajęczaków, owadów czy skorupiaków. Oznacza to, że nieśmiałki, ogniste kraby, sklątki, chropianki, langustniki, akromantule czy trzminorki (etc.) mają odnóża, a nie kończyny czy nogi, bo nogi mają kręgowce, a nogę mięczaki, choć to zupełnie inna kategoria.. Odnóża lokomotoryczne umożliwiają ruch, ale wyróżnia się też chociażby odnóża przędne, pokarmowe czy czuciowe - np. kądziołki czy szczękoczułki.
Łańcuch troficzny - cytując królową baz wiedzy, Wikipedię, jest to: szereg organizmów ustawionych w takiej kolejności, że każda poprzedzająca grupa jest podstawą pożywienia następnej. Dla przykładu: brukiew - gnom - wozak - hipogryf.
Nieparzystokopytne a parzystokopytne - uproszczając.. jak wiadomo, kończyny dużej części ssaków mają 5 palców, chociaż może się wydawać inaczej. W przypadku kopytnych są one zredukowane. Nieparzystokopytne mają rozwinięty tylko jeden - np. pegazy - albo trzy - np. buchorożec - palce, natomiast parzystokopytne mają rozwinięte dwa palce - np. kudłoń.
Kopyto a racica - kopyto to rogowy twór naskórka zwierząt kopytnych, który chroni palce, za to racica to nazwa stosowana do opisu kopyt zwierząt parzystokopytnych. Czyli co? Czy racica to kopyto parzystokopytnych.
Mimetyzm a mimikra - mimetyzm to naśladowanie swoim wyglądem środowiska, w którym zwierzę żyje - wyglądanie jak kamień, liść czy kora. Mimikra to podgrupa mimetyzmu, która oznacza upodobnienie się gatunku bezbronnego do groźnego. Co ważne, mimetyzm daje nie tylko ochronę, ale też kamuflaż ułatwiający drapieżnikom polowanie.
Muszla vs. pancerz vs. skorupa - muszla to wapienny szkielet zewnętrzny muszlowców i ramienionogów, czyli toksyczka czy ognistego ślimaka. Pancerz to twarda powłoka zwierząt - pokrywa zarówno sklątki czy langustniki, jak i błotoryje czy ogniste kraby. Również owady mają pancerzyki, tyle że chitynowe - np. żądlibąk czy trutniowiec krwiopijca. Skorupa natomiast to nie do końca zoologiczne określenie na niektóre typy pancerza - np. u ognistego kraba.
Róg a poroże - róg to rogowy twór skóry właściwej - wyjątkiem jest buchorożec, którego róg tworzy naskórek - a poroże to kostny twór wyrastający bezpośrednio z czaszki, który jest zrzucany. Właśnie dlatego poroże obrasta scypuł, czyli skóra, póki zwierzę jej nie zetrze.
Pazur a szpon - pazur to rogowy twór naskórka różnych gromad zwierząt (gadów, ptaków, ssaków), za to szpon jest pazurem charakterystycznym dla ptaków.. ale również ptasich hybryd, takich jak np. hipogryfy. Właśnie dlatego taki gryf ma z przodu szpony, a z tyłu pazury. Za to smok ma pazury, tak dla jasności, mimo że czasem, w ramach skrótu myślowego, nazywane są szponami.
Gatunki jadowite a trujące - gatunki trujące zawierają w swoim organizmie truciznę - jakieś organiczne toksyny, czyli substancje szkodzące czarodziejom. Gatunki jadowite natomiast są w stanie przenieść te toksyny aktywnie do organizmu czarodzieja - np. poprzez ugryzienie lub kolce. Oznacza to, że np. langustnik ladaco jest trujący/toksyczny, ale nie jest jadowity, ponieważ jego mięso zaszkodzi nam dopiero po zjedzeniu. Sami musimy je wprowadzić do organizmu. Jadowite są np. żmijozęby peruwiańskie czy norweskie kolczaste, ponieważ one zatruwają nas aktywnie - nie tylko mają w sobie toksynę, ale potrafią się jej pozbyć i przenieść na ofiarę.