Herkennen van satire
Herkennen van satire
Om satire te herkennen is het misschien eerst even handig om de verschillende types en de manier waarop ze worden gepresenteerd nog even kort hier neer te zetten en te analyseren hoe ze hun doel proberen te bereiken. Welke middelen zetten ze in, buiten de gekozen kunstvorm om?
Horatiaans: Komische satire (Britannica, 2022).
Doel: Absurditeiten en dwaasheden van de samenleving of individuen belachelijk maken. Situatie bespreekbaar maken met gelach.
Hoe: Humor, sarcasme, ironie, overdrijving, geestige opmerkingen, stereotypen.
Juvenaliaans: Tragische satire (Britannica, 2022).
Doel: Samenleving of individuen bekritiseren, zien hun onderwerp als slecht. Situatie bekritiseren en oproepen tot verandering.
Hoe: Minachting, verontwaardiging, sarcasme, ironie, cynisme, agressief.
Menippeaans (ook wel Varroniaans) (Britannica, 2022).
Doel: Mentaliteiten of houdingen bekritiseren van groepen.
Hoe: Door de situatie te bekritiseren of door het bespreekbaar te maken. Kan komisch of tragisch zijn.
De types maken gebruik van de volgende middelen waarvan misschien niet helemaal duidelijk is wat precies het verschil is tussen de woorden:
Spot: De draak steken (met), belachelijk maken (vanDale, 2022).
Sarcasme: Bittere, bijtende spot (vanDale, 2022).
Ironie: Bedekte spot, doordat je het tegenovergestelde zegt van wat je bedoelt (vanDale, 2022).
Cynisme: Gebrek aan vertrouwen in goede bedoelingen van mensen of instellingen (encyclo, 2022).
Minachting: Neerzien op (vanDale, 2022).
We weten nu hoe satirici hun doel proberen te bereiken. In de verwerkingsopdracht hieronder gaan we verschillende kunst(vormen) analyseren en kijken of we achter de makers hun doel en doelwit kunnen komen, en welke manieren ze hebben gebruikt in hun satire. Doe deze opdracht vooral mee om beter te worden in het herkennen van satire, dit helpt je uiteindelijk voor het verwerken van satire in je eigen project.
We gaan verschillende kunstvormen en werken analyseren om er achter te komen:
Wie/wat het onderwerp en doelwit zijn van het werk
Doel van de satire en type satire
De video is een reactievideo op een deel van de inauguratie speech van Donald Trump. Waarbij de video op een manier wordt verteld die de taal en spraak eigenschappen van Donald Trump nabootst en overdrijft.
Onderwerp? Donald Trumps "America first" uitspraak en manier van praten. De video inhoud zelf gaat over Nederland.
Doelwit? Donald Trump.
Doel? Donald Trump belachelijk maken.
Type satire? In de video wordt het individu Donald Trump belachelijk gemaakt door middel van spot en overdrijving. Horatiaans.
Deze satirische tekst steekt de draad met Prins Bernard jr en tekorten (Parool, 2017). In het echte leven verdient hij (nog) geen geld met de waterschaarste maar in de tekst wel, net zoals hij dat doet met het huizentekort in de huidige tijd.
Onderwerp? Profiteren van schaarse goederen. Aan eerste levensbehoeftes grof geld verdienen.
Doelwit? Prins Bernard Jr.
Doel? Draad steken met de egoïstische eigenschap van Prins Bernard Jr., slaatje slaan uit tekorten.
Type satire? Er wordt hier een eigenschap van een individu besproken, de persoon wordt bekritiseerd en staat in een negatief daglicht. Juvenaliaans.
In deze spotprent zien we een persoon die zich drukmaakt over de corona-app en de privacy van zo een app terwijl de persoon zelf een smartphone gebruikt waarop allerlei social media te zien is (en maakt zich daar dus niet druk om de privacy).
Onderwerp? Denkpatroon (met betrekking tot apps). Meten met dubbele maten.
Doelwit? Personen die partijdig en subjectief zijn over privacy van een bepaalde app en niet de andere.
Doel? Differentiërende houding jegens privacy bij app gebruik bekritiseren en bespotten.
Type satire? Er wordt hier een bepaald denkpatroon bespot. Menippeaans.
Satire kan heel genuanceerd zijn, het is dan moeilijk om bijvoorbeeld het doel te achterhalen. Er kan worden gekeken naar huidige problemen in de maatschappij, satire wordt vaak gebruikt juist om maatschappelijke problematiek aan te kaarten, en nieuws om te achterhalen wat misschien de bedoeling is van een satire. Context is belangrijk, onthoudt dit ook goed voor je eigen project!
Op de pagina toepassen van satire zullen we kijken hoe je satire kan gebruiken om een maatschappelijk probleem te bespreken.
Probeer voor de volgende twee voorbeelden zelf de volgende gegevens te achterhalen (let op! kan grof zijn):
Wie/wat het onderwerp en doelwit zijn van het werk
Doel van de satire en type satire
Hier kan je mijn analyse zien voor deze twee werken
Satire is te herkennen aan sarcasme, spot, ironie, cynisme of minachting binnen bepaalde werken gericht op een samenleving, individuen of mentaliteiten en houdingen.